Bạn,
Theo báo Phú Yên, tại tỉnh này có một ngôi làng mà cư dân đều là người cao tuổi. Đó là làng Long Nguyên, thuộc xã Xuân Long, huyện Đồng Xuân, một ngôi làng ở tiong núi rừng heo hút, nằm xa trung tâm xã và là nơi khó khăn nhất về giao thông đi lại, thế nhưng những người già trong làng vẫn không chịu rời làng về các khu tái định cư. Báo Phú Yên ghi nhận toàn cảnh về ngôi làng này qua đoạn ký sự như sau.
Để vào được làng này, phóng viên phải lội qua hai khúc sông và đi 3 cây số đường rừng. Vào sâu trong làng Long Nguyên, phóng viên gặp khu rừng Lỗ Vàng bạt ngàn, theo các cư dân ở xã Xuân Long là rộng đến 200 ha. Khu rừng này độ dốc thấp, đất màu mỡ, từng là vùng "đất vàng" của dân trồng mía. Nhưng từ sau năm 2003, khi thu nhập từ cây mía bấp bênh, người ở xứ khác về quê cũ tìm nghề mới làm ăn; người trẻ tuổi ở Long Nguyên cũng lần lượt rời làng vì nơi đây xa trường, xa chợ, không điện, đi lại khó khăn...
Theo thống kê của UB xã Xuân Long, từ năm 2003 trở về trước, lúc cây mía lên ngôi, thôn Long Nguyên có đến 200 gia đình cư dân sinh sống. Cụ Nguyễn Thị Giảng, nay 82 tuổi, kể: "Những năm cây mía có giá, lúc đó hai bên đường nhà mọc lên san sát. Không chỉ có người trong thôn mà người xứ khác đến khai hoang trồng mía theo mùa vụ gần cả trăm người. Bây giờ lớp trẻ đi hết rồi, nhà chỉ còn nằm một dãy bên đường, nhà nọ cách nhà kia đám đất rộng, có khi tối lửa tắt đèn gọi hàng xóm khó nghe được". Còn bà Lê Thị Hường, 61 tuổi, nói thêm vào: "Ở đây ban đêm có bao nhiêu ngọn đèn là có bao nhiêu cụ già sinh sống. Các cụ sống ở đây ai cũng có con cháu, nhưng ban ngày chúng đi làm rẫy, còn ban đêm đều về dưới thôn Long Bình vì con cái đang ăn học ở đó. Một tháng, thỉnh thoảng chúng ở lại một hai đêm. Ịó là mùa vụ còn, chứ khi hết mùa thu hoạch sắn, mía thì có khi 4-5 ngày, mấy em, mấy cháu mới đến một lần". Vào mùa thu hoạch sắn mía, ngày nào cũng vậy, từ 6-8 giờ sáng, những tiếng xe máy từ cầu Trà Ô (xã Xuân Lãnh) chạy vào thôn. Những người này có tuổi đời từ 20 trở lên, tất cả đều lập gia đình. Họ là con cháu các cụ già trong thôn, ban ngày họ đi làm công việc thu hoạch sắn mía, trồng đậu bắp. Từ 17 giờ trở đi, họ "xuống núi", những tiếng xe máy bắt đầu lăn bánh chạy ra khỏi làng... Lúc này, cư dân trẻ nhất làng là bà Bùi Thị Hồng, 50 tuổi; còn lại là những cụ tuổi từ 60 đến ngoài 80.
Bạn,
Cũng theo Phú Yên, khi được hỏi "vì sao những người lớn tuổi không muốn xuống núi mà vẫn chọn cuộc sống nơi núi rừng heo hút này" . Cụ Phạm Huỳnh, 83 tuổi, cho biết: "Lớp người chúng tôi sinh ra, lớn lên trên mảnh đất này. Làng mình mình ở, làm ăn sinh sống, chứ đi đâu nữa"".
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình