
BẢN TIN cà phê sáng Thứ Hai 12/10/2026
- Giải Nobel Kinh Tế trao cho 2 GS Hoa Kỳ: Robert E. Hall và Michael Woodford.
- Báo mạng Gaga Daily chuyên về âm nhạc với nhiều triệu người theo dõi bị đứt mạng 2 năm, vì Chủ biên là Kirill Nguyen bị Belarus giam 2 năm vì bất đồng chính kiến.
- Houston: Nữ phóng viên Mỹ gốc Hàn Jung Jae-won (có 2 giải thưởng Emmy) của đài KPRC kể trên TV rằng cô bị hiếp năm 2017 vì bị chuốc rượu y hệt cô Jane Dow ở Đại học Cornell, và cô giấu kín tới giờ.
- Đặc vụ liên bang rạng sáng Thứ Hai vào khám nhà DB Dân chủ Ilhan Omar, người nổi tiếng cấp tiến và chống Trump.
- Giá dầu kỳ hạn đã tăng 2% sáng Thứ Hai vì Saudi Aramco báo động sẽ thiếu dầu vì eo biển Hormuz chưa mở // Zelensky: Nga vi phạm "lệnh ngừng bắn về năng lượng" vì bắn vào 6 cơ sở năng lượng Ukraine.
- Liên Âu áp lệnh trừng phạt 1.600 người và công ty Nga về quốc phòng.
- Nga hứa: sẽ ngưng tấn công ngày Ukraine bầu cử Tổng thống // Ngoại trưởng Nga: Zelensky không xứng đáng được tạm nghỉ giao tranh // Nga bắn cháy cơ sở khí đốt Ukraine // Zelensky: có thể ngừng bắn về năng lượng với Nga nếu Mỹ tham dự // Ukraine: bắn rớt 89 máy bay robot của Nga (55 chiếc phản lực) // Nga: đã đánh chặn 151 máy bay robot của Ukraine.
- Mỹ hăm dọa Ukraine: nếu Ukraine cứ tấn công các xưởng lọc dầu Nga, Mỹ sẽ ngưng cấp vũ khí và ngưng chia sẻ tin tình báo với Ukraine.
- 6 Thượng nghị sĩ lưỡng đảng: Trump phải ngưng ngay kế hoạch mua dầu diesel từ Nga vì như thế là phạm luật trong khi còn tấn công Ukraine.
- ICE bắt 12 nhà bất đồng chính kiến Hồng Kông vào Mỹ xin tỵ nạn được Biden bảo vệ nhưng Trump từ chối.
- 79% cử tri Mỹ ủng hộ lộ trình cho di dân lậu nhập tịch công dân Mỹ. Khi Dân Chủ kiểm soát Hạ viện, có thể sẽ điều tra về bạo lực của ICE và tại các trại giam.
- Dân Mỹ kẹt tiền, 5.794 căn nhà đã bị ngân hàng tịch biên hoàn tất, tăng 42% trong tháng 8/2026 so với năm trước. Bi thảm nhất là Texas: 1.835 nhà bị tịch biên, gần gấp 3 lần so với 589 nhà bị siết ở California. Nhưng mở hồ sơ để tịch biên là 40.277 căn nhà (bị thông báo vỡ nợ, lịch bán đấu giá và ngân hàng sẽ thu hồi tài sản) trong tháng 8/2026, tăng 13%.
.
____ ____ CHI TIẾT:
.
---- Giải Nobel Kinh Tế 2026 trao cho 2 GS Hoa Kỳ: Robert E. Hall và Michael Woodford. Hai nhà kinh tế học người Mỹ là Robert E. Hall và Michael Woodford đã giành Giải Nobel Kinh tế vào thứ Hai nhờ những nghiên cứu về nền tảng kinh tế vi mô cho sự ổn định kinh tế vĩ mô. Theo hãng tin AP, ông Hall hiện dạy ở Đại học Stanford ở California, còn ông Woodford làm việc tại Đại học Columbia ở New York. Giải thưởng này do Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển tại Stockholm công bố. "Công trình của các nhà khoa học đoạt giải đã mang lại nền tảng lý thuyết vững chắc cho các mô hình hiện đang được các ngân hàng trung ương và chính phủ trên toàn thế giới sử dụng," ông John Hassler, Chủ tịch Ủy ban Giải thưởng Khoa học Kinh tế, cho biết trong một thông cáo báo chí. "Nhờ đó, chúng ta có khả năng ứng phó tốt hơn với các cú sốc kinh tế, chẳng hạn như khủng hoảng năng lượng hay những thay đổi đột ngột trong mức tiêu dùng của các hộ gia đình."
Giải thưởng kinh tế này có tên chính thức là Giải thưởng của Ngân hàng Trung ương Thụy Điển về Khoa học Kinh tế để tưởng nhớ Alfred Nobel; giải được ngân hàng trung ương thành lập vào năm 1968 nhằm tưởng nhớ nhà hóa học kiêm doanh nhân người Thụy Điển thế kỷ 19 – người đã phát minh ra thuốc nổ dynamite và sáng lập ra năm giải Nobel truyền thống. Những người ủng hộ quan điểm chính thống về giải Nobel thường nhấn mạnh rằng giải kinh tế về mặt kỹ thuật không phải là một giải Nobel, nhưng giải này luôn được trao cùng dịp với các giải khác vào ngày 10 tháng 12 – ngày kỷ niệm sự qua đời của ông Nobel vào năm 1896. Các giải Nobel ở những lĩnh vực y học, vật lý, hóa học, văn học và hòa bình đã được công bố vào tuần trước. Tiền thưởng năm nay là 12 triệu kronor Thụy Điển (khoảng 1,2 triệu USD), bất kể giải được trao cho một cá nhân, một nhóm nhỏ người đoạt giải hay một tổ chức.
.
---- Báo mạng Gaga Daily chuyên về âm nhạc với nhiều triệu người theo dõi bị đứt mạng 2 năm, vì Chủ biên là Kirill Nguyen bị Belarus giam 2 năm vì bất đồng chính kiến. Theo báo The Telegraph. Lady Gaga sở hữu một cộng đồng người hâm mộ cực kỳ tận tụy mang tên "Little Monsters" (những "Quái vật nhỏ"), nổi tiếng với việc bảo vệ cô trên mạng, ủng hộ các sản phẩm âm nhạc và tham gia đông đảo các buổi hòa nhạc của cô. Gaga Daily, một nền tảng tin tức mạng xã hội chuyên về Lady Gaga, đã trở thành nguồn tin chính cho cộng đồng Little Monsters từ năm 2009 và thu hút hàng triệu người theo dõi.
Hai năm trước, Gaga Daily đột ngột ngừng đăng tải nội dung mà không đưa ra bất kỳ lời giải thích nào, gây ra nhiều lo ngại trong cộng đồng người hâm mộ. Tháng trước, người ta mới biết rằng Kirill Nguyen – người sáng lập trang web này – đã bị giam giữ như một tù nhân chính trị tại Belarus trong suốt hai năm qua. Nguyen bị bắt vào đầu năm 2024 vì tham gia biểu tình chống lại chính quyền Belarus và bị kết án hơn hai năm tù giam. Mặc dù việc bắt giữ anh không liên quan đến các hoạt động liên quan đến Lady Gaga, nhưng sự việc này đã làm nổi bật những hiểm nguy khi sống dưới một chế độ hà khắc.
Có bố là người Việt và mẹ là Belarus cùng du học và gặp nhau ở Nga, cậu Kirill Nguyen sinh ra tại Nga, lớn lên ở Belarus và bắt đầu hâm mộ Lady Gaga từ năm 2008; chính niềm đam mê này đã thôi thúc anh thành lập Gaga Daily. Trang web đã phát triển nhanh chóng từ một dự án sở thích nhỏ lẻ thành một nền tảng thu hút hàng triệu lượt truy cập mỗi ngày và được chính Lady Gaga công nhận.
Nguyen từng theo học ngành biên dịch tiếng Anh và sống tại Moscow trước khi trở về Belarus vào năm 2020 để bỏ phiếu và tham gia các cuộc biểu tình chống chính phủ. Sau cuộc bầu cử gây tranh cãi năm 2020 tại Belarus, chính quyền đã đàn áp dữ dội những người biểu tình, trong đó có Nguyen. Anh bị bắt vào năm 2024 sau khi trở lại Minsk và phải trải qua hai năm tù đày trong điều kiện khắc nghiệt, với sự hạn chế tối đa trong việc liên lạc với gia đình và bạn bè. Trong thời gian bị giam giữ, Nguyen giữ kín niềm đam mê với Lady Gaga vì lý do an toàn, nhưng anh cho biết âm nhạc của cô thỉnh thoảng vẫn được phát trong nhà tù.
Sự vắng mặt của Nguyen đã gây ra nhiều hoang mang và đồn đoán trong cộng đồng Little Monsters; một số người thậm chí còn lo sợ rằng anh đã qua đời. Sau khi được trả tự do, Nguyen, 32 tuổi, đã chuyển đến một quốc gia thuộc Liên minh Châu Âu (EU) không được tiết lộ danh tính và tiếp tục điều hành Gaga Daily. Anh bày tỏ sự trân trọng mới mẻ đối với những niềm vui giản dị và cam kết sẽ tiếp tục cập nhật thông tin cho người hâm mộ chừng nào Lady Gaga còn làm nhạc.
Câu chuyện của Nguyen là minh chứng cho sự giao thoa giữa niềm đam mê cuồng nhiệt trên mạng xã hội và thực tế chính trị khắc nghiệt, cũng như tinh thần kiên cường của những người hâm mộ tận tụy.
.
---- Houston: Nữ phóng viên Mỹ gốc Hàn Jung Jae-won (có 2 giải thưởng Emmy) của đài KPRC kể trên TV rằng cô bị hiếp năm 2017 vì bị chuốc rượu y hệt cô Jane Dow ở Đại học Cornell, và cô giấu kín tới giờ. Theo báo Korea Herald. Cụm từ "Tôi là Jane Doe" đã trở thành lời kêu gọi tập hợp trên mạng xã hội dành cho những phụ nữ chia sẻ trải nghiệm bị tấn công tình dục; phong trào này được khơi nguồn từ một vụ án hiếp dâm tập thể gây chú ý liên quan đến các sinh viên Đại học Cornell.
Jung Jae-won, một phóng viên người Mỹ gốc Hàn làm việc tại đài KPRC 2 ở Houston, đã công khai chia sẻ về việc cô bị tấn công tình dục tại Busan, Nam Hàn vào năm 2017, với mong muốn hỗ trợ những phụ nữ khác. Cô Jung Jae-wonđã hai lần giành giải Emmy khu vực Pacific Southwest. Cô được vinh danh nhờ đóng góp vào loạt tin bài của nhóm phóng viên về vụ xả súng gây chết người tại Đại học Nevada, Las Vegas, cũng như nhờ các bản tin về việc cảnh sát địa phương sử dụng ứng dụng nhắn tin mã hóa Signal.
Jung kể lại việc cô bị cưỡng hiếp bởi một người đàn ông; hắn đã mời cô uống rượu, đưa cô đến một nhà nghỉ và tấn công cô bất chấp sự phản kháng của cô. Vào thời điểm đó, cô đã không trình báo vụ việc vì sợ hãi và vì đang ở xa nhà. Việc lên tiếng là điều khó khăn đối với Jung do cảm giác xấu hổ và nỗi sợ không được tin tưởng, nhưng cô hy vọng câu chuyện của mình sẽ giúp những phụ nữ khác bớt cảm thấy cô độc và cảm thấy thoải mái hơn trong quá trình chữa lành.
Vụ án tại Cornell liên quan đến một cô (được gọi bằng bí danh Jane Doe), người đã cáo buộc bảy sinh viên hiếp tập thể cô tại một nhà hội nam sinh vào tháng 10 năm 2024; cô cáo buộc mình đã bị ép sử dụng các chất khiến khả năng kháng cự bị suy giảm. Chưa có ai trong số những người bị cáo buộc phải đối mặt với các cáo buộc hình sự; chính quyền New York đã mở lại cuộc điều tra và có kế hoạch trình vụ việc lên đại bồi thẩm đoàn. Một cậu sinh viên bị cáo buộc được cho là người gốc Hàn.
Jung nhấn mạnh sự ủng hộ của cô đối với quy trình tố tụng hợp pháp và nguyên tắc suy đoán vô tội, đồng thời làm rõ rằng mục đích của cô là chia sẻ trải nghiệm cá nhân chứ không phải để phán xét những người bị cáo buộc. Phong trào "Tôi là Jane Doe" đã thu hút sự chú ý trong các cộng đồng trực tuyến của người Hàn Quốc, với tinh thần đoàn kết được thể hiện qua hashtag #MeToo.
Sự chú ý trở lại đối với vụ án Cornell tại Nam Hàn một phần là do nghi phạm có gốc gác Nam Hàn; điều này dẫn đến tình trạng đổ lỗi cho nạn nhân cũng như những chỉ trích nhắm vào những người đặt câu hỏi về sự hiện diện của nạn nhân tại sự kiện đó. Người dùng mạng lên án xu hướng đổ lỗi cho nạn nhân và nhấn mạnh vấn đề dai dẳng là việc phụ nữ cảm thấy xấu hổ và chọn cách im lặng về các vụ tấn công tình dục.
.
---- Đặc vụ liên bang rạng sáng Thứ Hai vào khám nhà DB Dân chủ Ilhan Omar, người nổi tiếng cấp tiến và chống Trump. Các đặc vụ liên bang đã khám xét ngôi nhà của Dân Biểu Đảng Dân chủ Ilhan Omar tại khu vực Washington, D.C. vào rạng sáng thứ Hai trong khuôn khổ một cuộc điều tra hình sự. Cuộc khám xét được thực hiện bởi các đặc vụ thuộc Cơ quan Điều tra An ninh Nội địa (HSI); những người cung cấp thông tin này không được phép công khai thảo luận về cuộc điều tra đang diễn ra và đã yêu cầu giấu tên. Hãng tin AP cho biết hiện chưa có thêm thông tin chi tiết về cuộc điều tra. Một email đề nghị bình luận đã được gửi tới đại diện của bà Omar vào thứ Hai.
Trong một tuyên bố đưa ra cùng ngày, Bộ Tư pháp cho biết các đặc vụ HSI đã thực thi lệnh khám xét do cơ quan này xin được và đã được tòa án phê chuẩn tại khu vực Washington, D.C., nhưng không cung cấp thêm chi tiết nào khác. Bộ này cho biết: "Hoạt động thực thi pháp luật này là một phần của cuộc điều tra hình sự liên bang đang diễn ra". Bà Omar, 44 tuổi, là đại diện cho Khu vực bầu cử số 5 của bang Minnesota, bao gồm cả thành phố Minneapolis. Bà đắc cử vào Hạ viện lần đầu tiên năm 2018 và được biết đến là thành viên của nhóm các nữ nghị sĩ có biệt danh "The Squad" (Biệt đội), nổi tiếng với quan điểm cấp tiến và sự phản đối mạnh mẽ đối với Tổng thống Trump.
.
---- Giá dầu kỳ hạn đã tăng 2% sáng Thứ Hai vì Saudi Aramco báo động sẽ thiếu dầu vì eo biển Hormuz chưa mở // Zelensky: Nga vi phạm "lệnh ngừng bắn về năng lượng" vì bắn vào 6 cơ sở năng lượng Ukraine.
Giá dầu kỳ hạn đã tăng 2% vào thứ Hai, đảo ngược đà giảm trước đó, do những lo ngại mới về nguồn cung sau khi CEO Amin Nasser của Saudi Aramco cảnh báo rằng tình trạng thắt chặt trên thị trường dầu mỏ đang ở mức "nghiêm trọng" và áp lực này sẽ tiếp tục gia tăng cho đến khi eo biển Hormuz được mở cửa trở lại hoàn toàn.
Giá dầu Brent chuẩn quốc tế giao tháng 12 đã tăng 2,19%, đạt mức 106,84 USD/thùng vào lúc 7:39 sáng (giờ miền Đông - ET), trong khi giá dầu thô ngọt nhẹ WTI giao tháng 11 tăng 2,44%, lên mức 93,88 USD/thùng vào lúc 7:38 sáng (giờ ET).
.
Hôm thứ Hai, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố rằng Nga đã vi phạm "lệnh ngừng bắn về năng lượng" – vốn được Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố một ngày trước đó – khi tiến hành tấn công vào sáu cơ sở năng lượng của Ukraine trong ngày hôm nay.
Nhà lãnh đạo Ukraine khẳng định lại rằng Moscow không chấp nhận đề xuất ngừng bắn của Mỹ. Trong một bài đăng trên mạng xã hội, ông cho biết Nga "có ý định tiếp tục các cuộc tấn công đường không mang tính khủng bố nhắm vào người dân và các cộng đồng của chúng tôi".
"Đây là điều xảy ra khi Nga nhìn thấy viễn cảnh gia tăng doanh thu cho cỗ máy chiến tranh của mình", ông Zelensky nhấn mạnh; trước đó, vào tuần trước, ông Trump đã thông báo việc đạt được thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc Moscow sẽ cung cấp 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường toàn cầu.
.
---- Liên Âu áp lệnh trừng phạt 1.600 người và công ty Nga về quốc phòng. Hôm thứ Hai, Liên minh Châu Âu (EU) đã áp lệnh trừng phạt đối với gần 1.600 cá nhân và công ty Nga có liên hệ với ngành công nghiệp quốc phòng nước này, đặc biệt nhắm vào những đối tượng bị nghi ngờ tham gia sản xuất linh kiện cho máy bay không người lái và tên lửa. Trong đợt bổ sung danh sách trừng phạt quy mô lớn nhất kể từ khi Điện Kremlin phát động cuộc chiến toàn diện chống lại Ukraine gần 5 năm trước, EU cũng nhắm mục tiêu vào 77 cá nhân bị cáo buộc tổ chức, tham gia hoặc tranh cử trong các cuộc "bầu cử giả mạo" tại những vùng lãnh thổ Ukraine đang bị chiếm đóng. Khi công bố các biện pháp trừng phạt này, bà Kaja Kallas - người đứng đầu chính sách đối ngoại của EU - cho biết hơn một nửa số biện pháp này "nhắm vào chuỗi sản xuất tên lửa đạn đạo mà Nga sử dụng để sát hại dân thường Ukraine mỗi ngày". Theo hãng tin AP, bà khẳng định: "Đây không phải là lúc nới lỏng áp lực lên Moscow mà là lúc cần gia tăng áp lực đó".
EU cho biết các công ty này nằm trong danh sách do chính phủ Nga lập ra, trong đó "xác định họ thuộc tổ hợp công nghiệp-quân sự Nga và do đó được hưởng các khoản trợ cấp". EU coi các quan chức điều hành những công ty này là những người đang "hỗ trợ tổ hợp công nghiệp và quân sự của Nga". Liên minh này tuyên bố các biện pháp trừng phạt nhằm vào "các nhà cung cấp tầm trung đóng vai trò 'cốt lõi' của ngành công nghiệp quốc phòng Nga". Các linh kiện mà họ cung cấp bao gồm thiết bị điện tử, thiết bị thông tin liên lạc, hệ thống radar và dẫn đường, hệ thống vệ tinh và tên lửa, cũng như thuốc nổ và đạn dược.
.
---- Nga hứa: sẽ ngưng tấn công ngày Ukraine bầu cử Tổng thống // Ngoại trưởng Nga: Zelensky không xứng đáng được tạm nghỉ giao tranh // Nga bắn cháy cơ sở khí đốt Ukraine // Zelensky: có thể ngừng bắn về năng lượng với Nga nếu Mỹ tham dự // Ukraine: bắn rớt 89 máy bay robot của Nga (55 chiếc phản lực) // Nga: đã đánh chặn 151 máy bay robot của Ukraine.
Thư ký Báo chí Điện Kremlin Dmitry Peskov hôm thứ Hai cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin sẵn sàng ngừng tấn công Ukraine vào ngày bầu cử Tổng Thống, sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố rằng tình hình an ninh hiện tại khiến việc tổ chức bầu cử là bất khả thi.
Ông Peskov khẳng định "hoàn toàn rõ ràng" là chính quyền Ukraine không muốn tổ chức bầu cử, đồng thời cho rằng quân đội Ukraine sẽ tận dụng lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày để "tập hợp lực lượng, hồi phục và tiếp tục cuộc chiến". Tuần trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã phát biểu rằng Ukraine nên tổ chức bầu cử tổng thống để thay Zelensky, đồng thời cho rằng ông Zelensky "đã có thể đạt được một thỏa thuận [hòa bình] nhiều lần rồi".
.
Hôm thứ Hai, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tuyên bố rằng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky không xứng đáng được tạm nghỉ giao tranh, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo về khả năng đạt được thỏa thuận ngừng tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của nhau.
"Việc ông ấy [Zelensky] tỏ ra ngạc nhiên trước tuyên bố của Tổng thống Trump chỉ phản ánh một điều: ông ấy rất muốn tận dụng bất kỳ lời nói, sáng kiến hay ý tưởng nào xuất hiện trước công chúng để bằng mọi giá đạt được mục đích tạm nghỉ giao tranh. Tôi không cho rằng ông ấy xứng đáng với điều đó," ông Lavrov phát biểu tại cuộc họp báo cùng người đồng cấp Lebanon.
Hôm Chủ nhật, ông Zelensky cho biết thông báo của ông Trump là tin mới đối với mình, nhưng sau đó đã bày tỏ sẵn sàng ngừng tấn công các cơ sở năng lượng của Nga nếu Moscow cũng làm như vậy. Tiếp đó, ông nhận xét rằng Tổng thống Putin "không đọc Truth Social" trong bối cảnh các cuộc tấn công của Nga vào Ukraine vẫn tiếp diễn.
.
Công ty năng lượng nhà nước Ukraine Naftogaz hôm thứ Hai cho biết một cuộc tấn công của Nga trong đêm đã nhắm vào cơ sở hạ tầng khai thác khí đốt tại vùng Kharkiv. Công ty cho biết một chiếc máy bay không người lái (UAV) phản lực đã gây ra hỏa hoạn khi lao vào cơ sở này, đồng thời xác nhận không có thương vong do nhân viên đang trú ẩn.
Trước đó cùng ngày, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết lực lượng Ukraine đã kiềm chế không tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga nhằm tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn về năng lượng do Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố. Tuy nhiên, ông khẳng định Ukraine sẽ đáp trả nếu Nga không tôn trọng thỏa thuận này.
.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm thứ Hai cho biết thỏa thuận ngừng bắn về năng lượng với Nga có thể phát huy hiệu quả và trở thành "bước tiến lớn" hướng tới việc chấm dứt chiến tranh, nhưng chỉ khi "phía Mỹ thực sự vào cuộc ngay lúc này và đảm bảo Nga tôn trọng thỏa thuận đó". Ông nói thêm rằng chính phủ của mình đang chờ thông tin chi tiết về các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Nga, bao gồm cả việc "phía Mỹ sẵn sàng thực hiện những bước đi cụ thể nào".
Phát biểu tại Diễn đàn An ninh Warsaw, ông Zelensky nhấn mạnh sự cần thiết phải hành động để giảm leo thang căng thẳng và đảm bảo an ninh "trên thực tế, chứ không phải chỉ trên Truth Social" – ám chỉ mạng xã hội của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông cũng xác nhận rằng Kyiv biết tin về thông báo ngừng bắn năng lượng của ông Trump thông qua truyền thông, đồng thời bác bỏ yêu cầu tổ chức bầu cử của ông Trump, cho rằng điều này là bất khả thi "xét về mặt an ninh". Ngoài ra, ông còn bày tỏ sự hoài nghi về hiệu quả của việc nhập cảng dầu diesel từ Nga mà ông Trump đề xuất, cho rằng khối lượng này quá nhỏ để có thể tạo ra "tác động đáng kể".
.
Lực lượng Không quân thuộc Các Lực lượng Vũ trang Ukraine hôm thứ Hai cho biết hệ thống phòng thủ của họ đã phá hủy hoặc vô hiệu hóa 89 máy bay không người lái (UAV) của Nga trong đêm, bao gồm 55 chiếc sử dụng động cơ phản lực.
Theo quân đội Ukraine, Nga đã triển khai 121 máy bay không người lái, bao gồm 76 chiếc loại Shahed (sử dụng động cơ phản lực), các loại UAV mồi nhử như Gerbera và "Parody", cũng như các mẫu "Banderole" và "Dan-T". Số UAV này được phóng từ các khu vực Orel, Kursk và Primorsko-Akhtarsk của Nga, cũng như từ Donetsk và Gvardeyskoye ở Crimea. Moscow cũng đã phóng 59 tên lửa không đối đất có điều khiển từ không phận trên Biển Đen.
Tính đến 9 giờ sáng giờ địa phương, các vụ tấn công đã được ghi nhận tại 15 địa điểm, trong khi mảnh vỡ rơi xuống 4 địa điểm khác. Quân đội cho biết: "Cuộc tấn công đường không đã bị đẩy lùi bởi lực lượng không quân, các đơn vị tên lửa phòng không, các đơn vị tác chiến điện tử, hệ thống máy bay không người lái và các nhóm hỏa lực cơ động".
.
Bộ Quốc phòng Nga hôm thứ Hai thông báo rằng quân đội nước này đã đánh chặn 151 máy bay không người lái (UAV) trong đêm. "Trong đêm qua, từ 20:00 giờ Moscow ngày 11 tháng 10 đến 8:00 giờ Moscow ngày 12 tháng 10, lực lượng phòng không trực chiến đã đánh chặn và tiêu diệt 151 máy bay không người lái (loại máy bay cánh cố định) của Ukraine," Bộ này cho biết trong một bài đăng trên Telegram.
Các máy bay không người lái này đã bị bắn hạ trên không phận các vùng Belgorod, Bryansk, Kaluga, Kursk, Rostov, Smolensk, Tver, Tula, Yaroslavl, khu vực Moscow, Crimea và Biển Đen.
.
.
---- Mỹ hăm dọa Ukraine: nếu Ukraine cứ tấn công các xưởng lọc dầu Nga, Mỹ sẽ ngưng cấp vũ khí và ngưng chia sẻ tin tình báo với Ukraine. Tờ Financial Times hôm Chủ nhật dẫn lời các quan chức châu Âu cho biết, Mỹ cảnh báo có thể cắt bỏ cơ chế cung cấp vũ khí cho Ukraine nếu nước này tiếp tục tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga.
Các quan chức này cho hay Washington không chỉ liên hệ với Kiev mà còn gây sức ép lên nhiều quốc gia châu Âu khác; họ nói thêm rằng các biện pháp đe dọa bao gồm việc ngừng chia sẻ thông tin tình báo, bên cạnh việc chặn cơ chế "Danh sách các yêu cầu ưu tiên của Ukraine".
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố về một lệnh ngừng bắn ngay lập tức trong lĩnh vực năng lượng giữa Nga và Ukraine – động thái dường như khiến phía Ukraine bất ngờ. Tuy nhiên, sau đó Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kiev sẵn sàng dừng các cuộc tấn công vào cơ sở năng lượng của Nga, với kỳ vọng Moscow cũng sẽ làm điều tương tự.
.
---- 6 Thượng nghị sĩ lưỡng đảng: Trump phải ngưng ngay kế hoạch mua dầu diesel từ Nga vì như thế là phạm luật trong khi còn tấn công Ukraine. Hôm Chủ nhật, một nhóm gồm sáu thượng nghị sĩ thuộc cả hai đảng đã kêu gọi chính quyền Tổng thống Trump "ngay lập tức thay đổi quyết định" về kế hoạch mua dầu diesel từ Nga nhằm hạ giá nhiên liệu. Theo hãng tin AP, Trump đã khiến các nhà lập pháp bất ngờ khi thông báo trên mạng xã hội vào thứ Sáu rằng ông đã đạt được thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ông cho biết Nga sẽ ngay lập tức cung cấp hơn 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu, tiếp đó là 500.000 tấn vào tháng 11 và 1 triệu tấn "ngay sau đó". Ông viết rằng Nga sẽ giao thêm 3 triệu tấn nữa "trong một khoảng thời gian ngắn" sau đó. Bốn thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa và hai thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ đã ký vào tuyên bố được đưa ra hôm Chủ nhật để phản đối thỏa thuận này. Họ cho rằng chính quyền đã không tham vấn Quốc hội hay đưa ra bất kỳ lời giải thích nào để biện minh cho quyết định của mình theo quy định của pháp luật.
"Hoa Kỳ không nên cung cấp cho ông Putin một 'phao cứu sinh' tài chính trong khi Nga vẫn tiếp tục sát hại dân thường Ukraine. Chính quyền phải ngay lập tức thay đổi quyết định," họ viết. Các thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa ký tuyên bố này bao gồm Susan Collins (tiểu bang Maine), Lisa Murkowski (Alaska), Thom Tillis (North Carolina) và John Curtis (Utah). Các thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ gồm Jeanne Shaheen (New Hampshire) và Richard Blumenthal (Connecticut). Trong một cuộc phỏng vấn vào Chủ nhật trên chương trình Meet the Press của đài NBC, ông Tillis cho rằng có cơ sở xác đáng để khẳng định Tổng thống đang vi phạm pháp luật nếu chính quyền thực hiện kế hoạch mua dầu diesel nói trên. "Chúng tôi đã khẳng định rất rõ ràng rằng Nga là bên gây hấn. Nga chính là bên có thể chấm dứt cuộc chiến này bằng cách rút khỏi các vùng lãnh thổ mà họ đã chiếm đóng," ông Tillis nói.
Thông báo của ông Trump được đưa ra chỉ vài tuần sau khi Quốc hội thông qua đạo luật yêu cầu Trump áp đặt mức thuế quan đáng kể đối với các bên nhập dầu hoặc khí đốt tự nhiên lớn nhất từ Nga. Nỗ lực này nhằm cắt giảm nguồn thu tài chính mà Nga sử dụng để chi trả cho cuộc chiến chống lại Ukraine. Các nhà lập pháp cũng lưu ý rằng Quốc hội đã cấm nhập cảng năng lượng từ Nga vào năm 2022 để ngăn chặn việc Hoa Kỳ gián tiếp tài trợ cho cuộc chiến này. "Quốc hội đã nêu rõ quan điểm: Hoa Kỳ không nên nhập cảng dầu từ Nga cho đến khi nước này chấm dứt hành động gây hấn với Ukraine và ngừng đe dọa các đồng minh NATO của chúng ta," sáu nhà lập pháp viết. "Quyết định của Tổng thống Trump về việc cho phép nhập cảng dầu diesel từ Nga vào Hoa Kỳ đi ngược lại hoàn toàn với đạo luật đó." Các chuyên gia năng lượng nhận định rằng thỏa thuận với Nga khó có thể tác động đáng kể đến giá nhiên liệu đang ở mức cao.
.
---- ICE bắt 12 nhà bất đồng chính kiến Hồng Kông vào Mỹ xin tỵ nạn được Biden bảo vệ nhưng Trump từ chối. Các chính sách nhập cư của Tổng thống Donald Trump đã dẫn đến việc giam những cư dân Hồng Kông vốn được bảo vệ khỏi bị trục xuất theo lệnh Hoãn Thi hành Trục xuất (DED) được ban hành dưới thời chính quyền Biden. Kể từ tháng 6, Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) đã giam giữ ít nhất hơn mười cư dân Hồng Kông tại các sân bay Hoa Kỳ, đe dọa giam giữ vô thời hạn trừ khi họ đồng ý rời khỏi đất nước.
Lệnh DED, được Tổng thống Biden cấp vào năm 2021 và gia hạn vào tháng 1 năm 2025, có tác dụng hoãn trục xuất nhưng không cấp quy chế nhập cư chính thức. Sự bảo vệ theo diện DED và giấy phép làm việc dành cho cư dân Hồng Kông sẽ hết hạn vào ngày 5 tháng 2 năm 2027. Bộ An ninh Nội địa (DHS) lập luận rằng các cá nhân thuộc diện DED vẫn có thể bị đưa vào quy trình trục xuất vì DED không được coi là một quy chế nhập cư hợp pháp.
Ngược lại, một thông báo trên Công báo Liên bang năm 2025 nêu rõ rằng các cá nhân thuộc diện DED "không bị áp dụng biện pháp trục xuất", dẫn đến những cách hiểu mâu thuẫn nhau.
Các tòa án di trú đã nhiều lần ra lệnh trả tự do cho những người bị giam giữ, mặc dù những người được thả vẫn phải chịu các hạn chế về đi lại và sự giám sát. Các luật sư mô tả lập trường của DHS là mâu thuẫn: những người bị giam giữ hiện không thuộc diện bị trục xuất nhưng lại có thể bị giam giữ cho đến khi việc trục xuất trở nên khả thi sau khi DED hết hạn.
Cựu quan chức lãnh sự quán Hoa Kỳ Hanscom Smith khẳng định rằng những người được hưởng DED đang hiện diện hợp pháp tại Hoa Kỳ. Chính quyền Biden đã cho biết họ sẽ không gia hạn DED sau tháng 2 năm 2027. Các nhóm vận động đã nhận được tín hiệu rõ ràng từ chính quyền về việc không gia hạn DED.
Thượng nghị sĩ Jeff Merkley đã đệ trình Đạo luật Cam kết Nơi trú ẩn cho Người Hồng Kông (Hong Konger Promise of Refuge Act) nhằm cho phép những người đủ điều kiện thuộc diện DED nộp đơn xin thường trú nhân. Dự luật này hiện đang chờ được xem xét tại Ủy ban Tư pháp Thượng viện và chưa có sự đồng bảo trợ nào từ phía Đảng Cộng hòa tính đến thời điểm có báo cáo.
.
---- 79% cử tri Mỹ ủng hộ lộ trình cho di dân lậu nhập tịch công dân Mỹ. Khi Dân Chủ kiểm soát Hạ viện, có thể sẽ điều tra về bạo lực của ICE và tại các trại giam. Theo báo Washington Examiner. Một cuộc khảo sát toàn quốc trên 1.000 cử tri đã đăng ký cho thấy 79% ủng hộ lộ trình trở thành công dân cho những người nhập cư không có giấy tờ hợp lệ đã sống tại Mỹ 10 năm, đóng thuế và vượt qua quy trình kiểm tra lý lịch. Sự ủng hộ đối với lộ trình này bao gồm 94% cử tri Đảng Dân chủ, 73% cử tri độc lập và 64% cử tri Đảng Cộng hòa.
Các thông điệp tiêu cực phản đối việc ân xá làm giảm tỷ lệ ủng hộ từ 13-16 điểm phần trăm, nhưng mức ủng hộ chung vẫn duy trì ở mức cao là 74%. Chỉ 35% cử tri ủng hộ việc trục xuất tất cả người nhập cư không có giấy tờ, và chỉ 12% phản đối mọi lộ trình trở thành công dân.
Trong số 14 chính sách nhập cư được đưa ra, ưu tiên hàng đầu là trục xuất những người nhập cư bất hợp pháp từng phạm tội bạo lực. Các ưu tiên quan trọng khác bao gồm điều tra các sĩ quan ICE (Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan) liên quan đến các vụ nổ súng, điều tra các trại giam có xảy ra tử vong, và cấp quyền công dân cho những người nhập cư bất hợp pháp lâu năm đáp ứng đủ điều kiện.
Các biện pháp trục xuất mạnh tay của Tổng thống Trump đã vấp phải sự phản đối từ cử tri, đặc biệt là tại các tiểu bang chiến trường quan trọng. Đảng Cộng hòa phần lớn bác bỏ "Đạo luật Phẩm giá" (Dignity Act) của Dân Biểu Maria Elvira Salazar, vốn có đề xuất một hình thức ân xá nào đó.
Tại Florida và Pennsylvania, lộ trình trở thành công dân được xem là ưu tiên cao, xếp thứ hai hoặc thứ ba sau việc trục xuất tội phạm bạo lực. Chuyên gia thăm dò dư luận G. Elliott Morris ghi nhận nhu cầu cấp bách về quyền công dân đang gia tăng, cùng với sự phản đối ngày càng lớn đối với các chính sách trục xuất của ông Trump. Lợi thế truyền thống của Đảng Cộng hòa về niềm tin của cử tri đối với vấn đề nhập cư đã suy giảm, hiện gần ngang bằng với Đảng Dân chủ.
Đảng Dân chủ được dự đoán sẽ giành quyền kiểm soát Hạ viện, điều có thể dẫn đến các cuộc điều tra về ICE và tình trạng tham nhũng tại các trại giam – những vấn đề nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ cử tri. Các bằng chứng thực tế cho thấy ngay cả một số cử tri ủng hộ ông Trump cũng phản đối các biện pháp thực thi hà khắc nhắm vào những người nhập cư bất hợp pháp không phạm tội bạo lực. Cuộc khảo sát được thực hiện từ ngày 30 tháng 9 đến ngày 5 tháng 10, với biên độ sai số là ±3,4% trên toàn quốc, ±4,4% tại Florida và ±5,6% tại Pennsylvania.
.
---- Dân Mỹ kẹt tiền, 5.794 căn nhà bị ngân hàng tịch biên hoàn tất (completed foreclosures) tăng 42% trong tháng 8/2026 so với năm trước. Bi thảm nhất là Texas: 1.835 nhà bị tịch biên, gần gấp 3 lần so với 589 nhà bị siết ở California. Nhưng khởi sự thủ tục là 40.277 căn nhà bị thông báo vỡ nợ, lịch bán đấu giá và ngân hàng sẽ thu hồi tài sản trong tháng 8/2026, tăng 13%.
Các chủ nhà ở Mỹ đang mất tài sản với tốc độ ngày càng nhanh, trong đó các ngân hàng thu hồi số nhà nhiều hơn 42% vào tháng 8 năm 2026 so với một năm trước đó. Texas ghi nhận nhiều vụ tịch thu nhà hoàn tất nhất, cho thấy áp lực tài chính ngày càng tăng đối với các hộ gia đình đang phải vật lộn để trang trải chi phí nhà ở. Texas dẫn đầu cả nước về số vụ thu hồi ngân hàng trong tháng 8, khi số lượng nhà bị tịch thu hoàn toàn trên khắp nước Mỹ đã tăng 42% so với một năm trước đó.
Theo báo cáo tịch thu nhà tháng 8 năm 2026 của ATTOM, những người cho vay đã lấy lại 5.794 căn nhà trong tháng, tăng 22% so với tháng 7. Công ty dữ liệu bất động sản đếm được 40.277 tài sản bị tịch thu, tăng 13% hàng năm nhưng chỉ cao hơn 1% so với tháng 7. Những hồ sơ đó bao gồm mọi giai đoạn của quy trình, từ thông báo vỡ nợ đến đấu giá cho đến thu hồi.
Texas ghi nhận 1.835 vụ thu hồi, gần gấp ba lần so với 589 của California. Houston có nhiều đô thị nhất với 448, trong khi Dallas có 402 và San Antonio có 256. North Carolina, Arizona và Alabama cũng được xếp hạng trong số các tiểu bang hàng đầu.
Giám đốc điều hành ATTOM Rob Barber mô tả xu hướng này là sự kết hợp của hai lực lượng. Ông nói với tờ New York Post, được Realtor.com trích dẫn: “Những gì chúng tôi đang thấy dường như là sự kết hợp giữa hoạt động tịch thu nhà tăng cao hơn từ mức tương đối thấp và một số chủ nhà đang phải đối mặt với những thách thức tài chính”.
Chi phí gia tăng là một phần của bức tranh đó. Barber cho biết: “Các chủ nhà đang phải đối mặt với nhiều áp lực tài chính, bao gồm chi phí bảo hiểm cao hơn, chi phí vay mượn và chi phí sinh hoạt hàng ngày, những điều này có thể gây thêm căng thẳng cho ngân sách của một số hộ gia đình”.
Tuy nhiên, khởi đầu thông báo thủ tục để tịch biên thì nhiều hơn: Tổng cộng có 40.277 căn nhà tại Hoa Kỳ đã nhận thông báo về quy trình tịch biên tài sản (bao gồm thông báo vỡ nợ, lịch bán đấu giá và việc ngân hàng thu hồi tài sản) trong tháng 8 năm 2026; con số này tăng 13% so với cùng kỳ năm trước và tăng 1% so với tháng 7.
.
.


Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình