MÓT THAN KIẾM SỐNG
Bạn,
Theo báo Sài Gòn, tại miền Bắc VN,vùng than tỉnh Quảng Ninh từ lâu có một nghề đặc biệt đó là đi mót và đào đãi than trôi. Bao nhiêu cuộc đời đứng lên từ đó và cũng từ đó không ít những thân phận bị than bụi nhấn chìm. Hàng ngày, trên địa bàn tỉnh này, có những trẻ nghèo cùng cha mẹ mót than ở các bãi thải than của các doanh nghiệp. Báo Lao Động ghi nhận về cuộc mưu sinh khốn khổ này qua đoạn ký sự như sau.
Từ sáng sớm, em Đồng Văn Hùng, 14 tuổi, trú tại tổ 20, khu 2, Hà Trung, thành phố Hạ Long (Quảng Ninh) đã cùng mẹ, chị chuẩn bị bữa sáng rồi lặng lẽ buộc chặt bao tải, thúng nhỏ, xuống đường chờ một người quen đưa ra bãi thải Công ty Than Núi Béo cách nhà khoảng 6km để nhặt than. Hùng kể rằng, từ hơn hai năm nay, mỗi khi được nghỉ học, em lại cùng mẹ lên bãi thải đầu đường nhặt than. Hôm nay là thứ bảy, em nghỉ học thêm nên cùng mẹ và chị gái đi vào bãi than phụ giúp mẹ. Vòng vèo trong những con ngõ nhỏ, qua vài trạm gác, đi sâu thêm vào trong núi, hai bên đường hiện ra bãi thải khổng lồ được tích tụ hàng chục năm của ngành than. Nhiều bãi dựng đứng hàng chục mét. Chị Đồng Thị Tân, 46 tuổi, mẹ của Hùng cho biết: "Ngày trước, chúng tôi thường xuống dưới chân bãi thải để nhặt than. Cứ có xe đổ thải là chúng tôi lao vào bất chấp hiểm nguy. Nhiều người bị đá đè, đá lăn vào người thiệt mạng. Bây giờ người ta không cho xuống đó bòn mót than nữa".
Tới một bãi đất bằng phẳng, hàng chục người dân đã tập trung chờ những xe chở thải đầu tiên. Khi những chiếc xe chở xít, đất đá và than đổ xuống bãi, Hùng cùng mẹ và chị lập tức lao vào. Thoăn thoắt bới, tìm những hòn than nhỏ để vào chiếc rổ nhỏ. Không khó để Hùng nhận ra những hòn than dù chúng được phủ kín dưới bùn than đen. Hùng bảo, than thì nhẹ hơn xít và đá nên cầm lên biết ngay. Giữa cái nắng như thiêu hầm hập trên bãi thải, hàng chục con người vẫn cần mẫn cào, đào bới để tìm những hòn than lấp lánh. Hùng bảo càng nắng càng tốt vì khi mưa ít xe đổ xít than. Hùng cho biết, khoảng hai năm nay em đã theo mẹ ra bãi thải, "tranh thủ" những ngày hè giúp mẹ kiếm thêm. Nhà có 4 chị em. Từ lâu người cha đã không có mặt trong ngôi nhà này. Mưu sinh oằn lên vai mẹ. Vì thương mẹ thương em, chị gái của em là Đồng Thị Hà năm nay 16 tuổi đã bỏ học theo mẹ đi nhặt than. Mỗi ngày quần quật từ sáng tới chiều cả nhà kiếm được hơn 50.000 đồng. Có hôm chỉ được 30.000 đồng thôi. Nếu không đi làm phụ mẹ thì gánh nặng áo cơm, sách vở, bút giấy đầu năm học mình mẹ không kham nổi.
Bạn,
Báo Lao Động cho biết, Hùng chỉ là một trong số hàng chục đứa trẻ ở phường Hà Trung cùng gia đình kiếm hòn than để nuôi giấc mơ con chữ. Một người dân tại tổ 4, khu 1, phường Hà Trung chỉ ra phía sau nhà nơi có khai trường, bãi thải của Cty Than Núi Béo cho biết, trước đây những đứa trẻ khu này đi làm than, nhặt, mót đông lắm, bây giờ thưa hơn vì than không còn sẵn.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình