Hôm nay,  

Kennedy Center: Những Chiếc Phanh Đã Bị Trump Tháo Gỡ

02/10/202600:00:00(Xem: 106)
 
Ảnh Kalynh Ngô

Ảnh: Kalynh Ngô

 
Ngày 16 Tháng Chín, một bức ảnh chụp Tổng Thống Donald Trump trên Không Lực Một cho thấy ông đang xem một tấm bảng có hàng chữ “Kennedy Center DEMOLISH…” — được nhiều người hiểu là “Kennedy Center demolished,” tức Kennedy Center bị phá bỏ.

Bức ảnh lập tức gây xôn xao. Vài ngày sau, đông đảo giới yêu nghệ thuật tụ tập phản đối bên ngoài trung tâm.

Suốt hơn nửa thế kỷ, John F. Kennedy Center for the Performing Arts tại Washington không chỉ là nơi trình diễn hòa nhạc, opera, vũ, kịch và những chương trình giáo dục nghệ thuật. Quốc Hội lập ra nơi này như một “đài tưởng niệm sống” dành cho Tổng Thống John F. Kennedy.

Bây giờ, từ chuyện trung tâm mở hay đóng cửa, sửa hay phá, còn tiền hay phá sản, cho tới chuyện có được gắn tên Donald Trump lên tòa nhà hay không, hầu như tất cả đều trở thành đề tài tranh tụng.

Vấn đề, theo Taylor, là những chiếc phanh vốn được dựng lên để ngăn một người nắm toàn quyền đối với Kennedy Center nay gần như đã mất tác dụng.
Quốc Hội là cơ quan lập ra Kennedy Center, quy định cách điều hành và quyết định ngân khoản liên bang dành cho xây cất, sửa chữa cùng một phần chi phí hoạt động.

Hội Đồng Quản Trị có trách nhiệm trông nom cơ sở, chương trình nghệ thuật và tài chánh.

Sở Thuế Vụ liên bang giám sát tư cách bất vụ lợi.

Tòa án liên bang xét xem trung tâm có hành xử đúng luật hay không.

Trên giấy tờ, hệ thống ấy khá rõ.

Nhưng trên thực tế, nhiều tầng kiểm soát nay hoặc đứng cùng phía với Tổng Thống, hoặc không muốn can thiệp.

Năm 2025, Quốc Hội do Cộng Hòa kiểm soát chuẩn thuận $257 triệu để sửa chữa, trùng tu, bảo trì và tăng cường an ninh cho Kennedy Center. Tuy nhiên, phần lớn các dân biểu Cộng Hòa không lên tiếng trước những thay đổi lớn tại đây, kể cả những lần ban lãnh đạo tìm cách đưa tên Trump lên tòa nhà.
Thẩm phán liên bang Christopher Cooper đã nhiều lần nhắc rằng việc đổi tên Kennedy Center thuộc quyền Quốc Hội, không phải Hội Đồng Quản Trị.
Nhưng chính hội đồng ấy cũng đã thay đổi tận gốc.

Tháng Hai 2025, Trump thay phần lớn thành viên trong hội đồng vốn trước đó có tính lưỡng đảng, đưa người của mình vào, rồi trở thành chủ tịch hội đồng.

Đến Tháng Năm 2026, Thẩm Phán Cooper nhận định hội đồng đã không làm tròn toàn bộ trách nhiệm đối với Kennedy Center.

Một nhóm bảo tồn kiến trúc tại Washington thậm chí yêu cầu tòa cân nhắc giải nhiệm hội đồng và giao trung tâm cho một quản trị viên độc lập nếu những người đang điều hành không chịu hoặc không đủ sức thi hành trách nhiệm được giao.

Khi Các Cơ Quan Kiểm Soát Đều Im Tiếng

Nếu Quốc Hội không can thiệp và Hội Đồng Quản Trị đứng về phía Tổng Thống, vẫn còn nhiều cơ quan liên bang có khả năng xem xét cách Kennedy Center được điều hành: Sở Thuế Vụ, Bộ Tư Pháp, Văn Phòng Quản Trị và Ngân Sách, cùng các cơ quan khác.

Nhưng theo Taylor, đây chính là chỗ hệ thống kiểm soát bị nghẽn.

Những cơ quan ấy hiện đều nằm trong ngành hành pháp do Trump đứng đầu, giữa lúc quyền lực của Bạch Ốc ngày càng lan sâu vào những cơ quan trước đây vẫn giữ một mức độc lập với Tổng Thống.

Rốt cuộc, chiếc phanh còn hoạt động rõ nhất là tòa án.

Dân Biểu Dân Chủ Joyce Beatty của Ohio là thành viên đương nhiên của Hội Đồng Quản Trị Kennedy Center vì chức vụ tại Quốc Hội. Bà đã kiện sau khi Trump thay đổi cách điều hành trung tâm.

Một vụ kiện khác do các kiến trúc sư và những người bảo tồn di sản đệ nạp.

Cả hai đều nằm trước Thẩm Phán Cooper.

Các vụ kiện này cho tới nay đã ngăn hoặc trì hoãn một số quyết định của ban lãnh đạo Kennedy Center, trong đó có việc gắn tên Trump lên tòa nhà và kế hoạch đóng cửa trung tâm để sửa chữa.

Nhưng Taylor lưu ý rằng chính quyền Trump đã chứng tỏ sẵn sàng thay đổi những công trình liên bang trước khi tranh luận pháp lý ngã ngũ.

Cánh Đông Bạch Ốc bị phá vào Tháng Mười 2025 mà chưa có sự chuẩn thuận của Quốc Hội. Một bãi đáp trực thăng mới cũng được xây trong khuôn viên Bạch Ốc.

Chánh Án Tối Cao Pháp Viện John Roberts đã gọi kế hoạch xây một đại sảnh mới tại nơi Cánh Đông từng tọa lạc mà không được Quốc Hội cho phép là “có phần chắc trái luật.”

Công trình vẫn tiếp tục.

Không Chỉ Là Một Tòa Nhà

Nhưng Kennedy Center không chỉ gồm bê tông, đá hoa cương và những hàng chữ khắc trên tường.

Khi Quốc Hội gọi đây là một “đài tưởng niệm sống” dành cho John F. Kennedy, chữ “tưởng niệm” nằm trong kiến trúc, tượng, tranh và những dấu tích mang tên vị tổng thống bị ám sát.

Còn chữ “sống” nằm trong âm nhạc, sân khấu, nghệ sĩ, khán giả, sinh viên và những chương trình giáo dục diễn ra mỗi ngày.

Và chính phần “sống” ấy đã bắt đầu suy yếu.

Doanh thu trình diễn giảm mạnh sau khi Trump tiếp quản Kennedy Center vào Tháng Hai 2025. Nhiều nghệ sĩ hủy chương trình hoặc không còn ghi danh biểu diễn như trước.

Trước khi ban lãnh đạo thay đổi, tài chánh Kennedy Center đang trên đường hồi phục khá vững sau những năm khó khăn vì đại dịch COVID-19.

Bởi vậy, câu hỏi “ai quyết định?” có một câu trả lời khá đơn giản trong ngắn hạn: Hội Đồng Quản Trị Kennedy Center — hiện do Donald Trump làm chủ tịch.

Câu hỏi khó hơn là: ai có thể buộc họ chịu trách nhiệm?

Hiện nay, tòa án liên bang còn có thể ngăn, trì hoãn hoặc giới hạn một số quyết định. Báo chí độc lập và sự phản đối của công chúng cũng có thể làm tăng cái giá chính trị của những quyết định ấy.

Nhưng phần lớn những lớp kiểm soát chính thức khác hoặc đang đứng ngoài, hoặc nghiêng về phía Tổng Thống.

Một nền dân chủ không đặt hết niềm tin vào đức độ của người cầm quyền. Nó đặt những chiếc phanh vào hệ thống, để ngay cả người có nhiều quyền nhất cũng không thể muốn làm gì thì làm.

Câu chuyện Kennedy Center, vì thế, không chỉ là chuyện một hí viện sẽ được sửa hay bị phá.

Nó còn là câu chuyện xảy ra khi những chiếc phanh ấy lần lượt được tháo ra.

E. Andrew Taylor*
*E. Andrew Taylor là Giáo Sư Quản Trị Nghệ Thuật tại American University, đây là bản dịch bài viết của ông, được đăng trên The Conversation ngày 25 Tháng Chín.
 

03/10/202616:23:00
"Khi cha tôi đang ở những ngày cuối đời, ông đã viết một lá thư gửi gia đình, trong đó có đoạn: 'Cha đã sống một cuộc đời đẹp tựa chuyện cổ tích... hãy tiếp nối điều đó nhé,'" Conley nói tiếp. Giờ đây, Conley hy vọng rằng việc cô hiến tặng một phần cơ thể của mình, sẽ giúp ông Kyler có thêm nhiều năm tháng nữa để ở bên các con.
25/09/202600:00:00
Hãy tưởng tượng một ngày nào đó tại Hoa Kỳ, một số cơ quan báo chí lớn được báo rằng phóng viên của họ không còn được bước vào nơi làm việc của Tổng Thống. Lý do rất giản dị: Tổng Thống cho rằng họ nói dối quá nhiều. Các đài truyền hình khác phản đối. Những máy thu hình vốn thay phiên nhau theo sát Tổng Thống cũng biến mất. Nhưng dân chúng không vì thế mà mất hình. Chính phủ có máy quay riêng. Và rồi trên màn ảnh xuất hiện một đài mới, phát suốt ngày đêm. Không có phóng viên điều tra. Không có người dẫn tin ngắt lời. Không có câu hỏi bất ngờ từ cuối phòng. Người xem được thấy Tổng Thống đọc diễn văn, ký sắc lệnh, tiếp quốc khách, bắt tay, lên máy bay, xuống máy bay; được nghe những điều chính quyền muốn nói và xem những hình ảnh chính quyền muốn chiếu.
18/09/202600:00:00
Tại đại hội giữa nhiệm kỳ của Đảng Cộng Hòa tại Dallas vào tuần lễ vừa qua, Tổng Thống Trump đã công bố một thứ được gọi là "Cổ tức Trump" (Trump Dividend). Ông nói: "Nếu Đảng Cộng Hòa giành được chiến thắng tại Hạ Viện và Thượng Viện Hoa Kỳ, tôi sẽ chia cổ tức cho mỗi công dân trưởng thành ở Hoa Kỳ với số tiền $5,000." Theo Cục Điều Tra Dân Số Hoa Kỳ (US Census Bureau), Hoa Kỳ ước tính có khoảng 245 triệu công dân trưởng thành. Việc cấp $5,000 cho mỗi công dân tốn khoảng $1.2 nghìn tỷ. Chi phí cho tất cả 270 triệu người trưởng thành từ 18 tuổi trở lên tại Hoa Kỳ sẽ tốn khoảng $1.35 nghìn tỷ. Ngay cả nếu Trump muốn, cũng không tìm đâu ra tiền để đút lót cử tri.
12/09/202622:43:00
Thú thiệt, xin thú thiệt. Rằng tôi chỉ là một tên trộm. Nếu không thành khẩn nói ra, lương tâm của tôi sẽ bị cắn rứt, sẽ tự cảm nhận như dường là ăn gian. Đã rất nhiều thập niên, tôi chỉ là một tên trộm, nhưng có khi đã giả vờ (và đã từng khéo léo làm như tự tin) rằng tôi là một người hộ pháp tận lực. Khi có một bạn thắc mắc rằng vì sao tôi có thể viết nhiều và nhanh về Chánh pháp như thế, xin nói thiệt rằng tôi chỉ trộm lời Đức Phật, đã chép lại kinh điển, và đôi khi xào nấu cho có vẻ hiểu biết. Do vậy, những gì có giá trị trong các bài tôi viết ra chỉ là ghi lại từ Kinh Phật; những gì không có giá trị chỉ là những gì tôi đưa vào làm gia vị. Và tôi đã hạnh phúc làm một tên trộm như thế. Và là, học nghề trộm hương của Chánh pháp.
11/09/202600:00:00
Tiếng reo nổi lên trong nhà hát Altes Theater ở Magdeburg tối Chủ Nhật, 6 tháng Chín, khi những con số đầu tiên hiện trên màn ảnh. Đảng cực hữu Alternative für Deutschland (Alternative for Germany, gọi tắt AfD) giành 43.8% số phiếu tại bang Saxony-Anhalt, hơn gấp đôi kết quả năm 2021 và là thắng lợi lớn nhất của đảng này từ trước tới nay trong một cuộc bầu cử cấp bang ở Đức. Nhưng thắng lớn chưa có nghĩa là cầm quyền.
08/09/202621:50:00
Khi cử tri đi bỏ phiếu trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2022, mọi yếu tố đều cho thấy các đồng minh của ông Joe Biden có nguy cơ hứng chịu một thất bại nặng nề. Tổng Thống khi đó không được lòng dân, lạm phát ở mức cao, và các quy luật lịch sử dự báo rằng cử tri sẽ trút sự bất mãn bằng cách chấm dứt quyền kiểm soát Quốc Hội của Đảng Dân Chủ. Tuy nhiên, khi kết quả được công bố, những thắng lợi mà Đảng Cộng Hòa kỳ vọng đã không hoàn toàn thành hiện thực. Họ giành được quyền kiểm soát Hạ Viện nhưng chỉ với cách biệt sít sao, trong khi Đảng Dân Chủ lại gia tăng thế đa số tại Thượng Viện và củng cố lực lượng tại các cơ quan lập pháp cấp tiểu bang.
05/09/202621:04:00
Đức Phật dạy rằng Phật tử chúng ta hãy nhìn vị Thầy bổn sư, và hãy nhìn các vị tăng ni khác đang hoằng pháp nơi cõi này, cũng ở vị trí như người mẹ của mình. Tình cờ, các bản Kinh tiếng Việt ghi được tinh thần đó của lời Đức Phật, trong khi các bản tiếng Anh đã mất đi chữ "con" trong ý nghĩa người chào đời trong cõi này.
05/09/202617:22:00
Làm việc gì khó chúng ta thường ví von là “bắt đầu với con số không” nhưng, với cái “chuồng” trên – từ những xáo trộn hay khủng hoảng xã hội, y tế, giáo dục, di trú, an ninh-tình báo, quốc phòng v.v. – nhiều khi nhà lãnh đạo mới của nước Mỹ phải gầy dựng lại từ con số âm.
04/09/202610:01:00
Mùa hè năm 2025, Trump hứa với cả nước rằng phòng khiêu vũ sẽ không đụng chạm tới kiến trúc của Bạch Cung, chỉ "ở gần đó, nhưng không chạm vào," Trump nói, thể hiện trọn sự tôn trọng cho một tòa nhà mà chính ông tự nhận là người hâm mộ lớn nhất. Đến tháng 10, toàn bộ Cánh Đông, nơi thuộc về các đệ nhất phu nhân qua bao thế hệ, hoạch định các quốc yến, lặng lẽ làm công việc của quốc gia đúng với vai trò của một nữ chủ nhân, đã bị san thành gạch vụn. Thay vào chỗ ấy sẽ mọc lên một phòng khiêu vũ $400 triệu, một kiến trúc sẽ lớn gần gấp đôi chính Tòa Bạch Ốc, do tổng thống "và vài người bạn" chi trả.
04/09/202600:00:00
Tiếp nối Nghị quyết 36 (năm 2004) và Quyết định 1334 (năm 2023), nhà cầm quyền Việt Nam vừa tiếp tục ban hành văn bản thứ ba nhắm trực tiếp vào cộng đồng người Việt tự do tại hải ngoại, đó là Nghị quyết 23-NQ/TW. Văn bản này do chính Tô Lâm ký ban hành ngay trước chuyến công du đến Úc và Tân Tây Lan, hai quốc gia có cộng đồng người Việt sinh sống đông đảo như một "món quà” ra mắt đầy tính toán.
“Đây là quan điểm của người viết, không nhất thiết là quan điểm của Việt Báo.”
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.