Hôm nay,  

Nhờ Người Phiên Dịch

12/09/201200:00:00(Xem: 11479)
Bạn thân,
Chuyện nhờ người phiên dịch là thường, rất là bình thường. Vì dở ngoại ngữ là bình thường. Vấn đề là, dở thì cần khiêm tốn học, để vượt qua rào cản ngoại ngữ. Nhưng không nên để gây các tai hại lẽ ra không nên có.

Chuyện dở Anh ngữ nổi bật nhất mấy năm gần đây là MC Lại Văn Sâm, và sau sự kiện anh Sâm dịch sai mấy câu Anh ngữ của ngôi sao điện ảnh Ngô Ngạn Tổ trong một Liên hoan Phim quốc tế ở Hà Nội tháng 10-2010, nhiều người gọi anh Sâm là “MC Lậm Văn Sai.”

Thực sự phải thông cảm, vì anh không để cho thời gian chết trên sân khấu, sau này anh Sâm giaỉ thích như thế, khi nhìn quanh không thấy ai nhảy lên dịch giùm. Nhưng chuyện này cho thấy một khuyết điểm của các ban tổ chức lễ hội VN là thiếu người giỏi Anh ngữ, và rồi cũng thiếu cả chuyên viên phiên dịch cho các sự kiện cần thiết.

Chuyện MC Lại Văn Sâm dịch sai được biết tới, vì diễn ra trước mắt nhiều ngàn người, và trước ống kính truyền hình trực tiếp nữa, nghĩa là trước mắt hàng trăm ngàn người, nếu không phải là cả triệu khán giả. Nnếu trong một buổi họp giữa các nhà ngoại giao, hay giới kinh doanh, khi người phiên dịch nhầm lẫn, tai hại sẽ nhiều vô lượng.

Bi thảm bây giờ là, giáo viên giỏi Anh ngữ cũng thiếu.

Báo Thanh Niên hôm 10-9-2012 cho biết như thế qua bản tin “Giáo viên tiếng Anh cần... phiên dịch.”

Bản tin này viết:

“Trên thực tế, vấn đề khó cải thiện nhất của đề án Dạy học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân vẫn là đội ngũ giáo viên.

Theo thống kê của Bộ GD-ĐT, đến hết tháng 6.2012, nếu áp theo khung tham chiếu châu Âu, toàn quốc chỉ có 1.062/11.784 giáo viên (GV) tiếng Anh tiểu học đạt trình độ B2, 2.785 GV đạt B1. Con số này quá ít ỏi so với tỷ lệ 60,17% GV tiếng Anh hiện nay có trình độ ĐH và sau ĐH trong nước.

Ông Nguyễn Ngọc Hùng, Trưởng bộ phận thường trực của đề án Ngoại ngữ quốc gia 2020 - Bộ GD-ĐT, nhận định khiếm khuyết của GV thể hiện trên tất cả các mặt nghe, nói, đọc và viết. Chính vì thế, các chương trình đào tạo và bồi dưỡng tiếng Anh của đề án phải tập trung phát triển cả 4 kỹ năng này cho GV. Tình trạng GV không đạt chuẩn xảy ra ở tất cả các địa bàn trong cả nước. “Hiện tượng GV giỏi chỉ tập trung ở một số trường chuyên hoặc trường chất lượng cao là có thật”, ông Hùng nói.

“Ngại” nói tiếng Anh với người nước ngoài...

Cách đây hơn một năm, học sinh lớp 7 Trường THCS Đoàn Thị Điểm (Q.3, TP.SG) phản ánh với Ban giám hiệu việc GV tiếng Anh của lớp phát âm sai, viết sai chính tả, sai ngữ pháp. Thậm chí, khi nói chuyện với người nước ngoài, GV này cũng không nghe được và học sinh phải dịch, chuyển ý cho câu chuyện của thầy cô mình...”

Nếu các giaó viên dạy Anh văn đã như thế, làm sao có thể trách được người MC Lậm Văn Sai được? Chắc chắn là nền giáo dục VN phảỉ thay đổi, nhưng như thế nào? Có thể dùng mạng Internet để giúp học Anh văn không? Hay là cho tự do lập trường tư chuyên về Anh văn với quy mô đầu tư lớn để có đủ trang thiết bị nối mạng quốc tế giúp cho việc học Anh văn?

Dở Anh văn không đáng trách, nhưng không nỗ lực kết thúc thảm họa dở Anh văn mới là đáng trách? Trong đó, trách nhiệm lớn nhất là ở Bộ Giáo Dục & Đào Tạo vậy.

Nghệ sĩ thời kinh tế suy thoái tất nhiên là thê thảm... Dĩ nhiên là cũng có những nghệ sĩ ăn nên làm ra, kiếm tiền dễ dàng, nhưng phần đông vẫn là gian nan khó sống.
Tiếng Việt là một ngôn ngữ chuyển biến qua từng thời kỳ, góp thêm những từ mới từng năm để làm phong phú thêm, và đẩy vào lãng quên nhiều từ cũ không còn được bao nhiêu người sử dụng. Nhưng đôi khi tình trạng mở cửa của ngôn ngữ đã bị lạm dụng, tới mức có thể gọi là mở toang cho cả rác rưởi phi-ngữ-học vào.
Thời buổi khoa học, chuyện gì cũng tìm cách đưa khoa học ra lý giải, hễ bệnh là đưa bác sĩ ra bàn luận... vậy mà nhiều người lại tin là cần thay đổi số mệnh tử vi để đời bớt khổ...
Có những chuyện tưởng như là đơn giản, nhưng lại cứ bị đưa vào danh sách tối mật. Thí dụ, danh sách các ca khúc còn bị chính phủ Hà Nội cấm hát... sau gần 4 thập niên vẫn chưa được nêu rõ. Cụ thể, có thể hỏi rằng, ca khúc nào của các nhạc sĩ Miền Nam đã được cho phép hát? Không có câu tar3 lời minh bạch.
Cái thời nữ sinh e ấp bây giờ không còn bao nhiêu nữa. Chuyện đau lòng là, tình hình nữ sinh mất đạo đức ngày một tăng.
Học sử, thế nào cũng nghiệm ra vài điều lý thú. Nhưng rất nhiều người tìm lại sử, có lẽ cũng chỉ vì không nói thẳng được những lời muốn nói cho chuyện thời nay.
Bạn thân, nhà nước đang than phiền rằng sách giả đang tràn lan tại Việt Nam. Và nhà nước vẫn đang lúng túng trước nạn sách giả lan tràn. Thế là, họ đòi “quản lý toàn diện.”
Tay không thì là hỏng, nhưng tay cầm phong bì lại là chìa khóa vạn năng, mở được vô số cửa dù là hóc hiểm tới đâu. Đó là chuyện của quê nhà.
Nhiều danh từ hiện nay đang bị tránh né tại Việt Nam, trong đó có chữ “đình công.” Có phải chữ này là cái gì ghê gớm hay không? Hay phải chăng, nhà nước VN bây giờ không còn đại diện cho giai cấp công nhân nữa? Đó là những câu hỏi liên tục gợi ra trong các bản tin về lao động.
Nên phiên âm thế này, hay phiên âm thế kia, hay là nên bỏ hẳn phiên âm? Đó là những câu hỏi nêu ra nhiều thập niên trước, vậy mà bây giờ Bộ Giáo Dục vẫn còn chưa trả lời xong.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.