Rau Tàu Bay Thay Gạo
Bạn,
Theo báo quốc nội, tại VN, trong các loài rau tự mọc có cây rau tàu bay được dân nghèo ở các miền rừng núi gọi là rau thay gạo, rau cứu đói. Cây rau này thuộc họ Cúc (Asteraceae) tên khoa học là Gynura Crepidioi des Benth, loài thân thảo, có lông, cao khoảng 50-60cm, gần như có mặt khắp ở mọi miền VN. Trong một phóng sự về rau tàu bay, báo Đồng Nai ghi nhận những đặc tố lương thực về loại rau này tại miền Đông Nam phần như sau.
Loài rau tự mọc thường được xem là một loại "cải trời" này lại tỏ ra thích hợp ở miền Đông Nam phần nơi một năm có hai mùa mưa nắng với khí hậu nóng, ẩm ướt mà cao ráo. Đặc biệt, với chùm hoa lông trắng hình trụ, nở rộ vào mùa hè và tỏa hương ra xa, rau tàu bay phát triển rất nhanh hình thành những đám rau hoang dại.
Rau tàu bay trở thành một loại rau mọc trên cạn khá phổ biến ở nhiều vùng nông thôn, rừng núi miền Đông. Lá và thân cây rau tàu bay có mùi vị đặc trưng là hăng hăng, đăng đắng, nhưng ăn mát và ấm bụng, lại rất "lành" nên nó còn được dùng làm "cơm" thay gạo cho nhiều người sống ở các vùng rừng trong những thời điểm gặp khó khăn về lương thực.
Trong bữa ăn thường ngày của nông dân, nhất là dân làm rẫy sống cạnh rừng, thì canh rau tàu bay, rau tàu bay xào, luộc... là những món ăn ngon. Đặc biệt, rau tàu bay sống chấm với nước cá kho, thịt kho vẫn giữ nguyên hương vị đăng đắng, nồng nồng, ăn một lần nhớ mãi. Có người ghiền ăn sống rau tàu bay đến nỗi bị người thân dọa là ăn rau tàu bay nhiều sẽ bị đau lưng, mất máu nhưng vẫn không bỏ được. Tại Biên Hòa, có 1 phụ nữ tên là Hảo (cư dân phường Quyết Thắng) quê ở xã Tân Lập (tỉnh Tây Ninh) năm 12 tuổi đã cùng với gia đình sangvùng Kret (Cam Bốt) và được mẹ dạy cho cách hái rau tàu bay nấu canh thịt, cá. Món ăn dân dã này rất được nhiều người ưa thích.
Bạn,
Cũng theo báo Đồng Nai, tại phường Trảng Dài, thành phố Biên Hòa, phóng viên gặp ông Nguyễn Thanh Thi (phường Trảng Dài, thành phố Biên Hòa) vốn sinh ra ở Nam Vang (Cam Bốt), là người có rất nhiều "ấn tượng" về rau tàu bay. Thời gian ở Cam Bốt, ông Thi đã ra những cánh đồng bạt ngàn để cắt hàng bao rau tàu bay đem về muối làm thức ăn dự trù. Đến giờ ông Thanh Thi vẫn tự hào là không có ai nắm kỹ thuật "quậy nước muối đổ rau tàu bay phơi heo héo vào ngâm" để tạo ra món muối dưa có vị hăng hăng, ăn phát ghiền.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình