Nỗi Lo ‘Vàng Đen’
Bạn,
Theo các chuyên viên môi trường, tỉnh Bình Định là một trong 4 tỉnh có trữ lượng titan lớn của cả VN. Mặc dù việc khai thác titan đã diễn ra trong nhiều năm, nhưng giờ đây các cơ quan chức năng địa phương này phải "giật mình" nhìn lại, khi thấy rằng "mất" quá nhiều mà nguồn lợi lại không phục vụ phát triển kinh tế, và gây ra lắm nỗi lo cho người dân như ghi nhận của báo SGGP qua bản tin như sau.
Titan được mệnh danh là "vàng đen", nằm lấp ló hầu như ở khắp vùng cát ven biển. Nhưng trữ lượng nhiều nhất thuộc 2 huyện Phù Mỹ và Phù Cát, theo quy hoạch năm 2007 của trung ương, việc khai thác sẽ thực hiện tại 4 mỏ chính, thuộc 7 xã ven biển. Hiện tại với gần 20 dự án đang thăm dò, khai thác titan đã để lại cho địa phương nhiều nỗi lo. Một trong những "đại gia" titan mới xuất hiện tại Bình Định là Công ty cổ phần Khoáng sản Sài Gòn - Quy Nhơn. Công trình lớn nhất của công ty này đã hiện diện chính là nhà máy chế biến xỉ tại xã ven biển Mỹ Thành, huyện Phù Mỹ. Tuy nhà máy mới hoạt động từ tháng 7-2009 nhưng lại có "trúc trắc" với địa phương. Chủ tịch UB xã Mỹ Thành Đặng Văn Hợp kể, vì chế biến sâu nên phải nung thành xỉ titan. Người dân lo lắng nhất là khi nhà máy hoạt động lại phát ra mùi khét của nhựa đường - dầu hắc, ảnh hưởng đến đời sống, đặc biệt là vào giấc ngủ ban đêm. Vì thế người dân kéo lên xã, yêu cầu chính quyền địa phương can thiệp.
Cũng trên địa bàn huyện Phù Mỹ, trung tuần tháng 10-2009, người dân đã đập phá tan hoang công trình thăm dò khai thác titan của Công ty Ánh Vy. Lý do, người dân sợ việc khai thác phải chặt rừng phòng hộ ven biển, ảnh hưởng đến làng mạc. Theo đánh giá của UB tỉnh Bình Định, thiệt hại từ sự việc trên lên đến gần 14 tỷ đồng. Hai câu chuyện trên nằm trong 9 trường hợp khai thác, thăm dò titan phải ngưng lại vì bị người dân phản ứng. Phó chủ tịch Uỷ ban huyện Phù Mỹ Hà Ngọc Tân ví von: "Tài nguyên quốc gia nằm trên huyện Phù Mỹ nhưng không phải của Phù Mỹ"! Bởi lẽ, nguồn thu duy nhất của huyện chính là phí môi trường, tức là 50 ngàn đồng/tấn, còn thiệt hại thì vô số. Xã Mỹ Thành có trữ lượng titan khổng lồ, hiện nay có 10 công ty đang ngụp lặn "đào bới" bờ biển, biến thành đại công trình. Thế là xe chở titan trở thành nỗi ám ảnh thường trực của người dân, vì đường sá quá nhỏ, nên phải tấp ngay vào lề đường khi xe chở titan chạy qua, và sau đó là cột bụi khổng lồ bao trùm.
Bạn,
Cũng theo báo SGGP, các tuyến đường trong xã Mỹ Thành đã hư hỏng nặng. Riêng tuyến đường từ quốc lộ 1A chạy xuống biển dài 20km, mới trải nhựa khoảng 3 năm thì nay đã bị băm nát toàn bộ. Ngoài ra khi khai thác titan, thì những cánh rừng phòng hộ phải chặt đi, do đó vào mùa đông, gió mùa Đông Bắc thổi mạnh cũng là lúc cát bay nhiều, bay thẳng vào nhà, bay vào ruộng đồng gây khó khăn canh tác, sinh hoạt của người dân.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình