Một cuộc thăm dò dư luận của AP-NORC thực hiện vào tháng 9 & 10 cho thấy hầu hết dân Mỹ coi việc chính phủ đóng cửa hiện tại là một vấn đề nghiêm trọng và đổ lỗi cho cả hai Đảng Cộng Hòa, Đảng Dân Chủ và cả Tổng Thống Trump với những tỷ lệ gần như ngang nhau.
Cuộc thăm dò cũng cho thấy người Mỹ lo lắng về kinh tế, lạm phát và bảo đảm việc làm. Họ đang giảm những chi tiêu không thiết yếu như quần áo và nhiên liệu. Đa số cho rằng nền kinh tế yếu kém. Chi phí thực phẩm, nhà ở và chăm sóc sức khỏe được coi là những nguồn chính gây khó khăn tài chính.
Bài phân tích của báo New York Times về cuộc thăm dò nhận định rằng mặc dù tỷ lệ ủng hộ chung của Tổng thống Trump tương đối thấp và không thay đổi đáng kể, nhưng quan điểm của công chúng về nền kinh tế vẫn ở mức bi quan. Mặc dù có một số bất đồng về cách giải quyết tình trạng đóng cửa chính phủ, nhưng đa số không ủng hộ việc Tổng Thống Trump cắt giảm mang tính trừng phạt đối với ngân sách liên bang dành cho các trường cao đẳng và đại học.
HƯỚNG ĐI CỦA ĐẤT NƯỚC (69% / 30% - 8 tháng 10, 2025)
Hơn hai phần ba dân Mỹ tin rằng đất nước đang đi sai hướng. Nguyên do phát xuất từ sự bất mãn với những chương trình của Tổng thống Trump về kinh tế, nhập cư, quan hệ chủng tộc và vị thế toàn cầu của quốc gia. Ngay cả trong số những người Cộng Hòa, một tỷ lệ đáng kể - gần 30% - đánh giá thấp Trump về nền kinh tế và cách thức hoạt động của chính phủ.
Điều này rất quan trọng. Cuộc khảo sát cho thấy một bức tranh tổng quan về tâm trạng bất ổn của đất nước chỉ hơn một năm trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 - và cho thấy sự tức giận có thể làm thay đổi các liên minh chính trị và sự ủng hộ dành cho Tổng Thống Trump.
Người Mỹ đã mang tâm trạng bi quan về hướng đi của đất nước trong nhiều năm. Khoảng 7/10 người trưởng thành tại Hoa Kỳ hiện cho rằng đất nước đang đi sai hướng, giảm chút ít so với tháng 9, ngay sau vụ ám sát nhà hoạt động bảo thủ Charlie Kirk. Vào thời điểm đó, khoảng ba phần tư cho rằng đất nước đang đi sai hướng.
Những kết quả này tương tự như các cuộc thăm dò ý kiến lớn khác. Viện Gallup tháng trước cho thấy 67% người Mỹ không hài lòng với tình hình hiện tại ở Hoa Kỳ so với 29% hài lòng. Trong cuộc thăm dò của PRRI, được thực hiện hợp tác với Viện Brookings, 62% cho rằng đất nước đang đi sai hướng, dẫn đầu là đảng Dân chủ (92%) và đảng Độc Lập (71%).
CHÍNH PHỦ ĐÓNG CỬA
Khoảng 6/10 người Mỹ cho rằng Tổng thống Donald Trump và các nghị sĩ Đảng Cộng Hòa tại Quốc Hội "có phần lớn" hoặc "khá nhiều" trách nhiệm trong việc đóng cửa chính phủ, trong khi 54% cho rằng các nghị sĩ Đảng Dân Chủ tại Quốc Hội cũng có cùng quan điểm. Ít nhất ba phần tư người Mỹ tin rằng mỗi bên đều đáng bị đổ lỗi ít nhất một phần "vừa phải".
Cuộc khảo sát được thực hiện khi tình trạng đóng cửa chính phủ kéo dài sang tuần thứ ba, diễn ra trong bối cảnh các nhà lãnh đạo cảnh báo rằng nó có thể sớm trở thành đợt đóng cửa dài nhất trong lịch sử. Đảng Dân Chủ muốn gia hạn các khoản tín dụng thuế, vốn đã giúp hàng triệu người có thể mua bảo hiểm y tế kể từ đại dịch virus corona, trong khi Đảng Cộng Hòa từ chối đàm phán cho đến khi Quốc Hội thông qua dự luật tài trợ để mở cửa lại chính phủ.
Đảng Cộng Hòa nắm hai viện Quốc Hội và cả Nhà Trắng. Do đó trách nhiệm về việc chính phủ đóng cửa nghiêng về phía Đảng Cộng Hòa. Đảng Dân Chủ tin rằng họ có chính nghĩa vì tranh đấu bảo vệ bảo hiểm y tế cho giới có lợi tức thấp. Đảng Cộng Hòa chống lại việc gia hạn khoản tín dụng thuế liên bang dành cho những người mua bảo hiểm y tế thông qua Đạo Luật Chăm Sóc Giá Cả Phải Chăng (Affordable Care Act - ACA) hay còn gọi là Obamacare. Nếu điều này xẩy ra, chi phí bảo hiểm sẽ tăng gấp đôi. Hậu quả là 15 triệu người Mỹ sẽ mất
Trong khi đó Đảng Cộng Hòa đã cắt giảm $4,500 tỉ cho giới giầu có, mới đây lại viện trợ $40 tỉ cho Argentina, dành $20 tỉ cứu trợ nông dân Mỹ bị thiệt hại vì chính sách thuế quan của Trump, $250 triệu để xây phòng nhẩy trong công viên Nhà Trắng và $170 triệu mua hai máy bay phản lực cho Department of Homeland Security.
CHI PHÍ CHĂM SÓC SỨC KHỎE
Theo cuộc thăm dò mới của AP-NORC, hầu hết những người trưởng thành ở Mỹ đều lo ngại về việc chi phí chăm sóc sức khỏe sẽ trở nên đắt đỏ hơn khi họ phải đưa ra quyết định về bảo hiểm y tế cho năm tới và khiến chi phí y tế trong tương lai của hàng triệu người bị trì hoãn. Khảo sát của Trung Tâm Nghiên Cứu Quan Hệ Công Chúng thuộc AP-NORC cho thấy cứ 10 người Mỹ thì có khoảng 6 người "cực kỳ" hoặc "rất" lo ngại về việc chi phí y tế của họ sẽ tăng lên trong năm tới - một nỗi lo lắng lan rộng khắp các nhóm tuổi, bao gồm cả những người có và không có bảo hiểm y tế.
Việc gia hạn trợ cấp chăm sóc sức khỏe nhận được nhiều sự ủng hộ hơn là phản đối. Trọng tâm của việc đóng cửa chính phủ là sự bế tắc về các khoản tín dụng thuế liên bang dành cho những người mua bảo hiểm y tế thông qua Obamacare. Đảng Dân Chủ muốn các khoản tín dụng này được gia hạn, trong khi Đảng Cộng Hòa cho biết họ sẽ chỉ thảo luận vấn đề này sau khi chính phủ mở cửa trở lại. Cuộc thăm dò cho thấy cứ 10 người trưởng thành ở Mỹ thì có khoảng 4 người ủng hộ việc gia hạn các khoản tín dụng thuế, trong khi cứ 10 người thì có khoảng 1 người hoàn toàn phản đối. Một tỷ lệ lớn, 42%, không có ý kiến, cho thấy nhiều người Mỹ không theo dõi sát sao những tranh cãi cốt lõi dẫn đến việc đóng cửa chính phủ.
Cuộc thăm dò cho thấy khoảng 4/10 người Mỹ "cực kỳ" hoặc "rất" lo lắng về việc không thể chi trả cho dịch vụ chăm sóc sức khỏe hoặc thuốc men cần thiết, không thể tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe khi cần, hoặc mất hoặc không có bảo hiểm y tế. Những người hưởng Medicare đã bắt đầu tìm kiếm bảo hiểm cho năm tới, và thời gian đăng ký mở cho nhiều chương trình bảo hiểm y tế khác đang đến gần vào tháng 11. Các chính sách liên bang đã khiến hàng triệu người có nguy cơ phí bảo hiểm y tế tăng vọt hoặc mất hoàn toàn bảo hiểm y tế. Các phát hiện cho thấy nhiều người Mỹ đang cảm thấy dễ bị tổn thương trước chi phí chăm sóc sức khỏe tăng vọt, một số người bày tỏ lo ngại về việc liệu họ có được bảo hiểm hay không.
Chăm sóc sức khỏe vẫn là vấn đề quan trọng đối với người Mỹ khi nó trở thành tâm điểm chú ý tại Washington. Khoảng 8/10 người trưởng thành ở Mỹ cho biết vấn đề chăm sóc sức khỏe là "cực kỳ" hoặc "rất" quan trọng đối với cá nhân họ. Con số này bao gồm khoảng 9/10 người theo Đảng Dân Chủ và ba phần tư người theo Đảng Cộng Hòa, và điều này đặt chăm sóc sức khỏe lên hàng đầu, bên cạnh nền kinh tế.
Sự quan tâm đáng kể đó đối với vấn đề này làm gia tăng các yếu tố chính trị trong thời điểm vốn đã rất quan trọng đối với chính sách y tế liên bang tại thủ đô của đất nước.
TÌNH TRẠNG NỀN KINH TẾ (61% / 38% - 20 tháng 8, 2025).
Cảm nhận của công chúng về nền kinh tế Hoa Kỳ ngày càng tiêu cực trong những tháng cuối năm 2025. Theo các cuộc thăm dò gần đây, phần lớn người Mỹ hiện tin rằng tình trạng kinh tế đang xấu đi, một xu hướng trùng hợp với việc chính phủ đóng cửa, lo ngại về lạm phát và sự chia rẽ đảng phái ngày càng gia tăng. Hiện nay, cứ 10 người thì có khoảng 6 người cho rằng nền kinh tế "yếu kém".
Người Mỹ vẫn rất lo ngại về giá thực phẩm và hàng tiêu dùng, cũng như chi phí nhà ở. 65% cho biết họ rất lo ngại về giá thực phẩm và hàng tiêu dùng. Ngày nay, gần như nhiều người (61%) bày tỏ mức độ lo ngại này về chi phí nhà ở. Ít nhất bốn trong mười người Mỹ cho biết họ rất lo ngại về giá xăng và năng lượng (45%) và những người muốn làm việc không thể tìm được việc làm (42%).
Khoảng hai phần mười (19%) cho biết họ rất lo ngại về diễn biến của thị trường chứng khoán. Mối lo ngại về thị trường chứng khoán giảm đáng kể so với lần câu hỏi được hỏi gần đây nhất vào tháng 4. Cuộc khảo sát tháng 4 được thực hiện ngay sau thông báo của chính quyền Trump về việc áp thuế đã gây ra nhiều ngày biến động trên thị trường chứng khoán Hoa Kỳ và toàn cầu.
CHÍNH SÁCH THUẾ QUAN
Nhìn chung, hầu hết người Mỹ không tán thành chính sách thuế quan của Donald Trump, mặc dù ý kiến có sự chia rẽ sâu sắc theo đảng phái. Các cuộc thăm dò được thực hiện trong suốt năm 2025 luôn cho thấy phần lớn công chúng tin rằng thuế quan đang dẫn đến giá tiêu dùng tăng cao. Sự thay đổi thuế quan liên tục và bất thường tạo ra một bất ổn chưa từng thấy cho những doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Một số cuộc thăm dò ý kiến toàn quốc được thực hiện trong năm 2025 cho thấy sự hoài nghi rộng rãi của công chúng về mức thuế quan của Trump. Hầu hết người Mỹ tin rằng giá tiêu dùng tăng cao rất có thể là do thuế quan. Đảng Cộng hòa có nhiều khả năng tin rằng thuế quan sẽ tạo ra việc làm trong ngành sản xuất tại Hoa Kỳ nhưng điều này đã không xẩy ra ngay trong nhiệm kỳ 1. Tổng Thống Trump đã không thể phục hồi Kỹ nghệ thép và than và ông cũng đã thấy không một công ty Mỹ nào trở về nước.
Cả ba kinh tế gia Hoa Kỳ vừa đoạt giải thưởng Nobel Kinh Tế đều lên tiếng chỉ trích chính sách thuế quan của Trump và cho rằng chủ nghĩa bảo hộ như vậy là "chướng ngại vật đối với tăng trưởng" và làm suy yếu sự đổi mới sáng tạo cần thiết cho sự phát triển kinh tế. Kinh tế gia Philippe Aghion cảnh báo rằng phi toàn cầu hóa và những bảo hộ thương mại là "rào cản cho tăng trưởng". Ông lập luận rằng thị trường lớn hơn sẽ khuyến khích trao đổi ý tưởng, chuyển giao công nghệ và cạnh tranh lành mạnh.
Các phân tích kinh tế của S&P Global và Goldman Sachs cho thấy một phần đáng kể chi phí thuế quan được chuyển cho người tiêu dùng và doanh nghiệp Mỹ, chứ không phải do các nhà xuất khẩu nước ngoài gánh chịu. Do đó, thuế quan làm tăng lạm phát. Theo sự phân tách này, người tiêu thụ Mỹ phải chịu trung bình 55% thuế quan, cơ sở kinh doanh Mỹ gánh 22%, và nhà xuất cảng Trung Quốc chịu 18%.
TỶ LỆ ỦNG HỘ TỔNG THỐNG TRUMP (61% / 37% - 8 tháng 10, 2025)
Tỷ lệ ủng hộ Trump khá ổn định trong các cuộc thăm dò của AP-NORC kể từ đầu nhiệm kỳ thứ hai. Kết quả tương tự cũng diễn ra trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông tại Nhà Trắng, khi tỷ lệ ủng hộ ông trong các cuộc thăm dò của AP-NORC chỉ dao động trong một phạm vi hẹp.
Cả hai nhiệm kỳ tổng thống của Trump đều bắt đầu với tỷ lệ ủng hộ thấp kỷ lục. Mặc dù nhiệm kỳ thứ hai của ông được cử tri đánh giá tốt hơn so với nhiệm kỳ đầu, Trump đã bắt đầu nhiệm kỳ hiện tại với tỷ lệ ủng hộ ròng thấp hơn bất kỳ tổng thống nào khác kể từ thời Bill Clinton. Một số tổng thống gần đây khác đã chứng kiến tỷ lệ ủng hộ của họ giảm xuống mức âm trong sáu tháng đầu của một trong các nhiệm kỳ của họ, nghĩa là số người không tán thành nhiều hơn là tán thành hiệu suất của họ: George W. Bush (nhiệm kỳ thứ hai), Bill Clinton (nhiệm kỳ đầu tiên) và Barack Obama (nhiệm kỳ thứ hai).
Một số khảo sát khác cũng cho những kết quả tương tự. Thật vậy, tính đến ngày 21 tháng 10, 2025, cuộc thăm dò của Economist/YouGov cho thấy 40% người Mỹ tán thành hiệu suất công việc của Trump, trong khi 55% không tán thành. Gallup thực hiện một cuộc thăm dò ngày 22 tháng 10, 2025 cho thấy 41% tán thành và 54% không tán thành hiệu suất công việc của Trump. Theo cuộc thăm dò của Pew Research Center vào tháng 9. 2025, 40% người Mỹ tán thành cách Trump điều hành nhiệm kỳ tổng thống, trong khi 56% không tán thành.
Nguyễn Quốc Khải
THAM KHẢO
* AP, “Who’s winning the blame game over the shutdown? Here’s what a new AP-NORC poll shows.” October 16, 2025.
* Ali Swenson, Linley Sanders, “What Americans think about rising health care costs, according to a new AP-NORC poll.” October 21, 2025.
* Ruth Igielnik, “President Trump’s Approval Rating: Latest Polls.” New York Times, October 22, 2025.
* Joseph Copeland, “Most Americans continue to rate the U.S. economy negatively as partisan gap widens.” Pew Research Center, October 3, 2025.
* PBS News, “Who’s winning the blame game over the shutdown? Here’s what a new AP-NORC poll shows.” PBS, October 16, 2025.
Gửi ý kiến của bạn
