Coi như thủ tục mời Tổng Thống Clinton thăm Việt Nam đã xong: Thủ Tướng CSVN Phan Văn Khải đã đưa lời mời chính thức này tại hội nghị APEC ở Tân Tây Lan. Và ông Clinton thì, từ tin chính thức tới bán chính thức, đều lộ mong muốn đặt chân tới Việt Nam sớm sủa. Vấn đề là, ai sẽ có mặt trong phái đoàn của Tổng Thống Clinton đi VN" Có mặt Giáo Sư Đoàn Viết Hoạt hay nhà thơ Nguyễn Chí Thiện hay không" Chúng ta thử làm một vài tiên đoán nơi đây để dân Việt hải ngoại và cả nhà nước Hà Nội chuẩn bị tinh thần cho chuyến đi lịch sử này.
Các vị dân cử Cộng Hòa mới hai tháng trước đã chỉ trích Clinton là vị Tổng Thống Mỹ đi ra ngoài nước nhiều nhất, và do vậy đã gây tốn kém nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, đặc biệt là các năm gần đây. Điều này dễ hiểu. Bạn cứ thử tưởng tượng, nếu Clinton ngày nào cũng ngồi nơi bàn giấy, nơi mà cô Monica Lewinsky đã tận tụy phục vụ sex cho chàng, thì những kỷ niệm xô về có thể cũng đủ làm nát lòng chàng vậy. Thế nên mới phải đi, kiếm chuyện đi càng nhiều càng tốt. Nhưng Tổng Thống mà đi thì không chỉ là móc theo hai ông cận vệ. Ít nhất phải là 100 ông mật vụ đi theo, nghĩa là phải chia ca gác ngày đêm bốn góc phố khách sạn, nơi phái đoàn Tổng Thống cư ngụ. Người ta còn nhớ chuyến Clinton đi Bắc Kinh có tới 5 phi cơ theo, dĩ nhiên là đám doanh gia phải ưu tiên rồi, nhưng còn là đủ thứ như dàn cận vệ, đám thông dịch/thông ngôn, thư ký đánh máy, chuyên viên điện toán, điệp viên (với các máy liên lạc qua vệ tinh), bác sĩ, y tá, lao công... và dĩ nhiên phải là các nhà ngoại giao, viên chức các bộ. Khi người ta đọc bản tin Reuters mà thấy phái đoàn nào có dẫn theo 100 doanh gia, thì phải thấy là tổng số người trong phái đoàn có thể lên tới 500 người là thường.
Theo nguồn tin riêng của Việt Báo, đã có một số người Việt hải ngoại chính thức gửi thư xin tham dự phái đoàn Clinton thăm VN. Chúng ta sẽ không cần bàn cụ thể về các trường hợp này, mà chỉ thắc mắc là phái đoàn Clinton thực sự muốn có những người gốc Việt nào trong phái đoàn tháp tùng Clinton đi Hà Nội"
Trước tiên là phải có một vài mật vụ, nhân viên FBI, điệp viên CIA gốc Việt. Chắc chắn là vậy. Trong đoàn 100 ông FBI là phải có ít nhất 1 ông gốc Việt để còn nghe ngóng những lời thì thầm bên phố. Lại phải có khoảng chục ông gốc Việt để thông ngôn trực tiếp, và thông dịch khẩn cấp các bản văn, vì thế nào cũng có lúc cần. Nghĩa là cần người Việt cho công tác truyền dịch ngôn ngữ. Bởi vì cũng ngừa trường hợp đột xuất, thí dụ như bất ngờ ông Hồ Chí Minh ngồi chồm dậy, đập vỡ hòm kính, xuống đường biểu tình la mắng Clinton chẳng hạn... thì phải có người dịch chứ. Còn tin tưởng vào lời thông ngôn/dịch viên của Đảng CSVN thì lời xác ông Hồ mắng có thể được dịch ra là lời ca ngợi chủ thuyết domino lắm.
Phái đoàn lại phải có các doanh gia, Mỹ và Việt, để bàn chuyện làm ăn, bởi vì nếu không bày ra chuyện làm ăn thì bọn xấu mồm lại bảo là Clinton chỉ tính đi dòm ngó xem có ai xinh hơn Monica để giải sầu; Bọn Cộng Hòa nói ác lắm, phải sợ chứ. Các ông tổng quản trị IBM, hay Intel thì vào phái đoàn là dễ. Nhưng các doanh gia Việt nào có hân hạnh vào phái đoàn được" Chỉ trừ vài người Việt có sẵn tên trong Hội Đồng Mậu Dịch Mỹ-Việt của bà Virginia Foote ở Miền Đông Hoa Kỳ, quen về VN như đi chợ, thì dễ dàng xin vào, nhưng các doanh gia khác, thí dụ như ở Quận Cam, thì phải gõ cửa nào" Hay là thử gõ cửa bà dân biểu Dân Chủ Loretta Sanchez, người đang giữ chức Đồng Chủ Tịch Ủy Ban Trung Ương Đảng Dân Chủ, nghĩa là chức vụ trong đảng còn cao hơn Clinton" Không biết, nhưng nếu bạn muốn đi, thì cứ gõ khoảng chục cửa, thế nào cũng có cửa trúng.
Phải có nhân quyền nữa chứ, bởi vì đây là lý tưởng dân chủ Hoa Kỳ mà. Nhưng nhân vật hoạt động nhân quyền gốc Việt nào có thể vào được phái đoàn Clinton thăm VN" Bạch Ốc còn phải suy tính làm sao cho Hà Nội đừng nổi quạu nữa chứ. Nếu để Giáo Sư Đoàn Viết Hoạt hay nhà thơ Nguyễn Chí Thiện, nghĩa là những người từng ở tù hai thập niên, thì Hà Nội sẽ không chịu. Nhưng nếu không có tiếng nói nhân quyền thì nhất định Clinton cũng không chịu đi VN, vì như vậy là dẹp bỏ lý tưởng nhân quyền vào lúc mà Đảng Cộng Hòa đang vận động ráo riết giành ghế Tổng Thống.
Dự kiến, để hài lòng cho cả Bạch Ốc lẫn Hà Nội, phái đoàn Clinton sẽ có một hoặc vài nhân vật tôn giáo, nhưng dĩ nhiên không phải lập trường cực đoan. Nhưng có đòi tự do tôn giáo thì cũng được vậy.
Thế nào Clinton cũng mời một vài thành phần trẻ gốc Việt, có thể là các em sinh viên hay học trò trung học. Ông bà Clinton ưa màn trình diễn này lắm, cứ cái kiểu là “cần tới cả làng để nuôi lớn một em bé...” (chỉ trừ em bé Monica) đúng như sách bà Hillary viết. Nghĩa là sẽ có thế hệ tương lai Mỹ gốc Việt trong phái đoàn. Cái này thì rất là ý nghĩa: Nước Mỹ mang ơn người tị nạn Việt và chính nhóm dân này sẽ nắm vận mệnh Hoa Kỳ... vân vân gì đó. Có thể sẽ có một vài em hướng đạo sinh Mỹ gốc Việt, để nói lên ý nghĩa Phong Trào Hướng Đạo VN đang bị CSVN cấm hoạt động...
Và có thể vài thành phần nữa... Vậy thì tại sao cứ nghe Quận Cam lặng như tờ" Hay là cứ im im nộp đơn, mà đừng hô lớn, sợ vào đông, tuyển khó hơn chăng" Nếu bạn muốn đi, chúng tôi có thể chỉ một cửa để xin: cứ nhờ cô Monica giới thiệu. Lòng chàng Clinton thơ mộng lắm, không nỡ từ chối người xưa đâu. Chàng Clinton chỉ bực bội với những cánh cửa có ghi chữ nhân quyền và tự do thôi, dù là đi từ Bắc Kinh tới Hà Nội. Cứ xem chuyến đi Bắc Kinh thì cũng thấy mà...
Các vị dân cử Cộng Hòa mới hai tháng trước đã chỉ trích Clinton là vị Tổng Thống Mỹ đi ra ngoài nước nhiều nhất, và do vậy đã gây tốn kém nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, đặc biệt là các năm gần đây. Điều này dễ hiểu. Bạn cứ thử tưởng tượng, nếu Clinton ngày nào cũng ngồi nơi bàn giấy, nơi mà cô Monica Lewinsky đã tận tụy phục vụ sex cho chàng, thì những kỷ niệm xô về có thể cũng đủ làm nát lòng chàng vậy. Thế nên mới phải đi, kiếm chuyện đi càng nhiều càng tốt. Nhưng Tổng Thống mà đi thì không chỉ là móc theo hai ông cận vệ. Ít nhất phải là 100 ông mật vụ đi theo, nghĩa là phải chia ca gác ngày đêm bốn góc phố khách sạn, nơi phái đoàn Tổng Thống cư ngụ. Người ta còn nhớ chuyến Clinton đi Bắc Kinh có tới 5 phi cơ theo, dĩ nhiên là đám doanh gia phải ưu tiên rồi, nhưng còn là đủ thứ như dàn cận vệ, đám thông dịch/thông ngôn, thư ký đánh máy, chuyên viên điện toán, điệp viên (với các máy liên lạc qua vệ tinh), bác sĩ, y tá, lao công... và dĩ nhiên phải là các nhà ngoại giao, viên chức các bộ. Khi người ta đọc bản tin Reuters mà thấy phái đoàn nào có dẫn theo 100 doanh gia, thì phải thấy là tổng số người trong phái đoàn có thể lên tới 500 người là thường.
Theo nguồn tin riêng của Việt Báo, đã có một số người Việt hải ngoại chính thức gửi thư xin tham dự phái đoàn Clinton thăm VN. Chúng ta sẽ không cần bàn cụ thể về các trường hợp này, mà chỉ thắc mắc là phái đoàn Clinton thực sự muốn có những người gốc Việt nào trong phái đoàn tháp tùng Clinton đi Hà Nội"
Trước tiên là phải có một vài mật vụ, nhân viên FBI, điệp viên CIA gốc Việt. Chắc chắn là vậy. Trong đoàn 100 ông FBI là phải có ít nhất 1 ông gốc Việt để còn nghe ngóng những lời thì thầm bên phố. Lại phải có khoảng chục ông gốc Việt để thông ngôn trực tiếp, và thông dịch khẩn cấp các bản văn, vì thế nào cũng có lúc cần. Nghĩa là cần người Việt cho công tác truyền dịch ngôn ngữ. Bởi vì cũng ngừa trường hợp đột xuất, thí dụ như bất ngờ ông Hồ Chí Minh ngồi chồm dậy, đập vỡ hòm kính, xuống đường biểu tình la mắng Clinton chẳng hạn... thì phải có người dịch chứ. Còn tin tưởng vào lời thông ngôn/dịch viên của Đảng CSVN thì lời xác ông Hồ mắng có thể được dịch ra là lời ca ngợi chủ thuyết domino lắm.
Phái đoàn lại phải có các doanh gia, Mỹ và Việt, để bàn chuyện làm ăn, bởi vì nếu không bày ra chuyện làm ăn thì bọn xấu mồm lại bảo là Clinton chỉ tính đi dòm ngó xem có ai xinh hơn Monica để giải sầu; Bọn Cộng Hòa nói ác lắm, phải sợ chứ. Các ông tổng quản trị IBM, hay Intel thì vào phái đoàn là dễ. Nhưng các doanh gia Việt nào có hân hạnh vào phái đoàn được" Chỉ trừ vài người Việt có sẵn tên trong Hội Đồng Mậu Dịch Mỹ-Việt của bà Virginia Foote ở Miền Đông Hoa Kỳ, quen về VN như đi chợ, thì dễ dàng xin vào, nhưng các doanh gia khác, thí dụ như ở Quận Cam, thì phải gõ cửa nào" Hay là thử gõ cửa bà dân biểu Dân Chủ Loretta Sanchez, người đang giữ chức Đồng Chủ Tịch Ủy Ban Trung Ương Đảng Dân Chủ, nghĩa là chức vụ trong đảng còn cao hơn Clinton" Không biết, nhưng nếu bạn muốn đi, thì cứ gõ khoảng chục cửa, thế nào cũng có cửa trúng.
Phải có nhân quyền nữa chứ, bởi vì đây là lý tưởng dân chủ Hoa Kỳ mà. Nhưng nhân vật hoạt động nhân quyền gốc Việt nào có thể vào được phái đoàn Clinton thăm VN" Bạch Ốc còn phải suy tính làm sao cho Hà Nội đừng nổi quạu nữa chứ. Nếu để Giáo Sư Đoàn Viết Hoạt hay nhà thơ Nguyễn Chí Thiện, nghĩa là những người từng ở tù hai thập niên, thì Hà Nội sẽ không chịu. Nhưng nếu không có tiếng nói nhân quyền thì nhất định Clinton cũng không chịu đi VN, vì như vậy là dẹp bỏ lý tưởng nhân quyền vào lúc mà Đảng Cộng Hòa đang vận động ráo riết giành ghế Tổng Thống.
Dự kiến, để hài lòng cho cả Bạch Ốc lẫn Hà Nội, phái đoàn Clinton sẽ có một hoặc vài nhân vật tôn giáo, nhưng dĩ nhiên không phải lập trường cực đoan. Nhưng có đòi tự do tôn giáo thì cũng được vậy.
Thế nào Clinton cũng mời một vài thành phần trẻ gốc Việt, có thể là các em sinh viên hay học trò trung học. Ông bà Clinton ưa màn trình diễn này lắm, cứ cái kiểu là “cần tới cả làng để nuôi lớn một em bé...” (chỉ trừ em bé Monica) đúng như sách bà Hillary viết. Nghĩa là sẽ có thế hệ tương lai Mỹ gốc Việt trong phái đoàn. Cái này thì rất là ý nghĩa: Nước Mỹ mang ơn người tị nạn Việt và chính nhóm dân này sẽ nắm vận mệnh Hoa Kỳ... vân vân gì đó. Có thể sẽ có một vài em hướng đạo sinh Mỹ gốc Việt, để nói lên ý nghĩa Phong Trào Hướng Đạo VN đang bị CSVN cấm hoạt động...
Và có thể vài thành phần nữa... Vậy thì tại sao cứ nghe Quận Cam lặng như tờ" Hay là cứ im im nộp đơn, mà đừng hô lớn, sợ vào đông, tuyển khó hơn chăng" Nếu bạn muốn đi, chúng tôi có thể chỉ một cửa để xin: cứ nhờ cô Monica giới thiệu. Lòng chàng Clinton thơ mộng lắm, không nỡ từ chối người xưa đâu. Chàng Clinton chỉ bực bội với những cánh cửa có ghi chữ nhân quyền và tự do thôi, dù là đi từ Bắc Kinh tới Hà Nội. Cứ xem chuyến đi Bắc Kinh thì cũng thấy mà...
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình