Trong rừng rậm Belize, các nhà khảo cổ phát hiện một mộ hoàng gia Maya khoảng 1.700 năm tuổi tại khu phức hợp Caana, trung tâm của thành phố cổ Caracol. Bên trong mộ có mặt nạ khảm ngọc và vỏ sò, đồ tùy táng bằng ngọc bích, cùng bộ xương của một người đàn ông lớn tuổi. Nếu đúng là mộ của vua Te K’ab Chaak – người sáng lập triều đại Maya tại Caracol – đây sẽ là phát hiện quan trọng giúp hiểu rõ hơn về lịch sử và tổ chức xã hội của người Maya thời kỳ cổ đại. Phát hiện này cũng cho thấy mối liên hệ giữa Maya và thành phố Teotihuacan ở Mexico thông qua các hiện vật như dao obsidian xanh.

Cách đây vài năm, một cô nàng chó Sheepadoodle nổi tiếng trên TikTok có tên gọi là Bunny nhìn chăm chú vào gương và hỏi “Ai đây, Ai đây?” bằng cách đập móng chân vào một nút bấm được thiết kế như một cách để nói chuyện. Đoạn video có ý như cô nàng đang thắc mắc về sự tồn tại của mình, với ý nghĩa hài hước rằng cô chó này cũng như mọi người, đang gặp khủng hoảng về sự tồn tại.

“Die With a Smile” của Lady Gaga và Bruno Mars, xét theo nhiều thước đo, có thể xem là ca khúc tiêu biểu của năm 2025. Bản tình ca mang giọng điệu u sầu này đứng đầu bảng xếp hạng tại hơn 30 quốc gia, đồng thời giữ kỷ lục số ngày liên tiếp ở vị trí số một trên Spotify. Việc hai tên tuổi lớn hợp tác dĩ nhiên góp phần vào thành công ấy. Nhưng sức hút của ca khúc còn phản ánh một khuynh hướng rộng hơn: nhạc phổ thông đang nghiêng dần về những tâm trạng ưu phiền.

Trong đời sống bận rộn, đọc thường bị xem như một thú vui xa xỉ. Nhưng với những ai viết, và cả những ai muốn bồi đắp đời sống tinh thần của mình, đọc là mạch nguồn. Người viết hiếm khi tách khỏi việc đọc; hai việc ấy nâng đỡ nhau như hơi thở và nhịp tim. Điều đầu tiên cần nhớ: đọc không mang lại khoái cảm tức thời. Nó không phải ánh sáng nhấp nháy của màn ảnh hay những vòng điểm thưởng trong trò chơi điện tử. Sự thỏa mãn của đọc đến chậm, nhưng bền bỉ; như cơn mưa nhỏ thấm đất, không phải một trận rào. Và cũng như viết, nhiều người nói muốn đọc, nghĩ đến việc đọc, nhưng không thật sự bắt đầu. Sự do dự ấy chỉ mất đi khi ta chịu mở cuốn sách ra. Mang theo một cuốn sách — hoặc một quyển sổ nhỏ — giải quyết được gần hết những trở ngại. Ngồi chờ người bạn trễ hẹn? Lật vài trang. Có năm phút thảnh thơi giữa hai chuyến xe? Ghi vài dòng. Khi thói quen bén rễ, ta sẽ thấy thiếu vắng kỳ lạ nếu ra đường mà không có sách trong túi.

Hãy tưởng tượng bạn là một người thợ mỏ khai thác đồng tại Đông Nam Âu Châu vào năm 3,900 trước Công Nguyên. Mỗi ngày, bạn phải gồng mình kéo từng tảng quặng qua những đường hầm chật hẹp và ngột ngạt. Cuộc sống cứ thế trôi qua trong nỗi mỏi mệt rã rời và sự đơn điệu không hồi kết. Nhưng rồi một chiều nọ, điều kỳ lạ xảy ra: một anh bạn đồng nghiệp xuất hiện với một thứ trông thật lạ mắt, và anh ta thản nhiên kéo theo đống quặng gấp ba lần trọng lượng cơ thể mình – chỉ trong một chuyến đi.

Năm Bính Ngọ 2026 – năm Con Ngựa Lửa – đang phi nước đại tới với bao hứa hẹn đổi thay, may mắn và khám phá mới quanh một loài vật từng cùng nhân loại viết lại bản đồ thế giới. Các nhà cổ sinh học cho biết tổ tiên xa xưa của ngựa là một sinh vật cỡ… con cáo, sống trên đất Bắc Mỹ khoảng 55 triệu năm trước; nhiều triệu năm sau, dòng họ ấy mới tiến hóa thành giống Equus – họ hàng trực tiếp của những chú ngựa ngày nay. Đàn Equus lần theo dải đất Bering băng qua sang Á, Âu, Phi, để rồi gặp tổ tiên chúng ta – lúc ấy vẫn xem ngựa là mồi săn, để lại xương và dấu mũi giáo trong những dấu tích khảo cổ có niên đại hàng trăm ngàn năm.

Các khoa học gia tại Bảo tàng Field ở Chicago đang tiến hành một nghiên cứu chuyên sâu về các xác ướp Ai Cập bằng cách sử dụng một loại máy chụp cắt lớp CT (chụp cắt lớp) di động. Đầu năm nay, nhóm nghiên cứu đã dành bốn ngày để chụp CT kỹ lưỡng 26 xác ướp trong bộ sưu tập của bảo tàng. Kết quả vẫn đang được phân tích, nhưng những khám phá ban đầu đã làm sáng tỏ nhiều bí ẩn về các nghi thức chôn cất cổ xưa.

Một nhóm khoa học gia quốc tế vừa công bố trong Tạp chí Y khoa New England rằng họ đã phục hồi được một phần thị lực cho những người cao tuổi bị thoái hóa điểm vàng – căn bệnh mắt phổ biến và gần như không thể chữa trị trước đây. Thoái hóa điểm vàng do tuổi tác (Age-related Macular Degeneration – AMD) là nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở người trên 50 tuổi, ảnh hưởng đến khoảng 200 triệu người trên thế giới. Căn bệnh xảy ra khi các tế bào cảm quang ở trung tâm võng mạc bị tổn thương do lão hóa, khiến bệnh nhân mất dần khả năng nhìn rõ các chi tiết ở trung tâm tầm nhìn.

Từ ô nhiễm, biến đổi khí hậu, cho đến sự biến mất của một số loài, những tác động của con người đã hằn sâu lên Trái Đất từ giữa thế kỷ 20, đến nỗi một nhóm các khoa học gia cho biết Trái Đất đã bước vào kỷ nguyên địa chất mới từ thuở đó

“Tim đập liên hồi.” “Bồn chồn trong dạ.” “Tim muốn rớt ra ngoài.” “Nẫu ruột.” Đây là những cụm từ được nhiều người sử dụng để mô tả nỗi sợ hãi và lo âu. Thường thì chúng ta có thể cảm thấy được những cảm giác lo lắng, sợ hãi ở lồng ngực hoặc trong bụng chứ không phải ở não. Nhiều nền văn hóa có truyền thống gắn liền sự hèn nhát và dũng cảm với hình ảnh trái tim hoặc lòng dạ hơn là với bộ não.