Bạn,
Theo báo Sài Gòn, cách đây gần 6 tháng, trên địa bàn tỉnh Đồng Nai, hơn 300 tấn cá của 27 gia đình cư dân làng cá bè La Ngà thuộc xã Phú Ngọc (huyện Định Quán) bị chết hàng loạt trong hai ngày 5-3-2008 và 2-4-2008 vì nguồn nước thải của hai công ty: Cổ phần mía đường La Ngà và Men thực phẩm Maury La Ngà. Thiệt hại của hai đợt cá chết này ước khoảng 8 tỷ đồng (khoảng 500 ngàn Mỹ kim). Sau vụ cá chết, nhiều gia đình đã phải tiếp tục vay mượn để nuôi cá; thậm chí có gia đình đã tan gia bại sản, phải bán nhà để trả nợ. Tuy nhiên, đến nay gần nửa năm trôi qua,số gia đình nuôi cá kể trên chưa nhận được tiền bồi thường từ hai công ty đã gây ra tai họa này... Báo Đồng Nai ghi nhận về tình cảnh khốn khổ của những gia đình ở làng cá bè này qua đoạn ký sự như sau.
Trong căn nhà nằm trên bè của cư dân Nguyễn Minh Quang chỉ có cái tivi là đáng giá. Thực tế, trước đây nhà bè này là nơi để anh Quang nghỉ qua đêm. Song, sau khi 24 tấn cá trị giá trên 600 triệu đồng đi theo "hà bá", gia đình anh Quang phải bán toàn bộ gia sản, gồm nhiều vật dụng có giá trị, kể cả xe, bè nuôi cá và căn nhà ở ấp 2, xã Phú Ngọc để trả nợ. Nơi gia đình anh Quang hiện đang trú ngụ chỉ rộng chưa đầy 10m2, nằm lênh đênh trên mặt nước. Ba đứa con anh cũng đang thiếu thốn đủ thứ. Vợ anh Quang tâm sự: "Toàn bộ gia sản của chúng tôi coi như mất sạch. Thế là trắng tay. Tội nghiệp lũ nhỏ. Nếu được bồi thường tiền cá chết, gia đình tôi cũng không thể sắm sửa lại như cũ..." Hiện tại, để mưu sinh qua ngày, anh Quang phải đi chạy phà thuê.
Trường hợp của chị Phạm Thị Bông (ngụ nhà số 101, ấp 1, xã Phú Ngọc), có đến 54 tấn cá chết vào hai đợt. Để giải quyết sự việc đau lòng này, gia đình chị phải chạy vạy, vay mượn khắp nơi. Với lãi suất 6% tiền vay "nóng", ngoài việc trả nợ ngân hàng, chị Bông còn phải trả tiền cám nuôi cá cho các đại lý, theo đúng hợp đồng ký kết. Mặt khác, để lo cho năm người con đang ở tuổi lớn, chị Bông lại phải đầu tư cho những mẻ cá mới. Nói về nghề nuôi cá hơn 20 năm của gia đình mình, chị Bông khẳng định, chưa bao giờ các nhà nuôi cá lại bị lao đao như thời gian gần đây. Những ngày đầu sau cái đêm kinh hoàng vì cá chết, hầu hết phụ nữ đều than khóc như mưa, còn cánh đàn ông thì thức trắng đêm, mượn rượu để giải sầu. Phải mất hàng tháng trời, mọi người mới tạm quên đi những mất mát.
Bạn,
Cũng theo báo Đồng Nai, trong 27 trường hợp nuôi cá bè trên sông La Ngà bị chết hàng loạt do nguồn nước ô nhiễm, gia đình thiệt hại ít nhất là 5 tấn, còn nhiều, phải kể đến gia đình cư dân Trần Văn Tèo, bị mất trắng 72 tấn cá, Trần Phi Hùng 24 tấn... Tất cả, đều đang là những con nợ chồng chất vì mọi vốn liếng của họ đã dồn vào việc nuôi cá. Trong khi đó, đã nhiều tháng trôi qua, hai công ty nói trên vẫn chưa bồi thường thiệt hại cho những gia đình có cá chết.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình