KHUÂN HÀNG LÊN ĐỈNH NÚI
Bạn,
Theo báo Sài Gòn, tại miền Tây Bắc VN, trên địa bàn tỉnh Lào Cai, hàng ngày có một nhóm người chinh phục đỉnh Phan Xi Păng (danh từ địa lý là Fan Si Pan),có độ cao nhất là 3 ngàn 143 mét, được các nhà thám hiểm gọi là nóc nhà Đông Dương.. Trong hành trình đó, không thể nào thiếu những người vừa làm nghề khuân vác vật dụng nặng cho du khách vừa là bạn đồng hành trong suốt chặng đường khám phá. Báo Tuổi Trẻ ghi nhận về nghề này qua đoạn ký sự như sau.
Không ai rõ nghề khuân vác lên đỉnh Phan Xi Păng có từ bao giờ. Những người làm công việc này lâu đời nhất áng chừng khoảng năm 1988-1990, khi những đoàn khách đầu tiên từ châu Âu đến Sa Pa và muốn khám phá nóc nhà Đông Dương này. Lúc đó, đỉnh Phan Xi Păng còn là nơi hoang vắng, chưa nhiều người lui tới, đường mòn chưa có, những người ham thích khám phá đó đã tìm kiếm những thanh niên có sức khỏe,sống quen với rừng núi để vừa giúp họ tìm đường đi, vừa giúp họ khuân vác những vật dụng nặng nhọc bảo đảm đủ đồ dùng cho nhiều ngày trên núi. Quen sống với núi rừng, chịu được gian khổ và vất vả, sức lực lại dẻo dai để có thể đi suốt chặng hành trình, thế là những thanh niên người Mông được mời vào cuộc, trở thành những người khuân vác đầu tiên ở nơi này.
Phóng viên gặp anh Mã A Dũng trong một lần khám phá Phan Xi Păng. 37 tuổi, anh đã làm nghề porter gần 20 năm, là một trong những porter đầu tiên và lành nghề nhất ở đây. Một lần, khoảng năm 1989 có người đến hỏi "có khuân vác đồ và cùng tìm đường lên Phan Xi Păng vài ngày với một đoàn khách châu Âu được không"" Anh gật đầu, đi chuyến đầu tiên ấy rồi trở thành porter chuyên nghiệp kể từ đó. Gần 20 năm làm nghề khuân vác, Mã A Dũng đã đi lên đi xuống ngọn núi cao nhất Đông Dương này tính bằng cả ngàn lần. Anh thuộc từng gốc cây ngọn cỏ, từng con dốc, từng mỏm đá cánh rừng. 20 năm trước, tiền công anh đi mỗi ngày 100 ngàn đồng thì 20 năm sau tiền công vẫn vậy, không đổi, thậm chí mùa ế khách còn bị giảm có khi chỉ 70 ngàn - 80 ngàn đồng/ngày. 20 năm, không kể hết biết bao gian khổ, có lần phải... ngủ đứng trong rừng vì mưa gió như trút nước, không có chỗ khô ráo để dựng trại, cũng không thể đi tiếp. Có lần nằm trong lán trại đến sáng thì không thể dậy vì ngã bệnh nặng. Sau 20 năm làm công việc nặng nhọc đó,anh cũng chỉ xây được một căn nhà mái ngói cho vợ con,ngoài ra chẳng mua sắm thêm được tài sản gì.
Bạn,
Cũng theo báo TT, các người khuân vác lành nghề hầu như ai cũng từng gặp trường hợp lúc lên thì cõng hàng, lúc xuống đôi khi phải... cõng khách, do khách bị kiệt sức sau khi đến đỉnh, không thể tiếp tục đi. Mỗi tháng vài trăm khách chinh phục Phan Xi Păng, không phải khách nào cũng đến nơi dễ dàng. Có khách đi nửa đường bỏ cuộc quay về, có khách đến nơi nhưng lúc về lại kiệt sức. Những lúc này, một người khuân vác nhỏ bé, nhẹ cân, chừng 40-50kg vẫn cõng được một vị khách nặng 70-80 kg lần xuống núi khi trở về.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình