Mua Bán Súng Săn
Bạn,
Theo báo quốc nội, tại nhiều huyện miền núi của các tỉnh vùng Tây Bắc Việt Nam, súng săn tự chế là vật rất phổ biến và gắn bó với người dân. Khẩu súng là phương tiện mưu sinh của nhiều cư dân miền núi, giúp họ săn bắt hàng ngày, có thịt thú rừng để ăn, và để đổi được nhiều thứ có giá trị. Việc mua bán súng săn dễ như mua rau. Một phóng viên báo Dân Trí ghi nhận về thị trường súng săn tại huyện Mai Châu, tỉnh Hòa Bình qua đoạn ký sự như sau.
Mang danh một người đi mua súng, phóng viên đã tìm về những xã hẻo lánh nhất của huyện Mai Châu. Trong những ngày đông giá, rét như dao cứa, bản Lác - một bản du lịch khá nổi tiếng thuộc xã Chiềng Châu, huyện Mai Châu - vẫn lác đác có một vài nhóm du khách lên chơi. Ở một bản đã nhuốm màu thương mại như Lác, không phải lúc nào người dân cũng sẵn sàng đem súng ra cho khách ngắm nghía hay bắn thử nếu không phải thân quen hoặc có người thân giới thiệu. Tuy nhiên, nếu khách muốn mua một khẩu súng kíp cho riêng mình, chỉ cần bỏ ra 250 ngàn đồng (chưa đến 15 Mỹ kim), thậm chí ít hơn. Khi dân bản không sẵn "hàng", họ sẽ nhiệt tình chỉ cho khách một địa chỉ cách đó chừng vài chục cây số.
Theo lời chỉ dẫn của dân bản Lác, phóng viên tìm về xã Xăm Khòe cách đó chừng 30 km. Đường vào xã xấu kinh khủng, đá nổi lổn nhổn, bụi đỏ bay mù trời. Xã Xăm Khòe trước có cụ Ẩm người miền xuôi (Nam Định) lên đây lập nghiệp, chuyên làm súng kíp bán cho dân săn trong vùng. Giờ ông cụ mất đi, con trai cũng bỏ nghề cha. Cậu con trai chỉ cho khách vào xóm Băng thuộc xã Piềng Vế: "Vào đó hỏi ông Phán chế súng thì ai cũng biết". Ông Phán là thợ chế súng nức tiếng cả vùng Piềng Vế. Nhưng ông Phán không có nhà. Nhìn thấy vẻ ngán ngẩm ra mặt của phóng viên, một thanh niên chơi bi-a gần đó lại nhiệt tình dẫn khách đến nhà thợ Tuân. Thợ Tuân cũng đi ăn cưới. Nhưng tay thanh niên tên Hà Văn Quốc vẫn tự nhiên dắt khách vào nhà pha trà uống nước. Trong góc phòng nhà Tuân, phóng viên thấy ngổn ngang hàng chục cây súng kíp dài ngắn các loại, cái nào cái nấy đều lên nước đen bóng; có cả những khẩu đang làm dang dở, báng gỗ vẫn chưa đẽo xong. "Của khách sửa đấy, ở đây nhà nào chả có súng, một khẩu súng giá rẻ thôi mà. Mang đi bắn được một con thú là bán được tiền bằng mấy súng", Quốc nói. Mấy tuần trà nhạt dần thì câu chuyện về súng thêm đậm đà. Quốc thao thao kể về các loại súng kíp như một chuyên gia vũ khí thực thụ. Khẩu nòng dài tác dụng ra sao, nòng ngắn sức công phá thế nào, bộ phận cò, bộ phận khai hoả mua ở đâu, nòng nên khoan mấy "li", một cối nhồi mấy "phân" thuốc thì vừa...
Bạn,
Cũng theo báo Dân Trí, làm cho súng nổ không khó, khó là làm được những thao tác căn chỉnh để đạn bắn trúng đích ngắm, nòng không bị tắc. Thế nên mới cần đến những người thợ như ông Phán, thợ Tuân, làm cả ngày không hết việc. Nhìn thanh niên tên Quốc tháo cây súng ra, phóng viên thấy nó thật đơn giản, thô sơ, thế nên với người dân bản, nó cũng giản dị như cái gùi lên nương, bó củi gác bếp, không có gì nguy hiểm.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình