Cuộc bầu cử sơ bộ sắp tới vào ngày 3 tháng 3 và cuộc bầu cử chống bãi nhiệm ngày 7 tháng 4 tại Westminster sẽ có nhiều thay đổi về tiến trình và phương thức bầu cử. Bắt đầu năm 2020, Quận Cam đang làm thí điểm cho phương pháp bầu cử hoàn toàn bằng giấy qua phong bì và bỏ đi hình thức bầu cử tại phòng phiếu gần nơi cư ngụ. Đây là chiều hướng sắp tới cho tất cả mọi nơi trên toàn tiểu bang California. Với phương pháp mới này, tất cả các cử tri cần hiểu biết về phương pháp mới này để thích ứng với một hoàn cảnh mới. Riêng đối với các cử tri gốc Việt, đây là một thử thách lớn vì phần lớn chưa quen với hình thức mới này.
Tiến Trình Và Phương Thức Bầu Cử Mới
Bắt đầu từ kỳ bầu cử này, phương pháp bầu cử sẽ có nhiều khác biệt quan trọng như (1) tất cả mọi người sẽ bỏ phiếu trong phong bì và gởi đi chứ không phải tại phòng phiếu gần nơi cư ngụ như trước đây, (2) sẽ có khoảng 200 phòng bỏ phiếu trên khắp Quận Cam chứ không phải hàng chục ngàn phòng bỏ phiếu gần nơi cư ngụ như trước đây, và (3) phòng bầu cử sẽ kéo dài 11 ngày chứ không phải chỉ có 1 ngày như trước đây. Những thay đổi này sẽ có tác động rất nhiều trong việc tham gia bầu cử của tất cả các cử tri, kể cả các cử tri gốc Việt.
Thời hạn ghi danh bầu cử
Thời hạn ghi danh bầu cử đã chấm dứt vào ngày 18 tháng 2 vừa qua. Tuy nhiên, những người chưa ghi danh vẫn có thể ghi danh tại các trung tâm bỏ phiếu và được quyền bỏ phiếu cùng một lúc. Việc ghi danh trễ này phải được thực hiện tại các trung tâm bỏ phiếu từ nay cho đến ngày bầu cử. Trên thực tế, các cử tri hội đủ điều kiện vẫn có thể ghi danh và bầu cử đến tận ngày bầu cử.
Các cử tri tại TP Westminster vẫn có thể tiếp tục ghi danh như bình thường để có thể tham dự bầu cử trong kỳ bầu cử bãi nhiệm vào ngày 7 tháng 4 sắp tới.
Các cử tri tại Quận Cam muốn xác nhận tình trạng ghi danh bầu cử của mình có thể vào trang nhà trên lưới điện toán ở địa chỉ ocvote.com/verify. Chỉ cần điền vào ngày sinh và số bằng lái xe hay số an sinh xã hội, các cử tri có thể tìm thấy tất cả các chi tiết về hồ sơ ghi danh bầu cử của mình, phiếu bầu của mình, in ra phiếu bầu mẫu cho khu vực mình ở hay xin phiếu bầu theo đảng mình muốn.
Phòng Bỏ Phiếu
Kể từ ngày 22 tháng 2, tức 11 ngày trước ngày bầu cử, các phòng bầu cử được mở ra với nhiều chức năng khác nhau. Tại đây, các cử tri có thể ghi danh bầu cử, đổi địa chỉ, đổi đảng tịch, xin phiếu mới hay đổi phiếu bầu đã hư hại và bầu cử ngay cùng một lúc cho đến tận lúc phòng bỏ phiếu đóng cửa vào ngày bầu cử. Muốn tìm địa điểm phòng bỏ phiếu tại Quận Cam, xin tìm trên lưới điện toán ở địa chỉ ocvote.com/votecenter
Thùng Bỏ Phiếu
Bên cạnh các phòng bỏ phiếu, còn có hàng trăm thùng bỏ phiếu khác nằm rải rác khắp nơi trên toàn Quận Cam. Các thùng bỏ phiếu chỉ có chức năng thâu nhận phiếu bầu mà không có các dịch vụ khác để giúp các cử tri tham gia bầu cử. Muốn tìm địa điểm thùng bỏ phiếu, xin tìm trên lưới điện toán ở địa chỉ ocvote.com/dropbox
Sự hoạt động của các phòng bỏ phiếu và thùng bỏ phiếu sẽ giúp các cử tri có thể bỏ phiếu, ghi danh, cập nhật hồ sơ ghi danh bất cứ ở đâu, bất cứ lúc nào và liên tục 11 ngày thay vì chỉ có một ngày như trước đây.
Nộp lại phiếu bầu
Phiếu bầu đã được gởi đến tất cả các cử tri đã ghi danh bầu cử. Phương thức bầu cử mới sẽ không có sự phân biệt giữa các loại cử tri bỏ phiếu tại phòng phiếu, phiếu khiếm diện hay qua bưu điện nữa vì tất các các cử tri đều nhận được phiếu bầu gởi về nhà. Nếu cử tri nào chưa nhận được phiều bầu gởi về nhà, quí vị nên liên lạc với phòng ghi danh bầu cử hay đến tận bất cứ phòng bỏ phiếu này để khiếu nại hay xin phía bầu mới.
Sau khi đã bầu xong, các cử tri có thể gởi lại phiếu bầu qua nhiều hình thức khác nhau như (1) qua bưu điện, (2) bỏ vào thùng phiếu bầu cử, và (3) nộp lại tại phòng bầu cử, hay (4) giao lại cho các văn phòng vận động tranh cử mà quí vị tin tưởng. Quí vị nên dán phong bì cẩn thận trước khi gởi đi hay giao phiếu bầu cho bất cứ ai.
Các chức vụ được bầu cử
Trong kỳ bầu cử sơ bộ vào ngày 3 tháng 3, các cử tri sẽ được bỏ phiếu cho các chức vụ chính như tổng thống, dân biểu hay thượng nghị sĩ cấp liên bang và tiểu bang. Tại California, tất cả các cử tri bất kể theo đảng phái nào có thể bỏ phiếu cho bất cứ ứng cử viên theo đảng nào. Sau cuộc bầu cử sơ bộ, hai ứng cử viên được phiếu bầu cao nhất sẽ tranh cử lại trong cuộc bầu cử tổng quát vào tháng 11 năm 2020 cùng với cuộc bầu cử tổng thống.
Riêng đối với chức vụ tổng thống, chỉ có các cử tri ghi danh theo Đảng Cộng Hòa thì mới có thể nhận được phiếu bầu có tên ứng cử viên Đảng Cộng Hòa, hay Tổng Thống Donald Trump vào năm nay. Nếu chưa ghi danh theo Đảng Cộng Hòa thì các ứng cử viên này phải ghi danh lại với Đảng Cộng Hòa để nhận được phiếu bầu có tên Tổng Thống Donald Trump tại các phòng bỏ phiếu cho đến ngày bầu cử.
Đối với các cử tri ghi danh theo Đảng Dân Chủ hay không ghi danh theo đảng nào hết thì vẫn có thể yêu cầu phiếu bầu của bất cứ đảng nào, nhưng vẫn không xin được phiếu bầu của Đảng Cộng Hòa để có tên Tổng Thống Donald Trump. Muốn xin đổi phiếu bầu thì phải đến bất cứ phòng bầu cử nào.
Tại Quận Cam, cuộc tranh cử gây nhiều chú ý nhất là cuộc tranh cử vào chức Dân Biểu Tiểu Bang, Khu Vực 72, gồm có đương kim Dân Biểu Tyler Diệp, tranh cử với cựu TNS Janet Nguyễn và Nghị Viên Nguyễn Thu Hà. Khu vực này bao gồm phần lớn các thành phố Westminster và Garden Grove.
Ngoài ra, các cử tri còn bỏ phiếu bầu cho chức vụ Giám Sát Viên Quận. Hiện nay, đương kim GSV Andrew Đỗ thuộc Khu Vực 1 đang tranh cử với Thị Trưởng Santa Ana Miguel Publido, Nghị Viên Sergio Contreras và Nghị Viên Kim Bernice Nguyễn từ TP Garden Grove. Khu vực này bao gồm phần lớn của các thành phố Westminster, Garden Grove, Santa Ana và một phần của Fountain Valley.
Bên cạnh các chức vụ trên đây, các cử tri còn bỏ phiếu cho các chức vụ chánh án, dự luật trưng cầu dân ý tùy theo mỗi địa phương.
Kết Luận
Trong cuộc bầu cử sơ bộ sắp tới, người ta phỏng đoán có nhiều khối cử tri tham gia bỏ phiếu rất đông và hiện tượng này sẽ giảm thiểu ảnh hưởng của khối cử tri gốc Việt. Khối cử tri Đảng Dân Chủ sẽ tham gia đông đảo vì có nhiều ứng cử viên thuộc Đảng Dân Chủ tranh cử vào chức vụ tổng thống. Thêm vào đó, khối cử tri gốc La Tinh cũng sẽ tham dự đông đảo vì họ có nhiều quan tâm đến chính sách di trú và dịch vụ xã hội dưới chính quyền Donald Trump. Các khối cử tri này sẽ lấn áp hay làm yếu đi ảnh hưởng của khối cử tri gốc Việt.
Để giảm thiểu sự ảnh hưởng này, các cử tri gốc Việt cần phải tham gia ghi danh bầu cử thật nhiều, tham gia bầu cử thật đông và vận động mọi người chung quanh tham gia ghi danh và bỏ phiếu trong cuộc bầu cử sắp tới. Riêng đối với cuộc bầu cử bãi nhiệm tại TP Westminster vào ngày 7 tháng 4 sắp tới, mức độ ghi danh bầu cử và tham gia bầu cử của khối cử tri gốc Việt tại Westminster là điều tối quan trọng để nói lên quyền lợi và tiếng nói của cộng đồng.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình