Trong một cuộc hỏi đáp về thỏa thuận Iran, Tổng thống Donald Trump được hỏi một câu rất căn bản: ông có đưa văn kiện này ra Quốc hội hay không? Câu trả lời: “Chưa từng nghĩ tới. Nhưng sẽ làm.” Chính vế đầu mới đáng nói.Trong một nền dân chủ hiến định, Quốc hội không phải là điều “nghĩ tới sau”. Nhất là với những quyết định liên quan đến chiến tranh, hòa bình và đối ngoại — những lĩnh vực mà Hiến pháp không trao trọn cho một cá nhân.

Có lẽ, mọi câu chuyện về Georgia O’Keeffe đều nên bắt đầu từ một bức tranh bị vẽ đè lên. Mùa Đông 1907, trong một lớp học ở New York, cô sinh viên trẻ mang đến lớp bài tập của mình: hai cây dương dựng thẳng, bầu trời chảy giữa những cành khô được vạch ra dứt khoát, trong trẻo. Một chàng trai trong lớp, tốt bụng theo kiểu “thầy đời”, bảo cô: phải như thế này mới là hội họa, rồi cầm ngay bức tranh, rắc lên đó những chấm đỏ, xanh, lục, bôi nhòa đường nét, miệng thao thao giảng về Ấn tượng. Cô gái ngồi nhìn. Sau này bà kể lại, bà không hiểu gì về những danh từ mới mẻ ấy, chỉ biết bức tranh của mình đã bị làm hỏng. Ở đâu đó giữa lớp học náo nhiệt của thành phố này, một người đàn bà trẻ lặng lẽ rút ra một quyết định rất nhỏ mà rất triệt để: từ nay, không để ai vẽ thay mắt mình trên mặt toan nữa

Những chính sách di trú ngày càng khắt khe tại Hoa Kỳ đang tạo nên những hậu quả sâu rộng, không chỉ trong phạm vi pháp lý mà còn lan sang lĩnh vực y tế, đặc biệt là chăm sóc thai sản và quyền làm cha mẹ. Nhiều bằng chứng gần đây cho thấy nỗi lo bị bắt giữ hoặc chia lìa gia đình đã khiến không ít phụ nữ mang thai e ngại tiếp cận dịch vụ y tế, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của cả mẹ lẫn con.

Chiều ngày 21 tháng 5 năm 1796, tại dinh tổng thống ở Philadelphia, George Washington và gia đình ngồi vào bàn ăn. Đó là một trong những bữa tối cuối cùng của họ trong thành phố, trước khi trở về Mount Vernon nghỉ hè. Bên ngoài nhịp sinh hoạt quen thuộc ấy, một người đàn bà trẻ đang chuẩn bị cho một cuộc ra đi không có đường trở lại. Tên bà là Ona Judge. Bà bị giữ trong thân phận nô lệ trong nhà Washington. Trong lúc gia đình vị tổng thống đầu tiên của Hoa Kỳ dùng bữa, Judge lặng lẽ bước ra khỏi dinh thự. Không trống, không kèn, không nhân chứng chính thức. Chỉ có một người đàn bà trẻ rời khỏi nơi giam giữ đời mình để đi về phía tự do.

Ngày 29–4–2026, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ ban hành một phán quyết được coi là bước ngoặt, cho phép thu hẹp quyền lực lá phiếu của các nhóm thiểu số tại Hoa Kỳ, khi tuyên bố một đơn vị bầu cử đa số da đen ở Louisiana là “gerrymander vi hiến” và đồng thời thay đổi cách hiểu Đạo Luật Quyền Bầu Cử (Voting Rights Act – VRA). Với tỷ số 6–3, đa số bảo thủ trong tòa cho rằng bang Louisiana đã vi phạm luật khi vẽ thêm đơn vị quốc hội thứ nhì có đa số cử tri da đen. Thẩm phán Samuel Alito, viết thay cho đa số, khẳng định tòa vẫn duy trì một trụ cột của Đạo Luật Quyền Bầu Cử là điều khoản 2, vốn cấm mọi “thực hành hay thủ tục bầu cử mang tính kỳ thị dựa vào chủng tộc, màu da hoặc các nhóm thiểu số ngôn ngữ” được liệt kê trong đạo luật.

Đức Giê‑hô‑va là Đấng chăn giữ tôi, Tôi sẽ chẳng thiếu thốn gì. Ngài khiến tôi an nghỉ nơi đồng cỏ xanh tươi, Dẫn tôi đến mé nước bình tịnh. Ngài bổ lại linh hồn tôi, Dẫn tôi vào các lối công bình, vì cớ danh Ngài. Dầu khi tôi đi trong trũng bóng chết, Tôi sẽ chẳng sợ tai họa nào, vì Chúa ở cùng tôi; Cây trượng và cây gậy của Chúa an ủi tôi. Chúa dọn bàn cho tôi trước mặt kẻ thù nghịch tôi; Chúa xức dầu cho đầu tôi, chén tôi đầy tràn. Quả thật trọn đời tôi, phước hạnh và sự thương xót sẽ theo tôi; Tôi sẽ ở trong nhà Đức Giê‑hô‑va cho đến lâu dài.

Theo Scott Kurashige, viết trên University of California Press ngày 16 tháng 3, 2026, bạo lực chống người Á châu tại Mỹ không phải những cơn bùng phát rời rạc, mà là hậu quả của một lịch sử kỳ thị lâu dài bị phủ nhận, bị làm nhẹ, và nhiều lần bị xoá khỏi ký ức cộng đồng. Trong bối cảnh chính trị hôm nay, bài viết nhắc rằng muốn hiểu đúng làn sóng thù ghét hiện nay, trước hết phải nhìn thẳng vào phần lịch sử mà nước Mỹ lâu nay tránh đề cập tới.

Trong suốt lịch sử Hoa Kỳ, vấn đề di dân hiếm khi nào yên ổn. Ngay từ buổi đầu lập quốc, giới lãnh đạo đã tranh luận về việc nên mở cửa cho người mới đến đến mức nào. Năm 1801, trong thông điệp đầu tiên gửi Quốc hội, Tổng thống Thomas Jefferson than rằng con đường nhập tịch đối với ngoại kiều còn quá dễ dàng. Alexander Hamilton — một người di dân và cũng là đối thủ chính trị của Jefferson — lại nghiêng về phía siết chặt hơn.

Hoa Kỳ đã bước vào chiến tranh với Iran. Trong chiến dịch này, Washington chỉ có một đồng minh công khai là Israel. Các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh tuy e ngại chính quyền Tehran nhưng chưa tham gia tấn công. Lý do được nêu ra là “mối đe dọa cận kề” và nhu cầu “ra tay trước”. Tuy nhiên, không có dấu hiệu cho thấy Iran đang tạo ra một hiểm họa tức thời đối với lãnh thổ Hoa Kỳ. Trong bài diễn văn công bố quyết định tấn công, Trump nhắc lại một chuỗi cáo buộc kéo dài nhiều thập niên: Iran hậu thuẫn lực lượng đã giết binh sĩ Mỹ tại Iraq, tài trợ khủng bố, gây bất ổn Trung Đông. Những điều ấy có cơ sở. Nhưng chúng không tạo thành lý do khẩn cấp cho hành động quân sự ngay lúc này. Bài diễn văn kết thúc bằng lời kêu gọi người dân Iran đứng lên lật đổ chính quyền của họ.

Trong đời sống này, có lắm nẻo để trở thành một người “khó chịu”. Người ta có thể đòi hỏi quá nhiều, có thể bất tiện, ương ngạnh, rắc rối, lắm điều, khó hiểu, như một bản văn không sao đọc được. Ở giao điểm của mọi kiểu “khó” ấy, có một thân phận: người đàn bà da đen. Tôi có cảm giác mình biết điều đó từ rất sớm; chữ “khó chịu” đã gắn với tôi nhiều lần hơn là tôi có thể đếm. Nhưng phải đến khi gặp Toni Morrison – gặp tác phẩm và giọng nói của bà – tôi mới bắt đầu nhận ra, mới lần dò được ý nghĩa, cũng như công dụng, của cái “khó” trong chính mình.