Thỏa Hiệp Giảm Thuế
Sơn Điền Nguyễn Viết Khánh
Đầu tuần này Thượng viện đã họp để biểu quyết một thỏa hiệp giữa hai đảng Cộng Hòa và Dân Chủ về việc giảm thuế trước khi kỳ Quốc hội hết nhiệm kỳ vào ngày chót của năm 2010. Nhưng thỏa hiệp này đã gây căng thẳng nghiêm trọng trong mối quan hệ giữa Obama và cấp lãnh đạo đảng Dân Chủ, đảng của chính ông. Một dân biểu của Dân Chủ, Elijad Cummings tại Maryland, người đã từng ủng hộ tích cực Obama và được bầu lại trong cuộc bầu cử tháng trước, nay chỉ trích thỏa hiệp đó, nhưng một số Dân biểu khác lại tán thành. Thành ra trong nội bộ đảng Dân Chủ đã có sự rạn nứt, ít ra cũng về mặt tình cảm.
Cố nhiên sự rạn nứt tình cảm có thể lành lại với thời gian, nhưng cũng chưa rõ TT Obama sẽ bị chê trách bao nhiêu trong số đại biểu Dân Chủ tại Hạ Viện. Tuy nhiên người tán thành thỏa hiệp nói trên vạch ra rằng trong nhiệm kỳ mới của Hạ Viện, dân biểu Dân Chủ chỉ là thiểu số, nên Obama cần phải thương thuyết với đa số Cộng hòa nếu muốn cho mọi việc trôi chảy. Dù vậy sự rạn nứt cũng đáng chú ý vì trong 2 năm đầu của Obama tại Bạch Ốc, ông đã phải trông cậy rất nhiều vào sự ủng hộ của các Dân biểu Dân Chủ. Các nhóm Dân chủ chủ trương tự do phóng khoáng đã tỏ ra bất mãn với thỏa hiệp giảm thuế, vì kế hoạch này kéo dài thêm 2 năm nữa việc giảm thuế trong thời TT Bush cho mọi nguời dân Mỹ, giầu cũng như nghèo. Đồng thời còn kéo dài thêm thời gian phụ cấp những người thất nghiệp và giảm thuế An sinh Xã hội trong một năm, điều mà đa số đại biểu Dân chủ tán thành.
TT Obama nói các đại biểu Cộng Hòa đã bắt chẹt giới trung lưu Mỹ bằng cách xiết chặt Quốc hội mà họ nắm đa số - và như vậy trong nhiệm kỳ mới từ đầu năm 2011 họ sẽ để cho mọi người dân Mỹ có lợi tức đều bị tăng thuế, trừ phi họ được thỏa mãn lời yêu cầu giảm thuế cho cả những người giầu thêm trong thời gian 2 năm nữa. Ông nói: "Tôi biết một số người trong hàng ngũ đảng Dân Chủ muốn kéo dài cuộc tranh đấu chính trị về tiền thuế, dù có phải chịu đựng một mức thuế lợi tức cao hơn cho mọi người dân. Tôi không ngồi trên cương vị này để làm trò chơi với dân Mỹ về vấn đề sức khỏe hay về nền kinh tế của chúng ta. Nhiệm vụ của tôi là phải làm mọi cách để nền kinh tế Mỹ đi lên".
Các Dân biểu của đảng Dân Chủ đã tỏ ý bực bội về cuộc họp ngày 6 tháng 12 tại Bạch Ốc có sự tham dự của các lãnh tụ đảng - Obama, Phó TT Joe Biden và người cầm đầu của chính quyền - trong cuộc thương thuyết về giảm thuế. Dân biểu Dân chủ khác của Maryland, ông Chris Van Hollen nói Obama và Biden trước bảo chưa có thỏa hiệp gì về việc giảm thuế. Nhưng sau đó, TT Obama loan báo thỏa hiệp đã được ký kết. Các giới chức Bạch Ốc nói các chi tiết đã được bàn thảo cho đến gần như phút chót. Nhưng kết quả của cuộc thương thuyết đã gây bất mãn cho nhiều đại biểu Dân Chủ tại Hạ viện, nên họ đã biểu quyết 2 ngày sau đó chống lại kế hoạch giảm thuế, trừ phi có thay đổi thêm.
Van Hollen nói trong một cuộc phỏng vấn: "Chúng tôi đã rời cuộc họp ở Bạch Ốc và được cho biết chưa có kết quả sau chót". Nhắc đến mục thuế tài sản nhà đất, ông nói: "Phía Cộng Hòa huênh hoang khoe thành công vị họ được hưởng vận may 25 tỷ đô cho những tài sản giầu nhất". Giám đốc Thông tin Dan Pfeiffer nói với Thông tấn AP: "Chúng tôi đã nói với ban lãnh đạo đảng Dân Chủ trước khi loan tin có thỏa hiệp và sẽ tiếp tục làm việc chặt chẽ với họ để bảo đảm toàn bộ thỏa hiệp quan trọng này sẽ được ban hành thành luật giúp cho giới trung lưu khỏi bị tăng thuế".
Van Hollen nói mọi cuộc điều đình sẽ diễn ra thêm khi dự luật thuế đưa đến Hạ Viện nếu Thượng Viện chấp thuận dự luật của TT Obama trong tuần này. Khi đó các dân biểu Dân chủ Hạ viện quyết sẽ gạt bỏ những điều khoản chính yếu như về thuế bất động sản.
Thiết tưởng cũng nên nhắc lại mấy tháng trước đây, các dân biểu Dân Chủ đã hoàn thành một dự án chủ trương không giảm thuế cho các nhà đại tư bản, những người có lợi tức cao, chỉ giảm thuế cho giới dân nghèo và những người có lợi tức thấp. Nhưng sau đó, toàn bộ các nhân vật Cộng hòa trong Quốc hội phản đối, nhất là sau khi họ đã chiếm đa số lớn tại Hạ viện, còn ở Thượng viện Dân chủ chỉ còn đa số nhỏ 3 phiếu.
Chính vì tình trạng trên Tổng Thống Obama đã mở cuộc họp với các nhà lãnh đạo Cộng Hòa và đạt được một thỏa hiệp chung, một tương nhượng để đôi bên cùng có lợi. Ngay sau đó một số những nguời Dân Chủ chủ trương tự do phóng khoáng thề sẽ dùng sách lược gây trì hoãn dài dài để đến hết năm nay, nhiệm kỳ Quốc hội cũ hết, nhiệm kỳ mới bắt đầu. Đây cũng là một thế kẹt cho chính phủ Obama vì qua sang năm sẽ hết hạn giảm thuế cũ của TT Bush, và lúc đó có tình trạng tăng thuế lợi tức sẽ gia tăng đối với hầu hết những người dân Mỹ.
Kế hoạch của TT Obama thỏa hiệp với Cộng Hòa nhằm giảm thuế, nhưng đồng thời lại có khoản gia tăng trợ cấp cho những người bị mất việc làm. Ngoài ra còn có khoản giảm bớt phần gánh vác của giới công nhân về tiền thuế An sinh Xã hội tới khoảng 1/3 cho năm 2011. Công nhân có lương bổng 50,000 đô sẽ được giảm 1,000 đô tiền thuế, người có mức lương 100,000 đô sẽ được giảm 2,000 đô tiền thuế. Chính phủ sẽ vay 112 tỷ đô để cho đủ quỹ An sinh Xã hội.
Trước khi Thượng viện Mỹ họp ngày thứ Hai, người ta đã thấy một số tin mới, theo đó một cố vấn cao cấp của TT Obama tiên đoán thỏa hiệp giảm thuế của Obama thương lượng với Cộng Hòa sẽ được Thượng viện thông qua trước cuối năm nay. ông David Azelrod, phụ tá của TT Obama nói thỏa hiệp của chính phủ sẽ thắng tại Hạ Viện. Axelrod gọi thỏa hiệp này là "một thắng lợi lớn cho giới trung lưu, nhưng cũng ghi nhận thỏa hiệp không được tòa Bạch Ốc hoàn toàn đồng ý. Ông nói Chủ tịch Hạ viện hiện nay bà Nancy Pelosy "thông cảm hậu quả của tình trạng ù lì bất động" và nói cần phải khẩn cấp thông qua thỏa hiệp. Azelrod nói tiếp: "Mọi người đều biết tình hình kinh tế sẽ ra sao nếu chúng ta không thông qua dự luật thỏa hiệp này".
Sáng thứ Tư bà Louise Slaughter, Dân biểu Dân chủ New York, Chủ tịch Ủy ban Thủ tục nói Hạ viện có thể biểu quyết luật giảm thuế nội trong ngày thứ Tư hay thứ Năm.
Thượng viện dự liệu vào trưa thứ Tư sẽ biểu quyết luật này. Nguời ta tin rằng Thượng việân sẽ thông qua đạo luật dễ dàng sau khi giải tỏa thêm thủ tục bỏ phiếu với đa số luỡng đảng rất cao 83-15.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình