DÒNG SÔNG BỊ ‘MÓC RUỘT’
Bạn,
Theo báo Sài Gòn, các dòng sông ở miền Trung và những cư dân sinh sống đôi bờ, ngày cũng như đêm, đều bị hành hạ bởi tiếng gầm rú của các máy hút cát sạn. Trên các tuyến sông lớn chảy qua địa bàn Quảng Trị như sông: Hiền Lương, Hiếu, Thạch Hãn, Ô Lâu, Đakrông... không chỗ nào lại không có mặt các nhóm người chuyên đi "móc ruột" các lòng sông. Báo Thanh Niên ghi nhận hiện trạng này qua bản tin như sau
Một năm trước, Thanh Niên từng có bài viết về tình trạng khai thác cát, sạn trên dòng sông Thạch Hãn, nơi được ví là "dòng sông nghĩa trang" gắn liền với trận Thành Cổ mùa hè năm 1972, nhưng câu trả lời của chủ tịch xã Triệu Thượng (huyện Triệu Phong) dạo đó vẫn còn như mới: "Sa tặc cũng như lâm tặc. Chúng sẵn sàng chống trả lại nếu lực lượng liên ngành tổ chức truy bắt". Quả thật, trong suốt năm qua đã có nhiều cuộc ra quân của các ngành chức năng để dẹp vấn nạn này nhưng... đâu vẫn vào đấy. Dòng sông chưa bao giờ được ngủ yên bởi những chiếc thuyền đầy ắp cát, sạn vẫn đi về ngang nhiên và để lại những mảng sạt lở, các hàm ếch ở đôi bờ sông này.
Cùng cảnh ngộ với Thạch Hãn, dòng Ô Lâu cũng đang oằn mình trước sự giằng xéo của lực lượng khai thác cát, sạn trái phép. Chỉ khác một điều, đây là dòng sông ranh giới giữa địa phận huyện Hải Lăng (tỉnh Quảng Trị) và Thừa Thiên - Huế. Vì vậy, việc kiểm tra, xử lý đối với nạn trộm cát càng khó khăn gấp bội. Sông Ô Lâu đoạn chảy qua địa phận xã Hải Chánh và Hải Sơn có thể coi là công trường chính của nạn khai thác lậu. Hậu quả của việc làm này ông chỉ gây ra tình trạng sạt lở cho hai xã này mà tình cảnh sông "nuốt đất" cũng xảy ra ở các xã hạ lưu như Hải Tân, Hải Hòa...
Năm nào, tỉnh Quảng Trị, huyện Hải Lăng cũng phải cấp kinh phí để xây mới hoặc sửa chữa hệ thống kè dọc sông. Nhưng đây có lẽ chỉ là biện pháp tạm thời vì nếu chưa dẹp được tận gốc thì sông Ô Lâu sẽ tiếp tục lở.Mới đây lực lượng chức năng huyện Hải Lăng đã lần đầu tiên bắt giữ Võ Văn Cung (trú xã Phong Hòa, huyệnPhong Điền, Thừa Thiên - Huế) và xử phạt 10 triệu đồng vì hành vi khai thác cát sạn trái phép trên sông Ô Lâu. Nhưng đây là trường hợp duy nhất.
Bạn,
Cũng theo báo Thanh Niên, một chuyên viên tên là Đặng Thanh Luận, chuyên trách về môi trường thuộc Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, thừa nhận: "Dân có cả chục thuyền, trong khi lực lượng liên ngành lại không có chiếc thuyền nào (mỗi lần ra quân phải đi thuê. Đấy là chưa kể việc trộm cát chỉ hoạt động mạnh từ nửa đêm trở về sáng. Nếu mình có đuổi bắt thì họ lại cho thuyền chạy về phía bờ bên kia thuộc địa bàn tỉnh bạn hoặc cùng đường thì chống trả...". Báo Thanh Niên nhận xét rằng tình hình khai thác cát, sạn trái phép trên các sông ở Quảng Trị là "trăm hoa đua nở", trong đó dân vạn chài cũng có mà doanh nghiệp cũng không đứng ngoài.
Bạn,
Theo báo Sài Gòn, các dòng sông ở miền Trung và những cư dân sinh sống đôi bờ, ngày cũng như đêm, đều bị hành hạ bởi tiếng gầm rú của các máy hút cát sạn. Trên các tuyến sông lớn chảy qua địa bàn Quảng Trị như sông: Hiền Lương, Hiếu, Thạch Hãn, Ô Lâu, Đakrông... không chỗ nào lại không có mặt các nhóm người chuyên đi "móc ruột" các lòng sông. Báo Thanh Niên ghi nhận hiện trạng này qua bản tin như sau
Một năm trước, Thanh Niên từng có bài viết về tình trạng khai thác cát, sạn trên dòng sông Thạch Hãn, nơi được ví là "dòng sông nghĩa trang" gắn liền với trận Thành Cổ mùa hè năm 1972, nhưng câu trả lời của chủ tịch xã Triệu Thượng (huyện Triệu Phong) dạo đó vẫn còn như mới: "Sa tặc cũng như lâm tặc. Chúng sẵn sàng chống trả lại nếu lực lượng liên ngành tổ chức truy bắt". Quả thật, trong suốt năm qua đã có nhiều cuộc ra quân của các ngành chức năng để dẹp vấn nạn này nhưng... đâu vẫn vào đấy. Dòng sông chưa bao giờ được ngủ yên bởi những chiếc thuyền đầy ắp cát, sạn vẫn đi về ngang nhiên và để lại những mảng sạt lở, các hàm ếch ở đôi bờ sông này.
Cùng cảnh ngộ với Thạch Hãn, dòng Ô Lâu cũng đang oằn mình trước sự giằng xéo của lực lượng khai thác cát, sạn trái phép. Chỉ khác một điều, đây là dòng sông ranh giới giữa địa phận huyện Hải Lăng (tỉnh Quảng Trị) và Thừa Thiên - Huế. Vì vậy, việc kiểm tra, xử lý đối với nạn trộm cát càng khó khăn gấp bội. Sông Ô Lâu đoạn chảy qua địa phận xã Hải Chánh và Hải Sơn có thể coi là công trường chính của nạn khai thác lậu. Hậu quả của việc làm này ông chỉ gây ra tình trạng sạt lở cho hai xã này mà tình cảnh sông "nuốt đất" cũng xảy ra ở các xã hạ lưu như Hải Tân, Hải Hòa...
Năm nào, tỉnh Quảng Trị, huyện Hải Lăng cũng phải cấp kinh phí để xây mới hoặc sửa chữa hệ thống kè dọc sông. Nhưng đây có lẽ chỉ là biện pháp tạm thời vì nếu chưa dẹp được tận gốc thì sông Ô Lâu sẽ tiếp tục lở.Mới đây lực lượng chức năng huyện Hải Lăng đã lần đầu tiên bắt giữ Võ Văn Cung (trú xã Phong Hòa, huyệnPhong Điền, Thừa Thiên - Huế) và xử phạt 10 triệu đồng vì hành vi khai thác cát sạn trái phép trên sông Ô Lâu. Nhưng đây là trường hợp duy nhất.
Bạn,
Cũng theo báo Thanh Niên, một chuyên viên tên là Đặng Thanh Luận, chuyên trách về môi trường thuộc Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, thừa nhận: "Dân có cả chục thuyền, trong khi lực lượng liên ngành lại không có chiếc thuyền nào (mỗi lần ra quân phải đi thuê. Đấy là chưa kể việc trộm cát chỉ hoạt động mạnh từ nửa đêm trở về sáng. Nếu mình có đuổi bắt thì họ lại cho thuyền chạy về phía bờ bên kia thuộc địa bàn tỉnh bạn hoặc cùng đường thì chống trả...". Báo Thanh Niên nhận xét rằng tình hình khai thác cát, sạn trái phép trên các sông ở Quảng Trị là "trăm hoa đua nở", trong đó dân vạn chài cũng có mà doanh nghiệp cũng không đứng ngoài.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình