Tối hôm 26 vừa qua, trong buổi tiếp tân tại tư thất của Bác Sĩ Nguyễn Quốc Quân, bào huynh của BS Nguyễn Đan Quế dành cho ông Marine, đại sứ của Hoa Kỳ tại Hà Nội, báo chí cũng như một số đông tư nhân đã được dịp phỏng vấn người đại diện của chính phủ Hoa Kỳ tại một quốc gia trong số 4, 5 quốc gia còn theo chủ nghĩa cộng sản trên thế giới.
Ông Marine đã dài dòng trình bày chính sách của chính phủ Bush cũng như của chính phủ Clinton trước đó đối với chính quyền Hà Nội từ khi hai quốc gia bình thường hóa bang giao cách nay được 10 năm. Ông đại sứ Mỹ đã đưa ra các con số viện trợ cho CSVN về mọi mặt từ 10 năm qua, đặc biệt về phương diện giáo dục, y tế, môi trường.v.v... Như cố ý chứng minh rằng với một chính sách hợp tác và giúp đỡ của Mỹ tích cực như thế, tình hình ở Việt Nam dần dần sẽ được cải thiện về phương diện tự do dân chủ và nhân quyền.
Sự thật có thể không như vậy. Trả lời một câu hỏi của chúng tôi rằng với chính sách hiện nay của chính phủ Bush, liệu bao lâu nữa thì dân tộc Việt Nam có được tự do dân chủ, ông đại sứ Marine cho rằng đó là một "câu hỏi tốt" (good question)- theo ý chúng tôi thì có thể ông cho rằng đó là một câu hỏi đáng được nêu lên - nhưng ông Marine trả lời rằng ông không thể nào biết đưọc. Ông cho rằng có thể là 5,3 năm, nhưng cụng ó thể là 2, 3 chục năm nữa.
Làm ngoại giao như thế thì quả là một nhà ngoại giao có biệt tài trả lời mà không trả lời gì cả. Trả lời như thế thì ai muốn hiểu sao cũng được. Chúng ta đều biết rằng chính phủ Bush cũng như chính phủ Clinton trước đây, chẳng bao giờ muốn có sự xáo trộn ở Việt Nam. Chủ quan các chính phủ Mỹ, Cộng Hoà hay Dân Chủ, đều muốn tình hình Việt Nam thay đổi từ từ, không có xáo trộn để cho tư bản Mỹ có thể đầu tư hưởng lợi chứ nếu có xáo trộn, bất trắc thì tư bản Mỹ không thể nào vào đầu tư được.
Nhưng trên đời việc gì cũng vậy, sự kiên nhẫn của con người cũng như sự kiên nhẫn và chịu đựng của cả một dân tộc chỉ có hạn. Thiên niên kỷ thứ ba hay thế kỷ 21 là thế kỷ của những tiến bộ "nhanh như chớp", không thể chấp nhận cho việc thực thi tự do dân chủ từ từ tiến tới một cách vô hạn định, lúc nào có cũng được, vào thời gian nào có cũng được, để có lợi cho những tên trọc phú và nhứt là có lợi cho những tên độc tài khát máu, bóc lột và đàn áp 80 triệu người với sự đồng lõa của một chính sách từ từ, từ một quốc gia hay từ một chính phủ tự cho rằng mình sẽ đem lại tự do dân chủ cho toàn thế giới chứ không phải chỉ riêng cho Trung Đông qua cuộc chiến tranh với Irag.
Thời gian 20, 30 năm mà ông đại sứ Marine nói đó lâu quá, dài quá sự kiên nhẫn của con người hay của một dân tộc và vì thế mà chúng tôi tin rằng nếu có những biến cố như vụ Thiên An Môn thì ai đó cũng đừng trách rằng dân tộc chúng tôi thiếu kiên nhẫn. Việc đấu tranh cho tự do dân chủ của cả một dân tộc - 80 triệu người- không thể nào để bị lệ thuộc vào việc kinh doanh được hay không được của một số tư bản của một đất nước lừng danh vì truyền thống đấu tranh cho tự do dân chủ mà TT Bush thường nêu lên trong các bài diễn văn của ông.
Đại sứ Marine đã thành thật mà cho chúng ta biết như vậy, đặc biệt tại tư gia của bác sĩ Nguyễn Quốc Quân, bào huynh của một chiến sĩ đấu tranh vì tự do dân chủ ớ Việt Nam. Bác sĩ Quân chắc hẳn cũng vô cùng thất vọng vì nếu chưa có tự do dân chủ ở Việt Nam thì chắc chắn bác sĩ Nguyễn Đan Quế cũng mãi mãi sẽ không bao giờ thấy được ánh sáng mặt trời. Chúng tôi tin và nghĩ rằng bác sĩ Quân chắc không tiếc rẽ bữa cơm thịnh soạn thiết đãi đại sứ Marine và gần 200 tân khách đưọc mời tới dự để hy vọng được nghe tin em mình có ngày thấy được ánh sáng tự do dân chủ. Nhưng ít ra ông cũng đã được nghe một sự thật, dù đó là một sự thật phủ phàng.
Than ôi và buồn thay!
Ông Marine đã dài dòng trình bày chính sách của chính phủ Bush cũng như của chính phủ Clinton trước đó đối với chính quyền Hà Nội từ khi hai quốc gia bình thường hóa bang giao cách nay được 10 năm. Ông đại sứ Mỹ đã đưa ra các con số viện trợ cho CSVN về mọi mặt từ 10 năm qua, đặc biệt về phương diện giáo dục, y tế, môi trường.v.v... Như cố ý chứng minh rằng với một chính sách hợp tác và giúp đỡ của Mỹ tích cực như thế, tình hình ở Việt Nam dần dần sẽ được cải thiện về phương diện tự do dân chủ và nhân quyền.
Sự thật có thể không như vậy. Trả lời một câu hỏi của chúng tôi rằng với chính sách hiện nay của chính phủ Bush, liệu bao lâu nữa thì dân tộc Việt Nam có được tự do dân chủ, ông đại sứ Marine cho rằng đó là một "câu hỏi tốt" (good question)- theo ý chúng tôi thì có thể ông cho rằng đó là một câu hỏi đáng được nêu lên - nhưng ông Marine trả lời rằng ông không thể nào biết đưọc. Ông cho rằng có thể là 5,3 năm, nhưng cụng ó thể là 2, 3 chục năm nữa.
Làm ngoại giao như thế thì quả là một nhà ngoại giao có biệt tài trả lời mà không trả lời gì cả. Trả lời như thế thì ai muốn hiểu sao cũng được. Chúng ta đều biết rằng chính phủ Bush cũng như chính phủ Clinton trước đây, chẳng bao giờ muốn có sự xáo trộn ở Việt Nam. Chủ quan các chính phủ Mỹ, Cộng Hoà hay Dân Chủ, đều muốn tình hình Việt Nam thay đổi từ từ, không có xáo trộn để cho tư bản Mỹ có thể đầu tư hưởng lợi chứ nếu có xáo trộn, bất trắc thì tư bản Mỹ không thể nào vào đầu tư được.
Nhưng trên đời việc gì cũng vậy, sự kiên nhẫn của con người cũng như sự kiên nhẫn và chịu đựng của cả một dân tộc chỉ có hạn. Thiên niên kỷ thứ ba hay thế kỷ 21 là thế kỷ của những tiến bộ "nhanh như chớp", không thể chấp nhận cho việc thực thi tự do dân chủ từ từ tiến tới một cách vô hạn định, lúc nào có cũng được, vào thời gian nào có cũng được, để có lợi cho những tên trọc phú và nhứt là có lợi cho những tên độc tài khát máu, bóc lột và đàn áp 80 triệu người với sự đồng lõa của một chính sách từ từ, từ một quốc gia hay từ một chính phủ tự cho rằng mình sẽ đem lại tự do dân chủ cho toàn thế giới chứ không phải chỉ riêng cho Trung Đông qua cuộc chiến tranh với Irag.
Thời gian 20, 30 năm mà ông đại sứ Marine nói đó lâu quá, dài quá sự kiên nhẫn của con người hay của một dân tộc và vì thế mà chúng tôi tin rằng nếu có những biến cố như vụ Thiên An Môn thì ai đó cũng đừng trách rằng dân tộc chúng tôi thiếu kiên nhẫn. Việc đấu tranh cho tự do dân chủ của cả một dân tộc - 80 triệu người- không thể nào để bị lệ thuộc vào việc kinh doanh được hay không được của một số tư bản của một đất nước lừng danh vì truyền thống đấu tranh cho tự do dân chủ mà TT Bush thường nêu lên trong các bài diễn văn của ông.
Đại sứ Marine đã thành thật mà cho chúng ta biết như vậy, đặc biệt tại tư gia của bác sĩ Nguyễn Quốc Quân, bào huynh của một chiến sĩ đấu tranh vì tự do dân chủ ớ Việt Nam. Bác sĩ Quân chắc hẳn cũng vô cùng thất vọng vì nếu chưa có tự do dân chủ ở Việt Nam thì chắc chắn bác sĩ Nguyễn Đan Quế cũng mãi mãi sẽ không bao giờ thấy được ánh sáng mặt trời. Chúng tôi tin và nghĩ rằng bác sĩ Quân chắc không tiếc rẽ bữa cơm thịnh soạn thiết đãi đại sứ Marine và gần 200 tân khách đưọc mời tới dự để hy vọng được nghe tin em mình có ngày thấy được ánh sáng tự do dân chủ. Nhưng ít ra ông cũng đã được nghe một sự thật, dù đó là một sự thật phủ phàng.
Than ôi và buồn thay!
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình