Ảnh trên, từ trái: Nguyễn Thị Khánh Minh, Trịnh Y Thư, Phan Tấn Hải, Kiều Chinh. Ảnh dưới, từ trái: Lê Đình Y-Sa, quan khách tham dự, Khánh Ly. Ảnh: Lê Xuân Mỹ.
“Ngựa phi, ngựa phi đường xa
Tiến trên đường cát trắng trắng xóa
Tiến trên đường nắng chói chói lóa
Trên đồng lúa theo cánh chim trời bay trên cao…”
Đó là tiếng vó ngựa vang lên giữa khu phố Little Saigon vào một ngày giáp Tết Bính Ngọ tại quán Coffee Factory do ban hợp ca NTM với bản “Ngựa Phi Đường Xa” của nhạc sĩ Lê Yên trong buổi chiều tất niên của Việt Báo và ra mắt sách “Đuổi Bắt Một Mùi Hương” của nhà văn Phan Tấn Hải chiều 13 tháng 2 năm 2026.
Ban hợp ca NTM hát “Ngựa Phi Đường Xa” của nhạc sĩ Lê Yên. Ảnh Lê Xuân Mỹ.
Còn gì thú vị hơn để nhâm nhi ly cà phê trong lúc thưởng thức nhạc và nghe đọc truyện “Đuổi Bắt Một Mùi Hương” vào một buổi chiều nắng ấm cuối năm tràn đầy thân tình bằng hữu! Đã lâu lắm tôi không có dịp tham dự buổi sinh hoạt văn học nghệ thuật đặc sắc như thế này giữa lòng thủ phủ của người Việt tị nạn trong hương sắc nàng xuân rực rỡ đang tới. Nói vậy chứ không phải chỉ có cà phê đâu nhé mà còn có nhiều món ăn nhẹ rất ngon miệng do Việt Báo khoản đãi cho hơn một trăm bằng hữu văn nghệ sĩ đến tham dự.
Từ bao lâu nay dường như không có buổi họp mặt nào của Việt Báo mà thiếu vắng khuôn mặt bình dị và thân ái của nữ tài tử Kiều Chinh, theo lời giới thiệu duyên dáng của MC Lê Đình Ysa. Quả thật như thế, dù ở tuổi 89, nữ tài tử Kiều Chinh vẫn còn khỏe mạnh và linh hoạt để đến dự buổi họp mặt tất niên và ra mắt sách hôm nay. Bà không quên nhắc đến những người sáng lập tờ Việt Báo cách nay hơn ba mươi năm mà trong đó có nhà báo Sơn Điền Nguyễn Viết Khánh, nhà thơ Nguyên Sa, nhà thơ Trần Dạ Từ và nhà văn Nhã Ca. Bà ôn lại một chút kỷ niệm với Trần Dạ Từ và Nhã Ca từ những ngày đầu tiên của Việt Báo. Bà nói rất tiếc anh chị Trần Dạ Từ và Nhã Ca vì sức khỏe đã không thể sang Mỹ để cùng mọi người chung vui. Bà nói khi nghe hát “Ngựa Phi Đường Xa” ký ức của bà đã quay lại một Sài Gòn năm xưa với bao kỷ niệm chưa nhòa. Bà chúc mừng nhà văn Phan Tấn Hải đã ra mắt tập truyện “Đuổi Bắt Một Mùi Hương.” Và bà không quên thay mặt Việt Báo chúc mọi người năm mới bình an.
“Ta bật kêu mừng rỡ
(Ơi bạn bè xa xăm)
Tim ta cũng cháy đỏ
Rực thắm bông trăng ngần.”
Đó là lời từ bài thơ “Vang Vang Trời Vào Xuân” của nhà thơ Thanh Tâm Tuyền do nhạc sĩ Cung Tiến phổ nhạc qua tiếng hát của ca sĩ Bích Liên và Phương Hà. Tiếng hát cao vót của Bích Liên như dường làm cho tiếng vó ngựa của năm Bính Ngọ thêm vang vang hơn giữa những trái tim “cháy đỏ” của những bằng hữu có mặt nơi đây. Cái đồng điệu ở đây là nhà thơ Thanh Tâm Tuyền viết bài thơ này ngay trong lúc ông còn ở tù cộng sản sau năm 1975 nhưng vẫn không mất niềm lạc quan và thương yêu cuộc đời, cũng như thế, các bằng hữu của Việt Báo họp mặt hôm nay vẫn luôn có trái tim “cháy đỏ” để yêu thương mình và người dù xã hội có biến động ra sao.
Nhà thơ Trịnh Y Thư, người chịu trách nhiệm xuất bản sách của Văn Học Press đã có lời mở đầu cho phần giới thiệu sách “Đuổi Bắt Một Mùi Hương” của Phan Tấn Hải. Anh nói rằng Phan Tấn Hải là người đa tài, đa năng và còn đa đoan nữa. Anh cho biết Phan Tấn Hải không những là nhà văn, nhà thơ, nhà báo mà còn là nhà nguyên cứu về Thiền Phật Giáo. Anh kể đã có giao tình văn nghệ với Phan Tấn Hải bốn mươi năm từ thời báo Văn Học của nhà văn Nguyễn Mộng Giác đến nay. Anh nói rằng Phan Tấn Hải là người sống chết với chữ nghĩa từ lúc thiếu thời và họ Phan cũng từng là Chủ Bút của Nhật Báo Việt Báo. Anh cho biết Phan Tấn Hải sống độ lượng với mọi người nên rất được nhiều bạn bè quý mến.
Nhà thơ Trịnh Y Thư nói không sai rằng rất nhiều văn thi nhạc sĩ yêu mến Phan Tấn Hải. Điều đó được chứng thực qua sự có mặt hôm nay của rất nhiều người như Thượng Tọa Thích Nguyên Nguyện, Ni Sư Thích Nữ Chân Thiền, Ni Sư Thích Nữ Chân Diệu, nữ tài tử Kiều Chinh, ca sĩ Khánh Ly, phu nhân nhạc sĩ Cung Tiến, giáo sư Trần Huy Bích, nhà văn Trùng Dương, nhà văn Cung Tích Biền, nhà văn Trần Thị Nguyệt Mai, Phạm Quốc Bảo, Tô Đăng Khoa, nhà phê bình văn học Bùi Vĩnh Phúc, họa sĩ Nguyễn Đình Thuần, họa sĩ Ann Phong, họa sĩ Nguyễn Việt Hùng, họa sĩ Đinh Trường Chinh, nhạc sĩ Trần Chí Phúc, nhà báo Đinh Quang Anh Thái…
Giới thiệu nội dung tập truyện “Đuổi Bắt Một Mùi Hương” của nhà văn Phan Tấn Hải là nhà thơ Nguyễn Thị Khánh Minh. Chị Khánh Minh nói rằng với thời lượng ngắn ngủi năm ba phút thì không thể nào nói hết nội dung của tập truyện dày hơn 400 trang. Chị đã đọc 4 câu thơ mở đầu của tập truyện:
“Bên trời ngồi viết
tóc rối như mây
quê nhà mờ mịt
chữ lạnh đôi tay.”
Chị Khánh Minh nói rất thích hình ảnh trong 4 câu thơ này: bên trời ngồi viết, tóc rối, lạnh đôi tay. Nó chuyên chở không gian vô định và dòng thời gian vô cùng. Chị nêu ra 3 câu chính như ba ý chính của tập truyện: Tin vào phép lạ, mọi chuyện trên đời chỉ là giấc mơ, và viết để tan ra, để không còn là mình. Chị nói chính vì vậy truyện của nhà văn Phan Tấn Hải có cấu trúc hư hư thực thực, mộng thực đang chen, thời gian và không gian quyện vào nhau rồi mọi thứ “tan đi như ảo ảnh.” Chị nói truyện của Phan Tấn Hải kết hợp giữa thực tế đời sống và “kỳ bí cổ tích.”
Phong Dinh hát bài “Hoa Bay Khắp Trời,” Trần Chí Phúc đệm guitar. Ảnh: Thanh Huy.
Khi nhà văn Phan Tấn Hải lên phát biểu anh chỉ nói lời cảm ơn tất cả bằng hữu văn nghệ sĩ đã đến dự. Anh cũng không quên bày tỏ lòng biết ơn ông bà tổ tiên chúng ta đã giữ gìn văn hóa Việt trải qua bao ngàn năm. Anh nói nơi mỗi chữ, mỗi trang giấy trong tập truyện là tiếp nối của dòng chảy văn học ngàn năm ấy. Anh nói anh không có khiếu nói chuyện nên chỉ nói ngắn gọn thế thôi và giới thiệu nữ ca sĩ Phong Dinh lên hát bài “Hoa Bay Khắp Trời,” thơ của Phan Tấn Hải do Trần Chí Phúc phổ nhạc. Lời nhạc có đoạn nghe như lời kinh:
“Tâm kìa
khắp cảnh là tâm
khắp tâm là cảnh
khắp trời gương sáng
khắp trời là tâm.”
Tiếp theo phần văn nghệ là ban nhạc NTM trình bày 2 bản nhạc, bản đầu do nhóm nữ ca phụ trách và bản sau do nhóm nam tam ca, với hai guitarists Nguyễn Hoàng Hà và Doãn Hưng và người chơi keyboard Nguyễn Hoàng Khoa. Cả hai bản nhạc đều là nhạc xuân: “Chúc Mừng Xuân” của Thanh Sơn, và “Đón Xuân” của Phạm Đình Chương. Lời nhạc của cố nhạc sĩ Phạm Đình Chương mô tả rất đúng không khí của những ngày xuân:
“Kìa trong vạt nắng
Mạch Xuân tràn dâng
Khóm hoa nhẹ rung,
môi cười thẹn thùng
cùng bao nguồn sáng…”
Ban tam ca Chương Nguyễn, Nathan Đặng và Hùng Lê, Nguyễn Hoàng Hà đệm guitar (góc phải). Ảnh: Thanh Huy.
Rồi đến Jimmy Nhựt Hà trình bày nhạc phẩm “Cánh Thiệp Đầu Xuân” của hai nhạc sĩ Lê Dinh và Minh Kỳ. Đặc biệt có phần đàn tranh của Lê Đình Ysa. Tôi nói đặc biệt vì bấy lâu nay tôi chỉ biết, mà có lẽ cũng ít người biết, Ysa có tài điều hợp các chương trình văn hóa và văn học nghệ thuật, chứ không biết cô còn có tài đàn tranh, một loại nhạc cụ cổ mà thời nay có ít người sử dụng. Lời nhạc báo hiệu ngày xuân đang tới với muôn hoa nở thắm, mang theo ước mơ đầu năm:
“Hoa lá nở thắm đẹp làn môi hồng,
Xuân đến rồi đây nào ai biết không?
Mang những hoài mong ghi vào ngày tháng
Bao nhiêu mơ ước đến khi mùa Xuân sang…”
Jimmy Nhựt hát “Cánh Thiệp Đầu Xuân” của hai nhạc sĩ Lê Dinh và Minh Kỳ, với tiếng đàn tranh của Lê Đình Ysa, với tiếng đàn guitar của Nguyễn Hoàng Hà. Ảnh: Thanh Huy.
Nói đến những buổi sinh hoạt văn nghệ của Việt Báo thì không thể thiếu người nữ ca sĩ Khánh Ly. Cô Ysa đã giới thiệu ca sĩ Khánh Ly và cho biết người nữ ca sĩ này sinh vào năm con gà, năm nay là 82 tuổi. Trông bà có yếu đi một tí nhưng tinh thần thì rất sảng khoái. Bà nói khi đến đây thì mới biết Tết đến, bởi vì từ khi phu quân của bà qua đời cho đến nay không còn ai lo hết mọi thứ trong nhà, nhất là đến ngày Tết. Bà nói rằng năm nay chỉ mua xoài và đu đủ để năm mới “đủ xài” là được rồi. Khi bà nói ngồi nghe các em hát là bà hạnh phúc, tôi cảm nhận được cái tâm bao dung và biết nghĩ cho thế hệ trẻ, cho tương lai của nền văn hóa, văn học nghệ thuật Việt Nam ở xứ người. Bà không quên chúc mọi người sức khỏe và may mắn trong năm mới Bính Ngọ.
Ban nhạc Cát Trắng đã trình bày bản “Xuân và Tuổi Trẻ,” thơ của nhà thơ Thế Lữ do La Hối phổ nhạc. Khi lời nhạc được cất cao lên người nghe có cảm nhận thanh âm của ngày xuân chuyển sang một tông mới tươi trẻ và đầy sinh khí:
“Hát vang lên đời ta thắm tươi,
Tiết xuân huy hoàng muôn sắc hoa
Tiết xuân êm đềm muôn tiếng ca
Hát vang hòa lòng thêm hăng hái…”
Phần văn nghệ còn tiếp tục với giọng hát của nữ ca sĩ Thương Linh, một khuôn mặt quen thuộc của các bằng hữu Việt Báo trong bao năm qua, trong hai nhạc phẩm “Mộng Chiều Xuân” của nhạc sĩ Ngọc Bích, và “Dưới Giàn Hoa Cũ” của nhạc sĩ Tuấn Khanh. Lời nhạc của “Mộng Chiều Xuân” được chuyên chở bởi giọng ca có chút khàn khàn và trầm buồn đặc biệt của Thương Linh đã làm cho người nghe có cảm tưởng một chút lưu luyến với một năm vừa sắp qua đi.
“Gió chiều thầm vương bao nhớ nhung
Người yêu thoáng qua trong giấc mộng
Vui nguồn sống mơ
Những ngày mong chờ
Trách ai đành tâm hững hờ…”
Nhưng một chút nhớ nhung ấy đã vụt bay mất để thay vào đó là lời chúc mừng năm mới qua lời nhạc của “Ly Rượu Mừng” của nhạc sĩ Phạm Đình Chương được mọi người cùng hát vang lên.
“Ngày Xuân nâng chén ta chúc nơi nơi
Mừng anh nông phu vui lúa thơm hơi
Người thương gia lợi tức
Người công nhân ấm no
Thoát ly đời gian lao nghèo khó.
…
Nhấc cao ly này
Hãy chúc ngày mai sáng trời Tự Do
Nước non thanh bình,
Muôn người hạnh phúc chan hòa…”
Buổi gặp mặt tất niên của Việt Báo và ra mắt sách “Đuổi Bắt Một Mùi Hương” của nhà văn Phan Tấn Hải khép lại sau 3 giờ đồng hồ vào khoảng 7 giờ tối, mọi người vẫn còn quyến luyến nán lại chuyện trò, như thể “mùi hương” còn lảng vảng trong không gian, chưa nỡ tan đi.
Huỳnh Kim Quang
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình