Bạn,
Theo báo SGGP, kể từ ngày 1 tháng 1-2008, tại Việt Nam, ngành quản lý giao thông cho đình chỉ lưu hành xe hơi đã hết hạn sử dụng, xe công nông, xe tự chế ba, bốn bánh... Tại miền Tây, Thành phố Cần Thơ là địa phương cuối cùng ở miền Tây còn xe lôi, dù xe bị hạn chế chạy ở nhiều tuyến đường nội ô và quốc lộ.. Số xe lôi ở Cần Thơ giảm nhiều so trước (năm 2004, Cần Thơ có hơn 2 ngàn xe chính thức) nhưng tình cảm của người dân địa phương dành cho chiếc xe cổ, mà họ gọi là "xe vua" vẫn không giảm. Báo SGGP ghi nhận toàn cảnh về hoạt động của xe lôi tại Cần Thơ qua đoạn ký sự như sau.
Xuất hiện cách đây gần 100 năm, những chiếc xe lôi (mà tiền thân là xe kéo thời Pháp thuộc) ngược xuôi trên các ngả đường của miền Tây trở thành hình ảnh quen thuộc trong đời sống văn hóa, sinh hoạt của người dân vùng sông nước. Dù có nhiều sự chọn lựa hình thức vận tải công cộng nhưng người dân vẫn chuộng xe lôi, bởi lẽ xe có thể chở khách đến tận hang cùng ngõ hẻm với giá cả phải chăng. Không ít bác tài xe lôi chọn nghề ở "bước đường cùng" nhưng rồi "nghề" trở thành "nghiệp", gắn bó tự lúc nào không hay, không biết. Nghề cực nhọc phơi gió, phơi sương nhưng đậm đà tình nghĩa.
Ông Tô Ngọc Phố, đậu ở trước Khách sạn Cửu Long, nói: "Các bến thường mang tính tự phát, anh em trong xóm rủ nhau đậu cùng chỗ cho vui. Tụi tui không tranh giành khách với nhau, mà luân phiên chở khách theo thứ tự rõ ràng". Anh Âu Thanh Tùng cho biết thêm: "Xe lôi chở người cấp cứu miễn phí hoài. Nhiều khi taxi chê không chở nhưng tụi tui thấy có người bị nạn là cứ xốc lên xe". Trong vụ sập cầu Cần Thơ vừa qua, dù xe lôi đã bị cấm chạy trong nội ô nhưng ông Hai Minh hành nghề ở bến Ninh Kiều vẫn liều lấy xe chở hàng chục nạn nhân đến Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ. Nhờ nghĩa cử của ông mà nhiều nạn nhân được điều trị kịp thời. Người đàn ông nhỏ nhắn khoác tay không dám nhận biệt danh mới "ông Hai nghĩa hiệp" mà mọi người đặt cho, bởi lẽ: "Thấy người hoạn nạn thì ai cũng sẽ làm như tôi thôi!".
Với nghị định mới, xe lôi sắp chính thức bị "khai tử". Đa số người chạy xe lôi là lao động chính của gia đình nhưng trình độ văn hóa thấp nên gặp khó khăn trong chuyển đổi ngành nghề. Họ muốn chuyển sang chạy "Honda ôm" cũng không đơn giản vì phải đầu tư xe mới, gặp cạnh tranh nhiều, thu nhập sẽ thấp hơn trước. Nếu đi làm mướn thì không phải ai cũng có đủ sức khỏe.
Bạn,
Cũng theo báo SGGP, xe lôi vắng bóng, nỗi buồn không chỉ của cánh tài xế mà còn của người dân, của du khách. Một người chạy xe lối nói: "Tiếc chứ, nhưng chúng tôi phải chấp hành luật thôi. Riêng tôi sẽ giữ xe lại 3 tháng coi tình hình thế nào mới quyết định có thanh lý cái xe hay không, với hy vọng xe lôi dù "cáo chung" nhưng sẽ được đưa vào phục vụ du lịch vì xe lôi là nét đặc trưng rất miền Tây."
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình