Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ hôm Thứ Ba, 29 Tháng Chín, cho phép chính quyền Tổng Thống Donald Trump tạm thời tiếp tục trục xuất di dân sang những quốc gia không phải quê hương của họ, trong lúc các thẩm phán xem xét tính hợp pháp của chính sách này. Tòa chấp thuận yêu cầu của Bộ Tư Pháp, tạm đình chỉ phán quyết của Thẩm Phán Liên Bang Brian Murphy tại Boston. Trước đó, ông Murphy cho rằng chính sách của Bộ Nội An đưa di dân sang một “quốc gia thứ ba” là bất hợp pháp nếu họ không được cơ hội trình bày về những nguy hiểm có thể gặp tại nơi bị đưa tới.

Một cơn ngộ độc thực phẩm thường chỉ kéo dài vài ngày. Nhưng với một số người, đau bụng, tiêu chảy hoặc táo bón có thể dai dẳng hàng tháng, thậm chí nhiều năm sau khi vi trùng gây bệnh đã biến mất. Giới y khoa gọi tình trạng này là hội chứng ruột kích thích sau nhiễm trùng (post-infection irritable bowel syndrome, PI-IBS). Theo những ước tính dè dặt, ít nhất một trong 10 người từng bị nhiễm trùng đường ruột có thể mắc tình trạng này. PI-IBS có thể xuất hiện sau nhiều loại nhiễm trùng tiêu hóa, nhưng thường gặp hơn sau bệnh do ký sinh trùng hoặc vi khuẩn gây ra. Những tác nhân được ghi nhận nhiều gồm Giardia, Campylobacter, Salmonella, E. coli và Shigella.

Các nhà khoa học đang thử nghiệm một thế hệ vaccine mới nhằm ngăn ung thư từ trước khi khối u thành hình, đặc biệt ở những người mang đột biến di truyền khiến nguy cơ mắc bệnh cao hơn bình thường. Khác với vaccine ngừa HPV hay viêm gan B — vốn phòng các siêu vi trùng có thể dẫn tới ung thư — các vaccine mới nhắm trực tiếp vào những dấu hiệu đặc biệt của tế bào ung thư. Mục tiêu là “dạy” hệ miễn nhiễm nhận ra và tiêu diệt những tế bào bất thường ngay từ lúc chúng mới xuất hiện.

Các nhà nghiên cứu Canada vừa xác định hai loài “nhện biển” mới tại vùng nước cạn của biển Salish, giữa tiểu bang Washington và tỉnh bang British Columbia. Đây là những loài nhện biển mới đầu tiên được ghi nhận tại khu vực này trong hơn 100 năm. Hai loài, mỗi con chỉ rộng khoảng một phân, được thu thập trong các chuyến khảo sát từ tháng 9, 2023 đến tháng 8, 2024 ngoài khơi đảo Vancouver và đảo Quadra thuộc British Columbia. Nhện biển là loài chân đốt sống dưới biển, thuộc lớp Pycnogonida. Cho đến nay, giới khoa học đã biết hơn 1,300 loài. Một số có tám chân và có họ hàng với nhện trên cạn, nhưng chúng sống hoàn toàn dưới nước, di chuyển chậm và thường bò trên đáy biển.

Đợt “siêu” El Niño đang hình thành trên Thái Bình Dương có thể khiến gần nửa triệu người thiệt mạng vì nắng nóng từ Tháng Sáu năm nay đến cuối Tháng Hai năm tới, theo một báo cáo của Climate Impact Lab thuộc University of Chicago. Báo cáo, công bố trong Tháng Chín, ước tính khoảng 451,000 người có thể chết vì nhiệt độ cao trong suốt thời gian El Niño kéo dài. Nhóm nghiên cứu cho rằng từ khi hiện tượng này bắt đầu vào Tháng Sáu, nắng nóng quá mức có thể đã khiến hơn 200,000 người thiệt mạng.

Greenland và Nam Cực đã mất hơn 12 ngàn tỷ tấn băng trong 50 năm qua, và nguyên nhân chính có thể khác với điều nhiều người vẫn nghĩ. Theo một nghiên cứu đăng ngày 16 Tháng Chín trên tạp chí Scientific Data, phần lớn lượng băng mất đi không phải do băng tan trên bề mặt, mà do các sông băng chảy nhanh hơn ra đại dương. Các nhà nghiên cứu cũng cho biết lượng băng mất đi đã làm mực nước biển toàn cầu dâng hơn một inch trong thời gian này, và tốc độ mất băng đã tăng nhanh trong những thập niên gần đây. Inès Otosaka, nhà nghiên cứu vùng cực tại Northumbria University ở Anh và là đồng tác giả nghiên cứu, nói với CBS News rằng mối liên hệ với biến đổi khí hậu khá rõ ràng: nhiệt độ không khí và nước biển tăng lên đã khiến các khối băng mất đi nhiều hơn trước.

Một con mèo nhỏ hơn mèo nhà, mình đầy đốm như da báo, sống lẩn khuất trong những khu rừng mây của Bolivia, vừa được giới khoa học xác nhận là một loài riêng biệt. Tên của nó là tilcayo. Loài mèo nhỏ bé này sống ở vùng Yungas của Bolivia, nơi sườn phía đông dãy Andes đổ xuống lưu vực Amazon. Nó chỉ nặng khoảng 3 đến 4 pound, có bộ lông nâu nhạt điểm những mảng đốm lớn, không đều, trông như một con báo tí hon. Tên khoa học của nó là Leopardus tilcayo, được công bố trong một công trình đăng ngày 17 Tháng Chín trên tạp chí Current Biology.

“Chính những người từng nói chúng ta sẽ chết hết trong vòng 12 năm vì địa cầu nóng lên…” Tổng Thống Donald Trump nói trước Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc hôm Thứ Ba, 22 tháng Chín. Theo Trump, cũng những người ấy nay lại cảnh cáo rằng trí tuệ nhân tạo — AI — “sẽ giết tất cả chúng ta,” rằng người máy sẽ tấn công con người và mọi chuyện sẽ đi đến tai họa. Ông bác bỏ những lời báo động ấy và nói Hoa Kỳ không nên kềm hãm sự phát triển của AI. Nhưng một cuộc thăm dò Reuters/Ipsos công bố cùng ngày cho thấy phần đông người Mỹ không yên tâm như Tổng Thống.