Vụ kiện giữa Illinois, Chicago và chính quyền Trump xoay quanh việc Tổng thống khai triển VBQG mà không sử dụng “các lực lượng chính quy” trước. Thẩm phán Perry cùng Tòa Thượng Thẩm Khu vực 7 đã phán quyết rằng chính quyền không chứng minh được lý do hợp pháp cho hành động này. (Nguồn: Chụp lại từ YouTube)
(HOA KỲ, ngày 29 tháng 10, Reuters) - Tối Cao Pháp Viện (TCPV) hôm Thứ Tư yêu cầu các bên trong vụ kiện liên quan đến việc khai triển Vệ Binh Quốc Gia (VBQG) ở khu vực Chicago gửi thêm thông tin để làm rõ cách hiểu một điều khoản quan trọng trong luật liên bang, quy định giới hạn quyền của tổng thống khi điều động lực lượng này.
Tòa án đang xem xét vụ kiện giữa tiểu bang Illinois và Thành phố Chicago với chính quyền Tổng thống Donald Trump. Vấn đề trọng tâm là cách diễn giải cụm từ “regular forces” (xin tạm dịch: lực lượng chính quy) trong luật, nhằm cho phép tổng thống được điều động VBQG để “dẹp loạn” hoặc khi “không thể thi hành luật liên bang bằng lực lượng chính quy.”
Các thẩm phán của TCPV yêu cầu cả hai bên (Illinois và Chicago, cùng Bộ Tư Pháp) phải nộp hồ sơ giải thích trước ngày 10 tháng 11, để xác định chính xác ý nghĩa pháp lý của cụm từ này.
Trước đó, ngày 17 tháng 10, Bộ Tư Pháp đã đệ trình kiến nghị khẩn cấp lên TCPV, đề nghị gỡ bỏ lệnh đình chỉ việc khai triển Vệ binh do Thẩm phán Tòa án U.S. District tại Chicago April Perry ban hành, Lệnh này được đưa ra trong khi vụ kiện vẫn đang được xét xử.
Thẩm phán Perry đã phán quyết rằng Tổng thống Trump có thể đã vi phạm luật định ra các điều kiện tiên quyết cho việc liên bang hóa lực lượng VBQG, đồng thời xâm phạm các quyền của tiểu bang theo Tu Chính Án Thứ 10. Bà cũng nhấn mạnh rằng VBQG vốn là lực lượng dân quân cấp tiểu bang và do các thống đốc chỉ huy, trừ khi được tổng thống triệu tập cho các nhiệm vụ liên bang.
Vụ kiện được xem là một trong những trường hợp tiêu biểu cho thấy sự khác biệt sâu sắc trong cách nhìn nhận về vai trò của chính phủ liên bang đối với các vấn đề nội bộ, đặc biệt là khi liên quan đến việc thi hành luật di trú tại Chicago – nơi từng diễn ra nhiều cuộc biểu tình phản đối chính sách nhập cư cứng rắn của chính quyền Trump.
Phía chính quyền lập luận rằng cụm từ “regular forces” có thể bao gồm cả những nhân viên liên bang không thuộc quân đội, chẳng hạn như các cơ quan thi hành luật dân sự; và rằng tổng thống có quyền điều động VBQG nếu các lực lượng chính quy không đủ khả năng để thi hành pháp luật.
Tuy nhiên, trong phán quyết ngày 10 tháng 10, thẩm phán Perry dẫn các nguồn tư liệu lịch sử để phản bác, cho rằng “regular forces” chỉ bao gồm các quân nhân thường trực trong Lục Quân và Hải Quân, chứ không bao gồm lực lượng VBQG. Bà viết: “Tổng thống chỉ được quyền gọi dân quân khi ông không thể dùng các lực lượng chính quy để thi hành pháp luật; nghĩa là, quân đội đơn thuần không đủ quyền lực và sức mạnh để làm điều đó.”
Perry cũng chỉ ra rằng “chính quyền Trump không hề tìm cách sử dụng lực lượng chính quy trước khi động tới VBQG,” đồng thời nhấn mạnh còn có những giới hạn pháp lý nghiêm ngặt khác đối với việc dùng quân đội để thi hành pháp luật trong nước.
Phán quyết của Perry sau đó được Tòa Thượng Thẩm Liên Bang Khu vực 7, có trụ sở tại Chicago, thống nhất giữ nguyên. Trong phần lập luận, hội đồng ba thẩm phán cho rằng chính quyền Trump đã không chứng minh được tính hợp lý của hành động của họ, dù xét theo bất kỳ cách hiểu nào về cụm từ “lực lượng chính quy.”
Theo tòa án, những gián đoạn nhỏ trong các cuộc biểu tình “đều được chính quyền địa phương, tiểu bang và liên bang nhanh chóng giải quyết êm xuôi. Còn các vụ bắt giữ và trục xuất di dân vẫn diễn ra bình thường, không bị ảnh hưởng đáng kể.”
Gửi ý kiến của bạn
