Thứ Sáu, ngày 16 tháng Giêng, Thượng Viện Cộng Hòa tuyên bố sẽ chặn mọi ý định của Tổng thống Trump dùng quân lực để chiếm Greenland, cảnh cáo hành động này có thể làm rạn nứt NATO và vô tình tạo lợi thế cho Nga trong chiến tranh Ukraine. (Ảnh: Chụp lại từ YouTube)
-- Cộng Hòa Thượng Viện quyết chặn Trump dùng vũ lực chiếm Greenland.
-- Trump Đe Dọa Áp Thuế Các Nước Không Ủng Hộ Hoa Kỳ Kiểm Soát Greenland
-- Trung Đông chạy đua ngăn chiến tranh Hoa Kỳ - Iran.
-- Phó giám đốc ICE từ chức, ra tranh cử ghế Dân Biểu Ohio.
-- Trump tung "kế hoạch vĩ đại": đưa tiền cho dân tự đi mua bảo hiểm.
-- Tòa án ở Oregon và Cali chặn chính quyền Trump đòi hồ sơ cử tri.
-- Vụ ICE bắn ông Venezuela ở Minnesota: người kể thế này, người nói khác.
-- Biểu tình Minneapolis: bé 6 tháng tuổi suýt chết vì hơi cay của ICE.
-- Trump lập “Hội Đồng Hòa Bình” cho Gaza, đòi Hamas nộp hết vũ khí.
-- Mexico đòi làm rõ vụ công dân chết trong trại giam ICE ở Georgia.
-- Trump đưa kiến trúc sư vào ngồi duyệt chính công trình mình từng làm.
-- Bê bối cá độ bóng rổ đại học: hàng chục trận bị dàn xếp.
-- Lãi vay mua nhà giảm, nhưng cầm 365,000 đô vẫn chưa dám mơ có nhà.
-- Nợ nần chồng chất, số hồ sơ xin phá sản tăng vọt.
-- Canada bắt tay Trung Cộng để né đòn áp thuế của Trump.
-- Ukraine thiếu điện: nhiên liệu chỉ còn đủ xài 20 ngày.
-- Nam Hàn: cựu tổng thống Yoon lãnh 5 năm tù vì vụ thiết quân luật.
-- Tây Ban Nha triệt phá băng nhóm thuê thanh niên bơi ra biển giấu cocaine.
-- Cháy lớn khu xóm nghèo ở Gangnam, Nam Hàn.
-- VN khởi công xây nhà máy chip đầu tiên.
***
Cộng Hòa Thượng Viện Quyết Chặn Trump Dùng Vũ Lực Chiếm Greenland
Nhiều Thượng nghị sĩ Cộng Hòa tuyên bố sẽ ngăn chặn mọi ý định của Tổng thống Trump dùng quân lực để giành quyền kiểm soát Greenland từ Đan Mạch; họ lo hành động này sẽ làm rạn nứt NATO và gián tiếp giúp Nga có lợi thế lớn hơn trong cuộc chiến tại Ukraine.
Hai TNS Thom Tillis và Lisa Murkowski dự định sẽ bay sang Đan Mạch vào cuối tuần này để trấn an chính phủ nước bạn. Murkowski cùng TNS Jeanne Shaheen còn bảo trợ dự luật cấm dùng ngân sách của Ngũ Giác Đài và Bộ Ngoại Giao cho việc phong tỏa, chiếm đóng hay sáp nhập lãnh thổ thuộc một nước thành viên NATO.
Nhiều dân biểu Cộng Hòa khác, kể cả lãnh đạo ngân sách quốc phòng Thượng Viện, cảnh cáo mưu toan như vậy sẽ “thiêu rụi” niềm tin của đồng minh và gây hậu quả nghiêm trọng cho an ninh Âu Châu. Thăm dò của Reuters/Ipsos cũng cho thấy chỉ có khoảng 4% người dân Hoa Kỳ ủng hộ việc dùng vũ lực để chiếm Greenland.
Trump Đe Dọa Áp Thuế Các Nước Không Ủng Hộ Hoa Kỳ Kiểm Soát Greenland
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Sáu cho biết Hoa Kỳ có thể áp thuế đối với những quốc gia không ủng hộ việc Washington kiểm soát Greenland, một lãnh thổ bán tự trị thuộc Đan Mạch. Phát biểu được đưa ra trong lúc một phái đoàn Quốc hội Hoa Kỳ đang gặp giới lập pháp Đan Mạch và Greenland tại Copenhagen nhằm tìm cách hạ nhiệt căng thẳng.
Phát biểu tại Bạch Ốc, Trump nói ông có thể “đặt thuế lên các nước nếu họ không đi cùng Hoa Kỳ trong vấn đề Greenland”, đồng thời khẳng định Hoa Kỳ “cần Greenland cho an ninh quốc gia”. Ông không nêu rõ những quốc gia nào sẽ bị nhắm tới, cũng như mức thuế cụ thể.
Trong nhiều tháng qua, Trump liên tục khẳng định Hoa Kỳ nên kiểm soát Greenland. Đầu tuần này, ông tuyên bố bất kỳ giải pháp nào không đặt hòn đảo Bắc Cực này trong tay Hoa Kỳ đều là “không thể chấp nhận”. Lập trường này đã làm gia tăng lo ngại tại châu Âu, nhất là khi Greenland có quan hệ quốc phòng với Hoa Kỳ thông qua NATO.
Trước đó, ngoại trưởng Đan Mạch và Greenland đã sang Washington gặp Phó Tổng thống JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio. Cuộc gặp không thu hẹp được bất đồng căn bản, nhưng hai bên đồng ý thành lập một nhóm làm việc chung. Sau đó, phía Đan Mạch và Bạch Ốc lại đưa ra những cách diễn giải khác nhau về mục tiêu của nhóm này.
Việc Trump lần đầu tiên công khai nhắc đến thuế quan như một công cụ gây sức ép cho thấy hồ sơ Greenland đã được đẩy từ phạm vi ngoại giao sang bàn cờ kinh tế, trong bối cảnh quan hệ giữa Hoa Kỳ và nhiều đồng minh vẫn đang ở trạng thái mong manh.
Trung Đông Chạy Đua Ngăn Chiến Tranh Hoa Kỳ - Iran
Sáng nay, các đồng minh của Hoa Kỳ tại Trung Đông đang ráo riết thực hiện một chiến dịch ngoại giao cấp tốc để ngăn chặn cơ nguy nổ ra chiến tranh với Iran. Các nước gồm Saudi Arabia, Qatar, Ai Cập và Oman đã dành suốt 3 ngày qua để thuyết phục Tòa Bạch Ốc kiềm chế, không nên không kích Iran vì sẽ gây nguy hại lớn cho an ninh và kinh tế toàn vùng. Ngược lại, họ cũng cảnh báo Iran rằng nếu dám trả đũa vào các căn cứ có quân đội Hoa Kỳ trú đóng tại vùng Vịnh, Tehran sẽ phải đối mặt với hậu quả thảm khốc trong quan hệ với các nước láng giềng.
Căng thẳng bùng phát sau khi Trump tuyên bố sẽ “mạnh tay” nếu chính quyền Iran tiếp tục treo cổ người biểu tình. Dù phía Hoa Kỳ đã bắt đầu rút bớt nhân viên khỏi một số căn cứ tại Qatar để phòng hờ, nhưng Trưởng Phòng Báo Chí Karoline Leavitt khẳng định Tổng thống vẫn đang theo dõi sát sao và giữ mọi phương án trên bàn làm việc. Hiện tại, sự việc có vẻ tạm lắng sau khi Tổng thống nghe báo cáo rằng các vụ sát hại người biểu tình tại Iran đã giảm bớt.
Phó Giám Đốc ICE Từ Chức, Ra Tranh Cử Ghế Dân Biểu Ohio
Hôm Thứ Năm tại Washington, Madison Sheahan, Phó Giám Đốc ICE, loan báo sẽ rời chức vụ để ra tranh cử Quốc Hội, theo Reuters. Sheahan cho biết sẽ ứng cử Dân biểu Địa Hạt 9 của tiểu bang Ohio, đối đầu với Dân biểu đương nhiệm Marcy Kaptur của Đảng Dân Chủ.
Sheahan, 28 tuổi, gia nhập ICE đầu năm ngoái và là người thân cận với Bộ trưởng Nội An Kristi Noem. Trong năm qua, Sở Di Trú luôn ở tuyến đầu trong các chiến dịch truy quét và trục xuất di dân lậu gắt gao theo chủ trương của Tổng thống Trump, nhứt là tại các thành phố do Đảng Dân Chủ điều hành. Cơ quan này cũng đang hứng chịu nhiều chỉ trích sau các vụ nổ súng tại Minneapolis, đặc biệt là vụ bắn chết bà mẹ ba con hồi tuần trước
Noem đã dành nhiều lời khen ngợi Sheahan là một lãnh đạo làm việc hết mình và cho hay Charles Wall sẽ thay cô giữ chức Phó Giám đốc. Nhiều nguồn tin ghi nhận nội bộ Sở Di Trú hiện đang rơi vào tình trạng mệt mỏi, bất mãn lan rộng do áp lực chỉ tiêu số lượng vụ bắt giữ. Cuộc bầu cử giữa kỳ Tháng 11 tới sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc Hội, trong bối cảnh Địa Hạt 9 được đánh giá đang nghiêng về phía Cộng Hòa.
Trump Tung "Kế Hoạch Vĩ Đại": Đưa Tiền Cho Dân Tự Đi Mua Bảo Hiểm
Bạch Ốc vừa loan báo một chương trình y tế mới mang tên “The Great Healthcare Plan” nhằm thay đổi hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện tại, theo CBS News.
Trump cho biết thay vì trả tiền cho các hãng bảo hiểm lớn, chính phủ sẽ gởi tiền trực tiếp cho người dân để bà con tự mua bảo hiểm y tế theo ý muốn. Tổng thống tuyên bố: “Chính phủ sẽ trả tiền thẳng cho quý vị. Quý vị cầm tiền đó rồi tự đi mua dịch vụ y tế cho mình. Xưa nay chưa ai làm được như vậy đâu.” Ngoài ra, kế hoạch này cũng yêu cầu các bệnh viện phải niêm yết giá cả công khai ngay tại chỗ để người dân dễ dàng so sánh và lựa chọn chỗ tốt, giá rẻ, tránh việc bị “hớ” khi nhận hóa đơn.
Dù vậy, Tòa Bạch Ốc vẫn chưa đưa ra chi tiết cụ thể về số tiền dân sẽ nhận được hoặc cách thức giải quyết hồ sơ ra sao. Đề nghị này được đưa ra đúng lúc Thượng Viện sắp bỏ phiếu về việc gia hạn trợ cấp y tế, sau khi các khoản hỗ trợ cũ hết hạn làm hàng triệu người dân gặp khó khăn vì giá bảo hiểm tăng vọt.
Tòa Án Ở Oregon Và Cali Chặn Chính Quyền Trump Đòi Hồ Sơ Cử Tri
Hôm Thứ Năm, hai tiểu bang Oregon và California đã giành được thắng lợi lớn khi các thẩm phán liên bang đồng loạt bác bỏ yêu cầu của chính quyền Tổng thống Trump đòi lấy thông tin cá nhân của cử tri.
Trước đó, phía liên bang đã kiện hơn 20 tiểu bang nhằm ép buộc họ phải đưa ra danh sách cử tri đầy đủ thông tin chi tiết, bao gồm cả ngày sinh, số bằng lái xe và số an sinh xã hội để kiểm tra việc quản trị bầu cử. Tuy nhiên, thẩm phán Mustafa T. Kasubhai ở Eugene (Oregon) nhấn mạnh rằng liên bang không đưa ra được bằng chứng nào cho thấy Oregon làm việc thiếu chính xác. Ông quyết định bác đơn kiện của Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ vì cho rằng việc bảo vệ quyền riêng tư của người dân theo đúng luật pháp là điều cần thiết hơn cả.
Tại California, thẩm phán David O. Carter cũng chính thức bác đơn kiện liên quan đến khoảng 23 triệu cử tri, cảnh báo rằng nền dân chủ không bị tước đoạt trong một sớm một chiều, mà bị bào mòn từng chút; ông nhấn mạnh chuyện thu hẹp quyền bầu cử hay xâm phạm đời tư phải là đề tài tranh luận công khai tại Quốc Hội, chứ không thể do nhánh hành pháp tự ý quyết định. Giới chức hai tiểu bang đều nói họ có thể bảo vệ bầu cử mà không cần đánh đổi đời tư của người dân.
Vụ ICE Bắn Ông Venezuela Ở Minnesota: Người Kể Thế Này, Người Nói Khác
Tối Thứ Tư tại bắc Minneapolis, một di dân Venezuela bị nhân viên ICE bắn trúng chân trong lúc bị truy đuổi; người này cùng hai người khác bị bắt, nhưng diễn biến đang bị tranh cãi gay gắt.
Video điện thoại do TNS tiểu bang Erin Maye Quade đăng cho thấy gia đình gọi 911, nói người chồng bị rượt tới sát nhà và bị bắn trước mặt vợ con; Bộ Nội An lại tuyên bố đương sự (Julio Cesar Sosa-Celis) đã tháo chạy, tông xe rồi cùng hai người khác dùng xẻng tấn công viên chức liên bang, buộc người này phải nổ súng tự vệ vì “sợ nguy hiểm tính mạng.”
Cả nhân viên ICE lẫn Sosa-Celis đều còn nằm bệnh viện. Sự việc này là mồi lửa khiến biểu tình bùng phát dữ dội vì đây là vụ nổ súng thứ hai của ICE chỉ trong một tuần. Một số người đã phá xe công vụ, lấy trộm áo giáp và vũ khí của FBI. Tổng thống Trump lập tức đe dọa sẽ ban hành Luật Chống Nổi loạn (Insurrection Act) để đưa quân đội vào can thiệp nếu tiểu bang không dẹp được loạn. Thống đốc Tim Walz đã kêu gọi người dân biểu tình ôn hòa và nói Trump đừng “đổ thêm dầu vào lửa.”
Biểu Tình Minneapolis: Bé 6 Tháng Tuổi Suýt Chết Vì Hơi Cay Của ICE
Tối Thứ Tư tại bắc Minneapolis, một cuộc biểu tình đã leo thang thành bạo động khi một nhóm người đập phá hai chiếc xe liên bang không mang phù hiệu, cạy thùng sắt và lục lọi giấy tờ mà nhà chức trách nói là tài liệu nhạy cảm của chính phủ. FBI loan báo đã bắt một can phạm; Giám đốc FBI Kash Patel nói người này bị cáo buộc lấy cắp tài sản từ một xe FBI, được cho là dính líu băng Latin Kings và có tiền án bạo lực; FBI treo thưởng tới 100,000 MK để tìm lại các giấy tờ bị mất và truy thêm người liên can.
Đáng thương nhất là vụ một gia đình ở khu Twin Cities chở 6 đứa con nhỏ đi tập bóng rổ về thì kẹt giữa đám đông biểu tình và lực lượng ICE; dù liên tục nói đang cố rời đi, họ tố các viên chức vòng ra sau xe rồi kích nổ một ống hơi cay ngay dưới gầm. Chỉ trong tích tắc, khói cay mịt mù tràn vào xe, túi khí bung ra làm cửa xe khóa chặt. Người mẹ nói phải kéo từng đứa con ra ngoài nhờ sự trợ giúp của người dân quanh đó; riêng em bé út mới 6 tháng tuổi khi được đưa ra thì đã bất tỉnh, sùi bọt mép, cô phải hô hấp nhân tạo và làm CPR ngay tại chỗ.
Sự việc diễn ra trong bối cảnh hồ sơ cảnh sát Minneapolis vừa công bố thêm chi tiết về vụ Renee Good, 37 tuổi, bị nhân viên ICE bắn chết hôm 7 Tháng Giêng tại nam Minneapolis, với ít nhất ba vết đạn trúng ngực, tay trái và có thể cả vùng đầu; nhân viên cấp cứu có mặt chỉ vài phút sau vụ nổ súng nhưng nạn nhân đã bất tỉnh, không thở đều và tử vong tại bệnh viện Hennepin Healthcare vào khoảng 10 giờ 30 sáng.
Trump Lập “Hội Đồng Hòa Bình” Cho Gaza, Đòi Hamas Nộp Hết Vũ Khí
Hôm Thứ Năm, Tổng thống Trump chính thức thành lập “Hội Đồng Hòa Bình” để giám sát tình hình tại dải Gaza. Đây là bước đi quan trọng trong kế hoạch hòa bình 20 điểm nhằm chấm dứt cuộc xung đột đẫm máu kéo dài suốt hai năm qua giữa Israel và Hamas.
Theo đặc sứ Steve Witkoff, Trump tự nhận làm chủ tịch hội đồng này; khoe đây là hội đồng “uy tín nhứt,” và nói sẽ sớm công bố danh sách thành viên. Tổng thống cho hay Hoa Kỳ sẽ cùng với các quốc gia đồng minh như Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ thúc đẩy một thỏa thuận giải giới toàn diện, buộc Hamas phải giao nộp toàn bộ vũ khí, phá bỏ mọi đường hầm, và hoàn trả thi thể con tin còn lại cho Israel. Ông tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social: “Hamas có thể chọn cách dễ dàng hoặc khó khăn. Người dân Gaza đã chịu khổ quá lâu.”
Hội đồng này cũng sẽ hỗ trợ một chính phủ lâm thời gồm các chuyên gia để điều hành Gaza trong giai đoạn chuyển tiếp. Israel vẫn tiếp tục không kích tại Gaza; còn Thủ tướng Israel Netanyahu cho rằng hành động này của Trump chỉ để “làm màu.”
Mexico Đòi Làm Rõ Vụ Công Dân Chết Trong Trại Giam ICE Ở Georgia
Chính quyền Mexico cho biết đang yêu cầu phía Hoa Kỳ giải thích rõ ràng về cái chết của một công dân Mexico trong trại giam di trú tại tiểu bang Georgia.
Sự việc xảy ra vào Thứ Tư vừa qua tại trại giam Robert A. Deyton nằm ở phía nam Atlanta. Lãnh sự quán Mexico cho biết họ đang “theo dõi sát sao” và giữ liên lạc thường xuyên với các viên chức di trú Hoa Kỳ để bảo đảm cuộc điều tra được thực hiện minh bạch, đồng thời sớm hoàn tất thủ tục đưa thi hài nạn nhân về quê nhà.
Theo dữ liệu từ ICE, năm 2025 vừa qua là năm tang tóc nhất trong hai thập niên với ít nhất 30 người chết trong lúc bị giam giữ. Chỉ riêng nửa đầu Tháng Giêng năm nay, đã có 4 người thiệt mạng. Hiện nay, số người bị giam giữ đã tăng vọt lên hơn 68,000 người, gần gấp đôi so với hai năm trước.
Trump Đưa Kiến Trúc Sư Vào Ngồi Duyệt Chính Công Trình Mình Từng Làm
Hôm Thứ Năm, hồ sơ tòa án cho biết Tổng thống Trump đã bổ nhiệm James McCrery vào Ủy ban Mỹ thuật Hoa Kỳ. Điều đáng nói là McCrery chính là kiến trúc sư từng được chọn để thiết kế phòng khiêu vũ trị giá 400 triệu MK tại Tòa Bạch Ốc, và nay lại tham gia ủy ban duyệt xét chính dự án này.
Sự việc diễn ra sau khi Tổng thống sa thải 6 thành viên cũ của ủy ban này vào Tháng Mười. Hiện tại, một tổ chức bảo tồn lịch sử đang khởi kiện để đòi hoãn việc xây cất tại Cánh Đông cho đến khi công việc duyệt xét được minh bạch và có sự chấp thuận của Quốc Hội. Hồ sơ cũng cho thấy dự án trị giá 400 triệu MK; Ngành Công Viên Quốc Gia đã nhận tiền hiến tặng ngày 13 Tháng Mười Một và chuyển cho Executive Residence điều hành trọn gói.
Tòa Bạch Ốc muốn hoàn tất thủ tục duyệt xét trước 19 Tháng Ba. NCPC dự kiến bỏ phiếu ngày 5 Tháng Ba; muốn khởi công sớm nhất cũng phải Tháng Tư. Nhiều ý kiến lo ngại chuyện “vừa đá banh vừa thổi còi” này sẽ còn gây tranh cãi dài dài.
Bê Bối Cá Độ Bóng Rổ Đại Học: Hàng Chục Trận Bị Dàn Xếp
Hôm Thứ Năm, công tố liên bang loan báo truy tố 26 người trong một đường dây mua chuộc cầu thủ bóng rổ đại học để bán độ, liên quan đến 39 cầu thủ thuộc 17 đội bóng rổ nam hạng I của NCAA.
Theo cáo trạng, các cầu thủ được trả 10,000–30,000 MK mỗi trận để cố tình chơi kém, làm đội nhà thua sâu hơn dự đoán, giúp dân cá độ ăn tiền. Tổng cộng 29 trận bị can thiệp trong giai đoạn 2022–2025. Một số người đứng sau là cựu cầu thủ, lợi dụng các mối quan hệ, quen biết để lôi kéo đàn em.
Vụ gian lận này bắt đầu từ các giải đấu tại Trung Cộng trước khi lan rộng sang các trường đại học tại Hoa Kỳ. Danh sách các trường bị nêu tên khá dài, trong đó có Georgetown, St. John’s, Tulane, DePaul và Kent State; hầu hết các trường đều tuyên bố không có cầu thủ hiện tại dính líu và sẽ hợp tác điều tra. Phía NCAA cho biết đã mở điều tra gần hết các đội liên quan.
Lãi Vay Mua Nhà Giảm, Nhưng Cầm 365,000 Đô Vẫn Chưa Dám Mơ Có Nhà
Tổ chức Freddie Mac cho hay lãi suất vay mua nhà 30 năm tại Hoa Kỳ đã giảm xuống còn 6.06%, mức thấp nhứt trong hơn ba năm qua; so với cùng kỳ năm ngoái là 7.04%, đây là tin đáng mừng cho những ai đang tính mua nhà hoặc muốn xin vay lại.
Theo Freddie Mac, lãi giảm khiến nhiều người bắt đầu quay lại thị trường; đơn xin vay mua nhà tăng lên, còn chủ nhà thì tranh thủ đổi khoản vay cũ bớt áp lực tiền trả mỗi tháng. Lãi suất vay 15 năm, thường dùng để vay nợ mới đổi nợ cũ, cũng hạ xuống 5.38%.
Tuy nhiên, mua nhà vẫn khó với đa số dân Mỹ. Giá nhà trung bình toàn quốc hiện khoảng 365,000 MK, cao kỷ lục. Trong năm năm qua, giá nhà tăng hơn một nửa, trong khi tiền lương chỉ nhích lên chưa tới một phần ba. Trump nói sẽ tìm cách chặn giới đầu tư lớn gom nhà và để chính phủ mua trái phiếu địa ốc nhằm kéo lãi xuống thêm, nhưng giới chuyên môn nhắc rằng thiếu nhà giá phải chăng mới là gốc rễ vấn đề.
Nợ Nần Chồng Chất, Số Hồ Sơ Xin Phá Sản Tăng Vọt
Số liệu mới cho thấy ngày càng nhiều gia đình Hoa Kỳ phải nộp đơn phá sản vì không còn xoay xở nổi tiền bạc. Trong năm 2025, có gần 534,000 hồ sơ phá sản cá nhân, tăng khoảng 12% so với năm trước; đây là dấu hiệu cho thấy giá sinh hoạt cao và kinh tế không đều đang đè nặng lên đời sống người dân.
Theo các luật sư chuyên về nợ, người dân thường ráng chịu đựng càng lâu càng tốt, đến khi hóa đơn chất đống mới chịu ra tòa. Những gánh nặng lớn nhứt hiện nay là tiền bảo hiểm y tế ngày càng mắc, nợ thẻ tín dụng tăng nhanh, và các khoản nợ sinh viên phải trả lại sau thời gian được hoãn. Trong khi đó, lạm phát kéo dài cũng khiến nhiều gia đình vừa lo miếng cơm manh áo, vừa lo trả nợ không xuể.
Phá sản có thể giúp xóa bớt nợ và chặn các cú gọi đòi tiền, nhưng đổi lại là điểm tín dụng bị sụt mạnh, sau này vay mượn hay mua nhà sẽ khó hơn. Giới chuyên môn nói tình hình này phần nào phản ánh đời sống đang trở lại mức trước dịch COVID, và số hồ sơ phá sản có thể còn tăng thêm trong thời gian tới.
Canada Bắt Tay Trung Cộng Để Né Đòn Áp Thuế Của Trump
Hôm Thứ Sáu, Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết đã đạt được thỏa thuận thương mại sơ bộ với Bắc Kinh, đánh dấu sự xoay trục quan trọng sau nhiều năm căng thẳng. Theo thỏa thuận này, Canada sẽ cho nhập tối đa 49,000 xe điện từ TQ với thuế 6.1%, đồng thời hứa “xé bỏ” các rào cản thương mại để dựng lại quan hệ chiến lược.
Ngược lại, phía Trung Cộng đồng ý hạ thuế hạt canola xuống khoảng 15% từ ngày 1 Tháng Ba; mức này thấp hơn rất xa mức cộng dồn 84% hiện nay, và có thể gỡ thuế với các sản phẩm từ canola, tôm hùm, cua, đậu Hà Lan ít nhất tới cuối năm. Carney nói các thỏa thuận có thể mở ra gần 3 tỷ MK đơn hàng xuất cảng; Ottawa cũng nhắm hợp tác năng lượng xanh, lưới điện, và khí LNG cho thị trường Á Châu.
Thủ tướng Carney nhận định rằng Bắc Kinh hiện là đối tác "dễ đoán" hơn so với Hoa Kỳ, nhứt là trong bối cảnh Tổng thống Trump liên tục đe dọa áp thuế và cứ đòi "lấy" đảo Greenland. Nhìn chung Ottawa đang tìm cách “chia trứng ra nhiều giỏ” nhưng vẫn chưa rời xa Washington.
Ukraine Thiếu Điện: Nhiên Liệu Chỉ Còn Đủ Xài 20 Ngày
Bộ trưởng Năng lượng Ukraine Denys Shmyhal cho Quốc hội hay rằng tình hình năng lượng của Ukraine đang ở mức “vô cùng khó khăn”. Hiện nay không còn một nhà máy điện nào trên khắp lãnh thổ Ukraine mà không bị quân Nga dùng máy bay không người lái và hỏa tiễn đánh phá. Lượng nhiên liệu dự trữ hiện nay của quốc gia này chỉ còn đủ dùng cho hơn 20 ngày.
Shmyhal nói thủ đô Kyiv cùng các vùng Dnipropetrovsk, Kharkiv, Odesa và những nơi gần tuyến đầu bị ảnh hưởng nặng nhất; nhiều gia đình mất điện, không có gì để sưởi ấm suốt nhiều ngày giữa lúc trời lạnh dưới 0 độ. Ông thừa nhận rằng việc chuẩn bị cho mùa đông tại nhiều nơi đã thất bại và các hoạt động đang bị đình trệ. Trước tình thế hiểm nghèo, Tổng thống Zelensky cho biết sẽ ban bố tình trạng khẩn cấp trong ngành năng lượng.
Nam Hàn: Cựu Tổng Thống Yoon Lãnh 5 Năm Tù Vì Vụ Thiết Quân Luật
Hôm Thứ Sáu tại Seoul, tòa án Nam Hàn đã tuyên án 5 năm tù đối với cựu Tổng thống Yoon Suk Yeol, liên quan đến việc ông ban hành lệnh thiết quân luật hồi cuối năm 2024. Đây là bản án đầu tiên trong tổng cộng tám vụ án hình sự mà Yoon đang phải đối diện quanh sắc lệnh gây chấn động này.
Tòa Án Trung Ương Seoul cho biết bản án lần này nhắm vào các cáo buộc như chống lại lệnh bắt giữ và bất tuân cơ quan công lực; riêng cáo buộc nặng nhứt — cầm đầu hành vi nổi loạn khi áp đặt thiết quân luật — vẫn đang được xét xử và có thể dẫn tới mức án cao nhứt là tử hình.
Yoon trước nay khẳng định lệnh thiết quân luật chỉ nhằm “cảnh báo dân chúng” về Quốc hội do phe đối lập kiểm soát. Tuy nhiên, các cơ quan điều tra cho rằng đây là hành động lạm quyền nhằm giữ ghế Tổng thống. Lệnh thiết quân luật ngắn ngủi này đã làm dân chúng phẫn nộ, dẫn tới biểu tình lớn hồi Tháng Mười Hai năm 2024, khiến Yoon bị truất phế và bắt giam.
Tây Ban Nha Triệt Phá Băng Nhóm Thuê Thanh Niên Bơi Ra Biển Giấu Cocaine
Hôm Thứ Năm, cảnh sát Tây Ban Nha vừa loan báo triệt phá một đường dây tội phạm dùng thủ đoạn tinh vi (tiếng lóng là monkey) để đưa ma túy từ Colombia vào Liên Âu. Băng nhóm này chuyên thuê những thanh niên nghèo nhưng bơi lội cực giỏi để bơi ra giữa biển khơi, lén lút đưa ma túy lên giấu trong các thùng hàng trên những con tàu vận tải lớn đang trên đường đến Âu Châu.
Theo điều tra, ma túy từ Colombia được cất trong container trên tàu lớn; khi tàu gần Âu Châu, băng nhóm dùng ghe áp sát vào, khống chế thủy thủ, rồi chuyển hàng xuống ghe nhỏ hoặc ném xuống biển để vớt lên sau. Cocaine sau đó được giấu ở miền nam Tây Ban Nha trước khi chở bằng đường bộ sang các nước khác. Cảnh sát đã bắt 30 người, tịch thu hơn 2.4 tấn cocaine, nhiều vũ khí quân sự, tiền mặt và xe sang. Tây Ban Nha lâu nay là cửa ngõ ma túy vào Âu Châu, nhờ vị trí gần Phi Châu và quan hệ với Mỹ Latin.
Cháy Lớn Khu Xóm Nghèo Ở Gangnam, Nam Hàn
Rạng sáng Thứ Sáu, một vụ hỏa hoạn lớn đã thiêu rụi nhiều căn nhà tại khu Guryong, xóm nhà nghèo cuối cùng còn sót lại ở quận Gangnam sầm uất, Nam Hàn.
Gần 300 lính cứu hỏa đã nỗ lực dập lửa trong nhiều giờ. Do thời tiết mù mịt bởi sương và bụi mịn, không thể điều động trực thăng để dập lửa. Gần 50 người dân, đa số là người cao niên, đã phải vội vàng di tản khi cột khói đen cao vút bao trùm cả vùng. Bà Kim Ok-im, 69 tuổi, sống tại đây gần 30 năm, lo lắng chia sẻ: “Mấy năm trước lụt lội đã lấy sạch mọi thứ, nay hỏa hoạn lại chực chờ thiêu rụi nhà cửa.”
Khu Guryong vốn nổi tiếng với những căn nhà tạm bợ làm từ vật liệu dễ cháy như nhựa vinyl, ván ép và xốp, nằm lọt thỏm giữa những tòa cao ốc sang trọng. Hiện các cơ quan hữu trách đã yêu cầu huy động mọi nguồn lực để bảo vệ tính mạng người dân và ngăn lửa cháy lan sang cánh rừng gần đó.
VN Khởi Công Xây Nhà Máy Chip Đầu Tiên
Sáng Thứ Sáu, tập đoàn Viettel đã chính thức khởi công xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn đầu tiên của Việt Nam tại khu công nghệ cao Hòa Lạc. Dự án có diện tích 27 mẫu (ha), với mục tiêu hoàn tất đầu tư và bắt đầu sản xuất thử nghiệm vào năm 2028. Đây được xem là bước đi quan trọng để Việt Nam không còn chỉ đi làm thuê hay lắp ráp, mà tiến tới tự chủ công nghệ lõi cho các ngành quan trọng như viễn thông, trực thăng và sản xuất xe hơi.
Hiện nay, việc chế tạo chip cực kỳ khó khăn với quy trình khoảng 1,000 bước tinh vi, vốn là sân chơi riêng của các ông lớn như Intel hay Samsung. Qua dự án này, Việt Nam kỳ vọng đào tạo được 50,000 kỹ sư thiết kế chip để không bị tụt hậu trong


