ĐÒAN THANH NIÊN PHAN BỘI CHÂU: NHỮNG QUAN TÂM CỦA LỚP SINH VIÊN HỌC SINH VIỆT NAM LỚN LÊN Ở MỸ VỀ CỘI NGUỒN
Lê Thanh Vân ( bên trái) cùng các bạn trong DTNPBC họp bàn về việc xây dựng Làng Việt Nam
Quán Phan Bội Châu trong Làng Việt Nam tại Hội Chợ Tết Sinh Viên 2009
Đọc lịch sử Việt Nam thời cận đại không ai là không biết đến Nhà Cách Mạng Phan Bội Châu. Ong đã phải nửa đời bôn ba nơi hải ngọai để tìm cách giành lại độc lập cho Việt Nam từ tay thực dân Pháp. Lòng yêu nước của ông đã trở thành một tâm gương sáng cho các thế hệ trẻ Việt Nam sau này.
Hội Chợ Tết Sinh Viên mấy năm nay đều có Làng Việt Nam. Nếu ghé đến thăm Làng, ta sẽ thấy có Hội Quán Phan Bội Châu. Bàn thờ của nhà chí sĩ yêu nước được đặt trang trọng ở đây, giống như nhắc nhở người Việt lưu vong có làm được gì cho tổ quốc. Cả Làng Việt Nam & hội quán Phan Bội Châu đều được thực hiện bởi Đòan Thanh Niên Phan Bội Châu, một tổ chức của sinh viên học sinh gốc Việt tại Nam Cali. Lê Thanh Vân, Đòan Trưởng của Đòan đã kể lại cho tôi nghe một số họat động chính của tổ chức này…
Lê Thanh Vân sanh ra ở Mỹ năm 84, tuy nhiên cô nói tiếng Việt như đã từng lớn lên ở Việt Nam vậy. Cô tốt nghiệp ngành Political Science tại Colorado State Of University năm 2005. Năm 2006, Vân về sinh sống tại Cali. Hiện nay, cô đang là Điều Phối Viên Dự An của tổ chức Viet Act, liên minh người Việt chống tệ nạn buôn người, trong khi tiếp tục chương trình học vấn của mình. Cô là Đòan Trưởng của Đòan Thanh Niên Phan Bội Châu (DTNPBC) từ năm 2008.
DTNPBC được thành lập vào năm 1996 bởi một số anh em trong Tổng Hội Sinh Viên Việt Nam Nam Cali, lúc đó muốn có một tổ chức của học sinh sinh viên noi gương yêu nước của cụ Phan. Đòan có hơn 40 hội viên thường xuyên, có lịch gặp nhau định kỳ mỗi tháng 02 lần. Điểm chung của các bạn sinh viên học sinh trong Đòan là quan tâm đến tình hình chính trị, xã hội của Việt Nam ngày hôm nay. Cũng giống như bậc tiền bối Phan Bội Châu, các em đang ở nước ngòai, và tìm cách đóng góp cho sự hưng thịnh của nước nhà. Có một điểm khác: các em đa phần sinh ra và lớn lên ở Mỹ. Có nghĩa là các em có tới hai tổ quốc. Việt Nam là một khái niệm quê hương, nguồn cội tương đối trừu tượng đối với nhiều em. Vậy thì tại sao các em lại quan tâm đến Việt Nam" Vân giải thích cho tôi là do nhiều yếu tố. Thứ nhất là yếu tố gia đình. Thí dụ như Vân được bố mẹ kể chuyện về Việt Nam thường xuyên, nên đối với cô Việt Nam không xa lạ. Thứ hai làvì lòng nhân ái vốn có sẵn trong mỗi em. Khi nghĩ đến nhiều bạn trẻ có cùng màu da, giòng máu với mình ở quê nhà đang gặp khó khăn trong kinh tế, học vấn, các em bên này tự thấy mình có trách nhiệm chia xẻ. Thứ ba là hiện tượng “identity crisis” của thế hệ trẻ Việt ở Mỹ. Cho dù sinh ra ở Mỹ, đến một lúc các em vẫn nhận ra rằng mình vẫn là mình, nhận ra là người Mỹ gốc Việt có một vị trí riêng của mình trong xã hội Mỹ. Mình sẽ không bao giờ giống với người Mỹ trắng, hay người Mỹ gốc Mễ được. Do đó các em có nhu cầu muốn biết về nguồn cội, nên tìm đến với DTNPBC.
Lê Thanh Vân cho biết những mục đích và tôn chỉ của các sinh họat của DTNPBC là:
Noi theo chí hướng của cụ Phan là “CHẤN HƯNG DÂN KHÍ, PHÁT HUY DÂN TRÍ, GIÀNH LẤY DÂN QUYỀN” nhằm mục đích:
• Góp phần trong công cuộc xây dựng Dân Chủ, Nhân Quyền tại Việt Nam.
• Bảo tồn và phát huy truyền thống văn hóa dân tộc Việt Nam.
• Đóng góp trong công việc xây dựng Cộng Đồng Việt Nam vững mạnh tại Hải Ngoại.
• Tạo môi trường sinh hoạt lành mạnh cho giới trẻ học hỏi và làm quen với nhau dưới nhiều hình thức để phục vụ cộng đồng, đất nước và dân tộc Việt Nam.
và dùng 4 câu cuối của bài thơ Sống của cụ Phan làm chân ngôn:
Sống
Sống tưởng công danh, không tưởng nước.
Sống lo phú quý chẳng lo đời,
Sống mà như thế đừng nên sống!
Sống tủi làm chi đứng chật trời"
Họat động nổi bật nhất của DTNPBC là chịu trách nhiệm xây dựng Làng Việt Nam trong Hội Chợ Tết Sinh Viên hàng năm, với mục đích giới thiệu văn hóa Việt Nam đến với cộng đồng. Trước Tết 05 tháng là Đòan phải họp hằng tuần để chuẩn bị cho việc xây dựng Làng. Thực ra việc xây dựng Làng Việt Nam là sự đóng góp công sức của rất nhiều đòan thể cá nhân, mà DTNPBC đóng vai trò cầu nối. Ý tưởng đã có các nhà họat động văn hóa cố vấn như bác Song Thuận, Hội Đền Hùng…Trong làng năm nay có hình ảnh của Chùa Thiên Mụ, Văn Miếu, Chùa Một Cột, có diễn hành đám cưới miền quê, lễ vinh qui bái tổ… Góp tay vào việc xây dựng là các thành viên của DTNPBC. Các em còn lôi kéo thêm bạn bè trong trường lớp của mình vào phụ, lực lượng lên đến trên một trăm tình nguyện viên. Các hội đòan Hướng Đạo Việt Nam, các Trung Tâm Việt Ngữ cũng đóng góp rất nhiều trong công tác xây dựng, tổ chức sinh họat của làng. Chương trình văn nghệ cũng do các đòan thể trên đóng góp, mang đậm màu sắc quê hương Việt Nam. Có thể nói việc xây dựng Làng Việt Nam là một họat động hữu hiệu để duy trì nền văn hóa Việt Nam tại hải ngoại.
Việc hỗ trợ đồng bào trong nước thiên hẳn về hướng xã hội, chính trị. Được lớn lên trong một xã hội dân chủ, các thành viên của DTNPBC đặc biệt quan tâm đến vấn đề nhân quyền, dân chủ của Việt Nam. Các em tham gia các họat động của cộng đồng người Việt hải ngọai chống lại tệ nạn buôn người ở Việt nam, ủng hộ các nhà dân chủ, ủng hộ người dân oan trong nước. Các em góp phần tổ chức ngày Tưởng Niệm 30-04, tham gia biểu tình ủng hộ chủ quyền của Việt Nam ở Hòang Sa-Trường Sa.
DTNPBC còn là nơi các thành viên gặp gỡ để chia xẻ những ưu tư của mình đối với xã hội. Đòan cùng Tổng Hội Sinh Viên tổ chức các buổi rửa xe gây quĩ từ thiện và ủng hộ các nhà dân chủ trong nước. Hàng năm có trại hè để các thành viên gặp gỡ, vui chơi và học hỏi lẫn nhau. Trong trại hè thường có những trò chơi liên quan đến văn hóa Việt Nam. Các bạn kể cho nhau nghe về những câu chuyện lịch sử Việt Nam. Các em chia xẻ với nhau về các họach định trong tương lai của mình trên con đường hội nhập vào xã hội Mỹ. Một đặc điểm của Đòan là các thành viên cũ (sau khi đã ra trường đi làm) vẫn thường xuyên quay lại sinh họat với thế hệ đòan viên mới. Những nhân vật này thường đóng vai trò cố vấn cho Đòan.
Nhìn lại qua 13 năm họat động, Đòan Thanh Niên Phan Bội Châu đã cho chúng ta thấy thế hệ trẻ Việt Nam lớn lên ở Mỹ vẫn có những động lực riêng để tìm về nguồn cội. Các em dù còn trẻ, nhưng đã có những cố gắng riêng của mình để đóng góp cho nền tự do dân chủ của tổ quốc Việt Nam. Các em khẳng định biết rõ mình là ai trong khi hội nhập vào xã hội Mỹ. Bởi vì hội nhập vào một xã hội đa sắc tộc như nước Mỹ không có nghĩa là phải chối bỏ những đặc sắc riêng của giống nòi mình. Thiết nghĩ những người trong thế hệ cha anh chúng ta, những người lớn lên ở Việt Nam trước khi chọn Hoa Kỳ là quê hương mới, nên có nhiều hỗ trợ, giúp đỡ về mặt tinh thần cho các em nhiều hơn nữa trong nỗ lực về nguồn đáng trân trọng này. Cầu chúc các em may mắn hơn Cụ Phan Bội Châu, nhà ái quốc đến ngày nhắm mắt mà vẫn chưa nhìn thấy được hình ảnh quê hương mình độc lập dân chủ:
“Nay đang lúc tử thần trước cửa
Có vài lời ghi nhớ về sau
Chúc phường hậu tử tiến mau…” (Phan Bội Châu)
Đoàn Hưng
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình