Bạn,
Theo báo quốc nội, những nhà nghiên cứu đến Huế muốn tìm hiểu về nét phồn hoa phố thị của một thời, có lẽ nên về thăm phố cổ Bao Vinh. Bởi đây từng là khu phố chính, khu phố cổ nhất của Huế, tiền thân của phố Đông Ba bây giờ.Phố ấy bây giờ đã bị hoang phế, còn lại mấy chục ngôi nhà xiêu vẹo với mái ngói sụt lở, nhiều nhà cổ bị phá đi để thay vào đó những căn nhà xây mới chẳng làm khá hơn cho bộ mặt đô thị hoá của mình. Báo điện tử Net Cố Đô ghi nhận về thực trạng tại khu phố cổ này như sau.
Khi xây dựng kinh thành Huế, vua Gia Long đã lệnh cho phò mã Phan Văn Thuý, chồng công chúa An Thường, đào sông Đông Ba (1805). Con sông có nhiệm vụ phòng hộ phía đông kinh thành Huế. Cũng chính trên vùng đất này có thành Mang Cá nhằm trấn giữ với các lực lượng đối nghịch từ cửa biển Thuận An xâm nhập vào. Vì thế đây là điểm quân sự trọng yếu ở phía đông kinh thành Huế. Khu phố cổ Bao Vinh được xây dựng bên sông là vùng đô thị cổ nhất của Huế. Đến đầu thế kỷ 20 vua Thành Thái cho xây dựng khu phố mới Đông Ba thì Bao Vinh mới chìm dần vào quên lãng.
Cách thành phố Huế chừng 5km, dọc theo đường Huỳnh Thúc Kháng và sông Đông Ba, phố cổ Bao Vinh là nơi gặp gỡ của con sông đào Bạch Yến (chạy bọc hậu sau kinh thành Huế) với sông Đông Ba. Hội An - đô thị cổ ở Quảng Nam trước khi có Đà Nẵng, phố cổ Bao Vinh cũng từng một thời sầm uất, là diện mạo của đô thị Huế trước khi có phố Đông Ba. Khác nhau một điều là ngày nay Hội An được giữ gìn nguyên vẹn để trở thành di sản văn hoá thế giới, còn phố Bao Vinh lại cứ lụi tàn theo tháng năm.
Đường về Bao Vinh nay vẫn còn bắt gặp một sắc màu xa thẳm trong ký ức. Màu nâu cổ kính của phố: nâu của mái ngói của buổi chợ chiều, cột gỗ nhà xưa. Đó là màu của tàn phai. Mẹ M... mấy mươi năm ngồi lặng lẽ nơi hàng quán chỉ bày một mặt hàng là hương đốt. Hương của mẹ được tiếng thơm, dễ bắt lửa, lâu tàn. Sông Hương khi rẽ vào đây, nơi ngã ba sông bát ngát một màu xanh tim tím. Bến sông giờ hoang vắng, còn đâu hàng hoá tấp nập lên xuống trên bến dưới thuyền một thời.
Bạn,
Theo ghi nhận của báo Net Cố Đô, tại phố cổ này vẫn còn đó những dãy nhà cổ mà với tháng năm sợ cũng lụi tàn nếu không được bảo vệ, giữ gìn. Ở cuối phố là cống Bao Vinh, cũng loang lỡ chạnh lòng. Qua khỏi cống thêm vài trăm mét là khu phố Lỡ của người Minh Hương phiêu dạt ngày trước. Phố Lỡ, tên gọi nghe cũng lỡ làng đường về phố cũ.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình