“Hôm nay, hàng triệu người Mỹ có thể thở phào nhẹ nhõm vì gia đình của họ, dù hiện tại hay trong tương lai, bởi vì tất cả các gia đình đều xứng đáng được hưởng quyền bình đẳng trước pháp luật.”
Minh họa: VB.
Minh họa: VB.
Tối Cao Pháp Viện hôm Thứ Hai 10/11 từ chối xét xử vụ kiện tạo cơ hội lật ngược án lệ về hôm nhân đồng giới đã ghi vào hiến pháp trên toàn quốc. Tin cho hay tòa không giải thích lý do đưa ra quyết định này.
Quyết định này, có thể nói là đã kết thúc những xôn xao dư luận trong cộng đồng LGBTQ, những người lo sợ rằng Tối Cao Pháp Viện – một nhánh tư pháp với số đông là chánh án bảo thủ do Trump đề cử – có thể sẵn sàng xem xét lại quyết định đã có từ một thập kỷ trước.
Ba năm trước, phán quyết Roe v. Wade và quyền hiến định về phá thai đã thiết lập năm 1973 bị lật ngược với số phiếu 6-3. Kể từ đó, những lo ngại về việc Obergefell sẽ là tiền lệ tiếp theo bị lật ngược ngày càng gia tăng.
TCPV đã bác bỏ đơn kháng cáo của bà Kim Davis, cựu thư ký quận ở Kentucky, người hiện đang phải đối mặt với khoản tiền bồi thường và phí pháp lý lên tới hàng trăm nghìn đô la vì từ chối cấp giấy phép kết hôn sau khi phán quyết Obergefell v. Hodges của tòa án cho phép những người đồng giới kết hôn.
“Hôm nay, một lần nữa, tình yêu đã chiến thắng,” bà Kelley Robinson, chủ tịch Tổ chức Chiến dịch Nhân quyền (Human Rights Campaign) cho biết, theo CNN. “Khi quan chức nhà nước tuyên thệ phục vụ cộng đồng, lời hứa đó bao gồm tất cả mọi người – kể cả người LGBTQ+. Hôm nay, TCPV đã làm rõ rằng việc từ chối tôn trọng quyền hiến định của người khác sẽ không tránh khỏi hậu quả.”
Chánh án Anthony Kennedy, người giữ vai trò quyết định và là tác giả của phán quyết Obergefell, đã nghỉ hưu năm 2018. Chiếc ghế trống do chánh án bảo thủ Brett Kavanaugh thế chỗ.
Cố chánh án Ruth Bader Ginsburg, một biểu tượng tự do cũng nằm trong phe đa số ủng hộ phán quyết Obergefell, đã qua đời năm 2020 và được kế nhiệm bởi thẩm phán Amy Coney Barrett, cũng là một người bảo thủ, do Trump đề cử.
Ba người, Chánh án John Roberts, Clarence Thomas và Samuel Alito, bỏ phiếu phản đối phán quyết Obergefell.
“Không có mối liên kết nào sâu sắc hơn hôn nhân, bởi vì nó thể hiện những lý tưởng cao đẹp nhất về tình yêu, lòng chung thủy, sự tận tâm, sự hy sinh và gia đình,” Chánh án Kennedy viết. “Khi một mối quan hệ được thiết lập trong hôn nhân, hai người sẽ trở nên tốt đẹp hơn chính bản thân họ trước đây.”
Bà Davis, khi còn là thư ký quận Rowan ở Kentucky, đã viện dẫn lý do tín ngưỡng phản đối hôn nhân đồng giới để biện minh cho quyết định từ chối cấp giấy phép kết hôn cho những người đồng giới, trong đó có David Moore và David Ermold, những người sau đó đã đệ đơn kiện vi phạm quyền công dân.
Sau khi một tòa án liên bang xác định bà đã vi phạm lệnh của tòa án về việc cấp giấy phép, đã ra lệnh cho bà Davis phải cấp giấy hôn thú cho Moore và Ermold, nhưng bà đã bất chấp lệnh của tòa và vẫn từ chối.
Thẩm phán sau đó đã tuyên bố bà phạm tội khinh thường tòa án và giam giữ bà sáu ngày.
Tuy nhiên, vụ kiện của Davis vẫn tiếp diễn. Moore và Ermold yêu cầu bồi thường thiệt hại vì việc từ chối ban đầu.
Qua một thời gian dài tranh tụng, bồi thẩm đoàn đã phán quyết bồi thường $100.000 đô la. Bà Davis cũng phải trả $260.000 đô la phí luật sư, theo luật sư của bà.
Bà Davis kháng cáo, cho rằng bà có quyền viện dẫn quyền tự do tín ngưỡng theo Tu chính án thứ nhất của Hiến pháp.
Sau khi thua kiện tại tòa phúc thẩm liên bang khu vực 6 ở Cincinnati vào Tháng Ba năm nay, bà Davis đã kháng cáo lên TCPV, cũng như vấn đề gây tranh cãi hơn nhiều là liệu phán quyết Obergefell có nên bị lật ngược hay không.
Sự thật là một số chánh án bảo thủ đã ra tín hiệu trong những tuần gần đây rằng họ không mấy mặn mà với việc xem xét lại vụ án Obergefell. Chánh án Barrett nói với tờ New York Times tháng trước rằng có “những lợi ích dựa trên sự tin tưởng rất cụ thể” đang bị đe dọa khi nói đến hôn nhân đồng giới. Chánh án Samuel Alito, trong khi chỉ trích án lệ này trong một bài phát biểu ở Washington vài tháng trước, đã nhấn mạnh rằng đó là “một tiền lệ của tòa án và xứng đáng được tôn trọng theo nguyên tắc án lệ."
Đồng thời, cũng có những dấu hiệu đáng lo ngại đối với các nhóm bảo vệ quyền LGBTQ – đặc biệt là trong các trường hợp liên quan đến người chuyển giới ở Mỹ. Trong những tháng gần đây, TCPV đã đưa ra một quyết định quan trọng cho phép các tiểu bang cấm sử dụng thuốc ức chế dậy thì và liệu pháp hormone cho thanh thiếu niên chuyển giới, cho phép chính quyền Trump cấm người chuyển giới phục vụ trong quân đội và cho phép chính quyền yêu cầu hộ chiếu Mỹ phải ghi giới tính đúng với giới tính của một người khi mới sinh ra.
Mary Bonauto, một luật sư kỳ cựu về quyền dân sự tại GLAD Law, người đã tranh luận vụ án Obergefell, đã bày tỏ sự vui mừng trước việc tòa án nhanh chóng bác bỏ đơn kháng cáo của Davis.
“Điều duy nhất thay đổi kể từ khi phán quyết Obergefell được đưa ra là người dân trên khắp đất nước đã thấy được hôn nhân bình đẳng mang lại sự bảo vệ cho các gia đình và trẻ em như thế nào, và sự bảo vệ đó củng cố cộng đồng, nền kinh tế và xã hội của chúng ta,” luật sư Bonauto nói. “Hôm nay, hàng triệu người Mỹ có thể thở phào nhẹ nhõm vì gia đình của họ, dù hiện tại hay trong tương lai, bởi vì tất cả các gia đình đều xứng đáng được hưởng quyền bình đẳng trước pháp luật.”
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình