Gần ba mươi năm sau khi được đặt tại Prague Municipal Library, một tác phẩm tạo hình làm bằng sách bất ngờ trở thành điểm tham quan đông nghẹt du khách, nhờ các đoạn video lan truyền trên TikTok và Instagram.
Tác phẩm mang tên Idiom, do nghệ sĩ người Slovakia Matej Krén thực hiện. Công trình gồm khoảng 8.000 cuốn sách xếp thành một trụ tròn cao, với gương đặt ở trên và dưới, tạo cảm giác như một đường hầm sách kéo dài vô tận. Lối nhìn vào có hình giọt nước, khiến người xem có cảm tưởng mình đang cúi xuống để… bước vào trong sách.
Theo phần giới thiệu của thư viện, Idiom tượng trưng cho sự vô hạn của tri thức. Với Krén, sách giống như những viên gạch xây nhà, nhưng mỗi viên lại chứa số phận, câu chuyện và hiểu biết của con người. Tác phẩm vừa thô mộc, vừa thông tuệ, vừa tĩnh lặng, vừa gây choáng ngợp.
Idiom ra mắt lần đầu tại Biennale Quốc tế São Paulo năm 1995, sau đó được mang về Praha vào năm 1996. Tác phẩm từng trưng bày một mùa hè tại Jiri Svestka Gallery—nơi từng là kho chứa sách cấm trong thập niên 1950—trước khi có chỗ đặt lâu dài tại thư viện vào năm 1998.
Suốt nhiều năm, Idiom chỉ là một phần quen thuộc với bạn đọc địa phương. Nhưng từ khoảng năm 2022, các đoạn video trên BookTok—cộng đồng yêu sách trên TikTok—đã đưa tác phẩm này lan rộng toàn cầu. Instagram cũng góp phần đẩy hình ảnh đường hầm sách vô tận này lên các dòng tin của du khách trẻ.
Hiện nay, vào mùa cao điểm như Giáng Sinh hay Phục Sinh, thư viện ước tính mỗi ngày có hơn 1.000 người xếp hàng, có khi chờ trên hai tiếng, chỉ để chụp một tấm hình bên trong Idiom. Một số bạn đọc đến trả sách cũng vô tình nhập vào hàng du khách.
Trước lượng người quá đông, ban quản lý thư viện đã dành riêng một trong năm lối vào cho khách tham quan, đồng thời cân nhắc việc thu phí. Đại diện thư viện cho biết việc phục vụ đám đông du lịch là điều hoàn toàn khác với chức năng thư viện trước đây.
Bản thân Krén tỏ ra ngạc nhiên trước sự nổi tiếng muộn màng của tác phẩm. Ông nói mình chưa từng có ý định tạo ra một điểm du lịch đại trà, và từng nghĩ Idiom rồi sẽ chìm vào quên lãng.
Ngoài Idiom, Krén còn thực hiện nhiều công trình khác từ sách, như Gravity Mixer—một căn phòng tròn lót sách và gương—từng trưng bày tại EXPO 2000 ở Hannover, cùng các tác phẩm khác xuất hiện tại Bratislava, Lisbon và Jerusalem trong những năm sau đó.
Gửi ý kiến của bạn



