Đại học công tăng giá
Sinh viên ra trường ngập nợ, khó kiếm việc
Hàng ngàn sinh viên tốt nghiệp “chân ướt chân ráo” đang phải đối mặt với hàng loạt vấn đề nan giải. Thị trường việc làm đang thu hẹp lại, kinh tế khó khăn. Chủ các doanh nghiệp cũng tìm cách cắt giảm nhân cong. Đối mặt với thất nghiệp và những món nợ khổng lồ, những người này chỉ còn cách dựa vào sự giúp đỡ từ gia đình và người thân của mình để trả nợ học phí. 
Tình hình tại các đại học công cũng không khá hơn trong hoàn cảnh này. Những học sinh quyết định ở lại trường để tiếp tục con đường học vấn của mình gặp khó khăn không ít khi đại học công quyết định họ sẽ sớm tăng học phí trong nay mai.
Từ tăng phí Đại học...
Mặc dù học phí niên khóa 2009-2010 chưa được chính thức quyết định song việc tăng học phí xem ra sẽ xảy ra, ít nhất là khoảng 5 đến 6%, nhằm thích ứng với ngân sách giảm để duy trì chất lượng giáo dục.
Hệ thống UC tại Cali dự tính sẽ tăng 9/3% sau khi tiuểu bang cắt giảm khoảng 115 triệu đô tiền trợ phí. Vì lý do đó mà các đại học buộc phải giới hạn tỉ lệ tuyển sinh. Như vậy có ít nhất khoảng 2,300 học sinh năm đầu sẽ bị từ chối đơn. Phát ngôn viên Ricardo Vasquez của hệ thống đại học UC nói rằng “Chúng ta đang bị dư đêán khoảng 11,000 sinh viên.” Một kế hoạch đang được soạn thảo cho phép miễn học phí cho học sinh học trong tiểu bang và được chấp thuận trợ cấp của chính phủ. Những em này phải có mức thu nhập của gia đình là dưới $60,000 đô/năm.
Cùng lúc đó, nhiêà đại học tư cũng không tăng nhiều học phí như nhiều người từng dự đoán trong suốt nhiều thập kỷ qua. Điển hình là tại ĐH Pennsylvania, trường này chỉ tăng học phí vào khoảng 3.8%, thấp nhất trong 41 năm qua. Còn ở Viện Nghiên Cứu Worcester Polytecnic chỉ tăng 2.9%, Princeton là 2.9% và ĐH Denver là 4.9%.
...Đến Nợ Ngập Mặt
Từ nằm 1998 đến nay, lãi trễ hạn nợ sinh viên đã tăng cao hơn trước. Mặc dù nợ lien bang cho phép sinh viên điều chỉnh nhưng nợ tư nhân lại khác. Ngay cả khi bạn nộp đơn khai phá sản thì điều này hiếm làm cho món nợ của bạn bị xóa đi. Và điều này sẽ khiến cho sinh viên khó mua nhà hoặc có tín dụng hơn. Ngoài ra với nợ nhiều như vậy, nhiều bạn sinh viên buộc phải làm các công việc trả ít lương hơn người khác. Mặt khác nếu chính phủ cải tổ nợ tư nhân và cho phép nó được xóa bằng cách khai phá sản, học phí chắc chắn sẽ tăng nhiều hơn nữa.
Trung bình, đại học công tại Mỹ seễ tốn khoảng $6,585 đô mỗi năm. Trong khí đó đại học tư sẽ tốn khoảng$25,143 đô. FinAid.org, nguồn thông tin tài chính nói rằng hai phần ba sinh viên tốt nghiệp cử nhân đã ra trường với nợ từ $27,000 đến $114,000 đô. Tỉ lệ mượn tiềnnay đã tăng trong vòng 10 năm qua, từ 41 tỉ lên 85 tỉ đô, trong một bản báo cáo của College Board vào năm 2008.
Va 1001 cách bươn chải
Một số bạn sinh viên đã biến đây là thời cơ để chứng tỏ bản lĩnh và khả năng của mình. Bạn Ramit, một người Ấn Độ cho biết là anh đã lao vào viết trung bình mỗi tuâàn khoảng 3 bài văn để nộp lên các hội đồng học bổng. Anh viết khoảng 200 bản luận văn và đã nhận được khoảng gần 200,000 đô la học bổng. “Thay vì than thân trách phận như bạn mình, ba mình đã thúc mình tìm đến những sự trợ giúp từ quỹ tư nhân.” Ngược với Ramit, Trâm Anh lại tình nguyện thử việc tại một công ty nhỏ. “Để cạnh tranh với những đồng nghiệp khác, không có cách nào khác là thử sức mình và để ‘sếp” đánh giá năng lực của mình,” bạn chia sẻ. Mặc dù làm không công, nhưng ngược lại bản resume của Trâm Anh sau này sẽ đa dạng hơn những người khác. Kinh nghiệm làm việc của bạn cũng được trau dồi.
Đây là thời điểm buộc các bạn trẻ phải trở nên năng động hơn bao giờ hết. Andrew Do, một sinh viên tốt nghiệp cách đây 2 năm ngành Anh văn cho biết hiện bạn vừa làm việc cho ngân hàng vào buổi sáng, dạy tư gia vào buổi chiều. Còn cuối tuần, bạn cùng ban nhạc của mình trình diễn. Cuộc sống bận rộn như vậy liệu bạn có thời gian vui chơi và xả hơi không" Phóng viên hỏi. Andrew cười và nói rằng “Chơi nhạc là niềm mơ ước của mình. Tại sao không biến nó thành một hoạt động vui nhộn để kiếm tiền"!”
Joseph Bùi, một cựu sinh viên Long Beach tốt nghiệp giáo viên sử đã được 1 năm rưỡi. Những ai biết Joseph đều công nhận anh là một thầy giáo giỏi giang và tận tụy với tiềm năng sáng tạo rất lớn. Tuy nhiên thời gian qua với hàng trăm thư xin việc và buổi phỏng vấn, Joseph không nhận được bất kỳ một câu trả lời nào. Hè này, Joseph cho biết anh sẽ gia nhập hải quân và bắt đầu một trang mới cho cuộc đời của mình.
Không muốn khổ cực như Joseph có nhiều bạn lại có khiếu làm giàu trong hoàn cảnh này. Lily Hoàng, tốt nghiệp khoa Finance tại Fullerton lại có mộng làm giàu khá lạ. Trong nhiều năm trời đi học, bạn đã tiết kiệm ki cóp tiền dành dụm từ công việc phụ trội lẫn tiền “loan” của mình và dùng nó để đầu tư. Bạn có ý nghĩa đó từ năm 20 tuổi. Bây giờ hướng tới tuổi 27, Lily là một người phụ nữ có thêå nói là khá thành công. Bạn làm cho một tổ chức bất vụ lợi với số lương chỉ vào khoảng 45,000 đô/năm. Nhưng những năm dành dụm và đầu tư vào thị trường đã giúp bạn có một lượng tài sản “đáng nể.” Lily bật mí một chút cách đầu tư của mình như sau: Không đầu tư vào bất động sản, không cần thiết theo dõi trồi sụt của thị trường chứng khoán, và hãy để tiền làm việc cho bạn.
Nói như vậy, nhưng thật tế vẫn còn rất nhiều bạn không được may mắn như những bạn kể trên. Cũng rất khó để nói các bạn đã không tích cực kiếm việc. Đơn giản vì sự cạnh tranh quá lớn. Các bạn phải cạnh tranh với những đồng nghiệp có kinh nghiệm và già dặn hơn mình rất nhiều. Đó là chưa nói đến những sinh viên tốt nghiệp từ 1 năm đến 3 năm nhưng chưa có việc làm ổn định. Những người này cũng nhảy vào thị trường kiếm việc cùng lúc với những sinh viên còn chân ướt chân ráo.
Bộ Lao Động vừa công bố kết quả cho thấy có khoảng 1.6 triệu sinh viên sẽ ra trường tong năm nay. Nhiều người ra trường với hy vọng trả được tiền nợ mỗi năm khoảng $22,500 đô. Một số chuyên gia tư vấn cho rằng các sinh viên cần phải tư duy chiến lược khi chọn nghề: di chuyển từ các ngành mất việc như tài trợ đầu tư sang lãnh vực sức khỏe, giáo dục, khoa học và kỹ thuật. Kurt Kraeger, một nhà tuyển dụng phố Wall cho biết 3 ngày sau khi đăng mẫu quảng cáo tìm người trên mạng, ông đã buộc phải gỡ xuống vì có đến 200 đơn xin việc được gửi tới cho công ty chỉ có 3 chỗ cần người. Tuy nhiên các bạn vẫn không nên quá thất vọng. Vẫn còn rất nhiều cơ hội chờ đợi trước mặt. Chí ít là các tổ chức phi vụ lợi của chính phủ như Peace Corp, Teach For America hay Americorps đều gia tăng số người tuyển dụng lên khoảng 250,000 người trong vài năm nữa. Ngòai tiền lương tối thiểu mỗi tháng, chính phủ sẽ bao các chi phí ăn ở cho bạn. Có tổ chức còn trả một phần tiền nợ hoặc gia hạn thêm thời hạn nợ cho bạn. Nếu không bạn vẫn có thể sang nước ngoài dạy tiếng Anh vì môn Anh văn luôn luôn cần thiết ở mọi nơi trên thế giới. Vừa có cơ hội du lịch, vừa trau dồi thêm kinh nghiệm sống.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình