TÌM VÀNG TRONG LÒNG SUỐI
Bạn,
Theo báo Sài Gòn, giá vàng "nóng" từng ngày trên thị trường đã lan thành cơn "sốt" đào, đãi vàng sa khoáng trái phép ở huyện miền núi Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam. Những dòng suối trong xanh ngày nào ở miền nuí này giờ chỉ là "dĩ vãng". Người và máy múc xục vào lòng suối tìm vàng ngày đêm khiến suối chết "tức tưởi". Báo Tuổi Trẻ ghi nhận thực trạng này như sau.
Trở lại thị trấn Khâm Đức, huyện Phước Sơn, nơi được mệnh danh là "mỏ" vàng sa khoáng lớn ở Quảng Nam, những ngày này, người dân kháo nhau "muốn có tiền phải xuống suối". Từ đường Trường Sơn rẽ phải, đi dọc theo suối Nước Xa dài gần 6km qua xã Phước Đức, cảnh tượng khai thác vàng dưới con suối... đông như hội. Trời nắng gay gắt nhưng khắp nơi trong lòng suối, người lớn trẻ em đầu trần lô nhô cắm cúi đãi vàng. Những chiếc máy nổ kêu rền vang, xả khói mù mịt khắp núi rừng. Từng dây dài ống nước cỡ lớn xộc vào dòng suối bơm nước lên phun xối xả vô các vỉa đất đá để tìm vàng.
Dòng nước lẫn đất, đá có vàng sa khoáng, qua hệ thống sàng, nước trở nên đục ngầu và hôi mùi hóa chất. Mỗi hố vàng diện tích cả nghìn mét vuông, từ 15- 20 người hì hụi vừa đào, vừa đãi bằng tay lẫn máy. Trên bờ, cạnh suối, mỗi hố vàng đều có lều trại của người đãi dựng ăn ở, sinh họat hỗn tạp. Theo thống kê của phóng viên, suối Nước Xa hiện có hơn 20 điểm đào đãi vàng sa khoáng.
Việc khai thác rầm rộ khiến con suối bị biến dạng. Đi lên phía thượng nguồn (gần Công ty vàng Bông Miêu), không đếm hết những đống đất, cát, sỏi đã qua lọc vàng chất khổng lồ chặn ngang dòng suối. Đoạn suối qua thôn 1, thôn 2 chủ yếu đào đãi thủ công, thì ở thôn 4 là những công trường khai thác vàng... quy mô. Những chiếc máy múc, máy xúc cày xới thi nhau lòng suối, đưa đất, cát lên những máy sàng loại cực lớn liên tục sục rửa để lắng vàng. Nước suối sục sôi và đỏ ngầu, mùi hôi toát lên sặc sụa. Người dân sống dọc suối cho biết: trước đây con suối là nơi dân đánh bắt cá, và là nguồn nước sinh hoạt hơn 400 gia đình cư dân, chủ yếu là người M' Nông. Anh L. nhà ở thôn 2 (xã Phước Đức) than: "Con suối này từng là nguồn nước sinh sống, sinh hoạt của hàng trăm hộ dân. Giờ thì không loài cá nào sống được, dân thiếu nước cũng không dám sờ tay vào."
Bạn,
Cũng theo báo TT, chủ tịch UB xã Phước Đức Hồ Văn Bằng kể: "Hồi trước, nước suối trong veo, tuôn ào ào quanh năm. Vừa bắc nồi cơm, người dân vừa thả tay lưới là có cá niên, cá trám, cá bống. Cơm chín là có cá ăn ngay. Nay dân sống gần suối mà phải mua cá biển, lại dùng nước giếng đóng". Một cư dân cho biết thêm, từ khi có khai thác vàng thì không những cá chết sạch, nước bị bẩn không dùng được mà khi lội xuống là ngứa ngáy chân tay.
Bạn,
Theo báo Sài Gòn, giá vàng "nóng" từng ngày trên thị trường đã lan thành cơn "sốt" đào, đãi vàng sa khoáng trái phép ở huyện miền núi Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam. Những dòng suối trong xanh ngày nào ở miền nuí này giờ chỉ là "dĩ vãng". Người và máy múc xục vào lòng suối tìm vàng ngày đêm khiến suối chết "tức tưởi". Báo Tuổi Trẻ ghi nhận thực trạng này như sau.
Trở lại thị trấn Khâm Đức, huyện Phước Sơn, nơi được mệnh danh là "mỏ" vàng sa khoáng lớn ở Quảng Nam, những ngày này, người dân kháo nhau "muốn có tiền phải xuống suối". Từ đường Trường Sơn rẽ phải, đi dọc theo suối Nước Xa dài gần 6km qua xã Phước Đức, cảnh tượng khai thác vàng dưới con suối... đông như hội. Trời nắng gay gắt nhưng khắp nơi trong lòng suối, người lớn trẻ em đầu trần lô nhô cắm cúi đãi vàng. Những chiếc máy nổ kêu rền vang, xả khói mù mịt khắp núi rừng. Từng dây dài ống nước cỡ lớn xộc vào dòng suối bơm nước lên phun xối xả vô các vỉa đất đá để tìm vàng.
Dòng nước lẫn đất, đá có vàng sa khoáng, qua hệ thống sàng, nước trở nên đục ngầu và hôi mùi hóa chất. Mỗi hố vàng diện tích cả nghìn mét vuông, từ 15- 20 người hì hụi vừa đào, vừa đãi bằng tay lẫn máy. Trên bờ, cạnh suối, mỗi hố vàng đều có lều trại của người đãi dựng ăn ở, sinh họat hỗn tạp. Theo thống kê của phóng viên, suối Nước Xa hiện có hơn 20 điểm đào đãi vàng sa khoáng.
Việc khai thác rầm rộ khiến con suối bị biến dạng. Đi lên phía thượng nguồn (gần Công ty vàng Bông Miêu), không đếm hết những đống đất, cát, sỏi đã qua lọc vàng chất khổng lồ chặn ngang dòng suối. Đoạn suối qua thôn 1, thôn 2 chủ yếu đào đãi thủ công, thì ở thôn 4 là những công trường khai thác vàng... quy mô. Những chiếc máy múc, máy xúc cày xới thi nhau lòng suối, đưa đất, cát lên những máy sàng loại cực lớn liên tục sục rửa để lắng vàng. Nước suối sục sôi và đỏ ngầu, mùi hôi toát lên sặc sụa. Người dân sống dọc suối cho biết: trước đây con suối là nơi dân đánh bắt cá, và là nguồn nước sinh hoạt hơn 400 gia đình cư dân, chủ yếu là người M' Nông. Anh L. nhà ở thôn 2 (xã Phước Đức) than: "Con suối này từng là nguồn nước sinh sống, sinh hoạt của hàng trăm hộ dân. Giờ thì không loài cá nào sống được, dân thiếu nước cũng không dám sờ tay vào."
Bạn,
Cũng theo báo TT, chủ tịch UB xã Phước Đức Hồ Văn Bằng kể: "Hồi trước, nước suối trong veo, tuôn ào ào quanh năm. Vừa bắc nồi cơm, người dân vừa thả tay lưới là có cá niên, cá trám, cá bống. Cơm chín là có cá ăn ngay. Nay dân sống gần suối mà phải mua cá biển, lại dùng nước giếng đóng". Một cư dân cho biết thêm, từ khi có khai thác vàng thì không những cá chết sạch, nước bị bẩn không dùng được mà khi lội xuống là ngứa ngáy chân tay.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình