Bạn,
Theo thăm dò của một số báo Sài Gòn, một trong những chuyện mà cư dân rất ngán khi đụng đến là việc đến các cơ quan địa chánh-nhà đất để xin hợp thức hóa chủ quyền căn nhà hay khu đất. Nếu tự lo lấy thì phải chờ cả năm và phải đi qua rất nhiều cửa ải ở các cơ quan liên hệ, nếu nhờ đến các công ty, cơ sở dịch vụ hay “cò tư nhân” thì nhanh hơn nhưng phải tốn rất nhiều tiền, nhiều gia đình phải đi vay khẩn cấp với lãi suất nặng để đóng lệ phí. Do dịch vụ này khá béo bở nên có nhiều nhân viên các cơ quan về quản lý địa ốc cũng nhảy vào cuộc, họ lập ra những tổ dịch vụ chui để kiếm tiền. Toàn cảnh về hiện trạng mà nhiều chuyên viên địa ốc gọi là “trận địa nhà đất” được báo Sài Gòn ghi nhận như sau:
Một khi nhờ đến dịch vụ thì phải mở hầu bao cho họ chém với giá tính bằng đơn vị triệu đồng, nhất là đối với hồ sơ hợp thức hóa chủ quyền căn nhà sắp sập hay chỉ đáng giá vài chục triệu đồng. Tôi “vào trận” với vài bộ hồ sơ nhà đất. Sợ cò tư nhân đường phố không chắc ăn, tôi tìm đến công ty quản lý và phát triển nhà quận Bình Thạnh. Ở đây người ta trả lời công ty không còn làm dịch vụ nhà đất. Tôi thất vọng trở ra nhưng ngay lúc ấy nảy ra ý định thăm dò bà cụ giữ xe: Công ty này không còn làm dịch vụ nhà đất" Bà cụ nói ngay: Có đấy, nhưng không phải công ty làm mà nhân viên làm. Bà chỉ tôi vào phòng Kế Hoạch tìm chị H.
Đã khá trưa nhưng chị H vẫn chưa đến, bà lại bảo tôi vào xưởng thiết kế tìm anh V.T. Leo lên lầu vào phòng anh V.T, tôi đưa ra bộ hồ sơ xin hợp thức hóa chủ quyền nhà. Anh V T bỏ ngay thước kẻ và cây viết chì xuống bàn làm việc hỏi ngay: Ai chỉ anh lên đây" Tôi trả lời: một người quen. V.T mở hồ sơ ra xem rồi nói: Hồ sơ này hơi khó, để đây tôi hỏi lại vì nhà anh nằm trong khu quy hoạch. Tôi hỏi lại: Có phải làm hợp đồng dịch vụ. V.T trả lời: Không có hợp đồng, chỉ có biên nhận khi anh giao tiền và chúng tôi sẽ trả lại tiền nếu hợp thức hóa nhà cho anh không được. Nghe T nói, tôi thấy dịch vụ chui và tin tưởng nhau bằng giấy tay như thế này hơi bị phiêu. Tôi đến phòng Quản lý đô thị quận Bình Thạnh nằm trong trụ sở UBND quận, và thăm dò chị nhân viên ngồi bán hồ sơ: Nghe nói nhờ dịch vụ làm hợp thức hóa nhanh hơn tự làm" Chị chỉ ra phía cổng: Anh vào cái lô cốt kia hỏi anh H (anh H làm ở tổ bảo vệ trụ sở UBND quận Bình Thạnh).
Chưa nghe tôi trình bày xong về tình trạng nhà cửa, anh H đã nắm ngay được vấn đề: Muốn hợp thức hóa để xây nhà lại chứ gì" Thế thì anh về xây đi, khỏi phải hợp thức hóa. Thấy tôi ngơ ngác, anh H nói tiếp: Hợp thức hóa xong, muốn xây nhà anh phải xin phép xây dựng. Như thế anh phải hai lần xin. Chi bằng anh cứ xây đại đi, rồi sau này anh chỉ lo mỗi một chuyện hợp thức hóa, khỏe hơn. Bảo đảm không ai phạt cả. H còn đồng ý giảm giá bảo kê xây dựng không phép (bảo đảm không bị phạt) từ hai đồng cứng (hai triệu đồng) xuống còn 1,5 đồng cứng (1,5 triệu đồng). Tôi hỏi: Xây không phép rồi hợp thức hóa sao đây" H phán tiếp: Tôi lo luôn với giá khoảng bốn đồng cứng. Nhưng phải để một thời gian cho nhà anh hơi cũ. Phường sẽ chứng nhận cho anh đã xây từ năm 1993 và như vậy sẽ lách được quy định chưa hợp thức hóa nhà xây sau 5 tháng 7/1994. H tỏ ra rất rành thủ tục nhà đất và bảo tôi giá tư vấn và dịch vụ như thế là hơi mềm. H nói: anh không tin đi chỗ khác xem.
Bạn,
Trong “trận địa nhà đất” ở Sài Gòn, không chỉ có những nhân vật đặc biệt như câu chuyện kể trên đã tham chiến để kiếm tiền cò, mà còn có nhiều luật gia cũng nhảy vào mở văn phòng dịch vụ với lệ phí từ 6 đến 8 triệu đồng. Điều đáng nói là gần đây, sở Địa chánh và Nhà đất CSVN Sài Gòn lại cho ra đời một trung tâm dịch vụ về hợp thức hóa nhà đất theo kiểu “vừa đá bóng vừa thổi còi”!
Theo thăm dò của một số báo Sài Gòn, một trong những chuyện mà cư dân rất ngán khi đụng đến là việc đến các cơ quan địa chánh-nhà đất để xin hợp thức hóa chủ quyền căn nhà hay khu đất. Nếu tự lo lấy thì phải chờ cả năm và phải đi qua rất nhiều cửa ải ở các cơ quan liên hệ, nếu nhờ đến các công ty, cơ sở dịch vụ hay “cò tư nhân” thì nhanh hơn nhưng phải tốn rất nhiều tiền, nhiều gia đình phải đi vay khẩn cấp với lãi suất nặng để đóng lệ phí. Do dịch vụ này khá béo bở nên có nhiều nhân viên các cơ quan về quản lý địa ốc cũng nhảy vào cuộc, họ lập ra những tổ dịch vụ chui để kiếm tiền. Toàn cảnh về hiện trạng mà nhiều chuyên viên địa ốc gọi là “trận địa nhà đất” được báo Sài Gòn ghi nhận như sau:
Một khi nhờ đến dịch vụ thì phải mở hầu bao cho họ chém với giá tính bằng đơn vị triệu đồng, nhất là đối với hồ sơ hợp thức hóa chủ quyền căn nhà sắp sập hay chỉ đáng giá vài chục triệu đồng. Tôi “vào trận” với vài bộ hồ sơ nhà đất. Sợ cò tư nhân đường phố không chắc ăn, tôi tìm đến công ty quản lý và phát triển nhà quận Bình Thạnh. Ở đây người ta trả lời công ty không còn làm dịch vụ nhà đất. Tôi thất vọng trở ra nhưng ngay lúc ấy nảy ra ý định thăm dò bà cụ giữ xe: Công ty này không còn làm dịch vụ nhà đất" Bà cụ nói ngay: Có đấy, nhưng không phải công ty làm mà nhân viên làm. Bà chỉ tôi vào phòng Kế Hoạch tìm chị H.
Đã khá trưa nhưng chị H vẫn chưa đến, bà lại bảo tôi vào xưởng thiết kế tìm anh V.T. Leo lên lầu vào phòng anh V.T, tôi đưa ra bộ hồ sơ xin hợp thức hóa chủ quyền nhà. Anh V T bỏ ngay thước kẻ và cây viết chì xuống bàn làm việc hỏi ngay: Ai chỉ anh lên đây" Tôi trả lời: một người quen. V.T mở hồ sơ ra xem rồi nói: Hồ sơ này hơi khó, để đây tôi hỏi lại vì nhà anh nằm trong khu quy hoạch. Tôi hỏi lại: Có phải làm hợp đồng dịch vụ. V.T trả lời: Không có hợp đồng, chỉ có biên nhận khi anh giao tiền và chúng tôi sẽ trả lại tiền nếu hợp thức hóa nhà cho anh không được. Nghe T nói, tôi thấy dịch vụ chui và tin tưởng nhau bằng giấy tay như thế này hơi bị phiêu. Tôi đến phòng Quản lý đô thị quận Bình Thạnh nằm trong trụ sở UBND quận, và thăm dò chị nhân viên ngồi bán hồ sơ: Nghe nói nhờ dịch vụ làm hợp thức hóa nhanh hơn tự làm" Chị chỉ ra phía cổng: Anh vào cái lô cốt kia hỏi anh H (anh H làm ở tổ bảo vệ trụ sở UBND quận Bình Thạnh).
Chưa nghe tôi trình bày xong về tình trạng nhà cửa, anh H đã nắm ngay được vấn đề: Muốn hợp thức hóa để xây nhà lại chứ gì" Thế thì anh về xây đi, khỏi phải hợp thức hóa. Thấy tôi ngơ ngác, anh H nói tiếp: Hợp thức hóa xong, muốn xây nhà anh phải xin phép xây dựng. Như thế anh phải hai lần xin. Chi bằng anh cứ xây đại đi, rồi sau này anh chỉ lo mỗi một chuyện hợp thức hóa, khỏe hơn. Bảo đảm không ai phạt cả. H còn đồng ý giảm giá bảo kê xây dựng không phép (bảo đảm không bị phạt) từ hai đồng cứng (hai triệu đồng) xuống còn 1,5 đồng cứng (1,5 triệu đồng). Tôi hỏi: Xây không phép rồi hợp thức hóa sao đây" H phán tiếp: Tôi lo luôn với giá khoảng bốn đồng cứng. Nhưng phải để một thời gian cho nhà anh hơi cũ. Phường sẽ chứng nhận cho anh đã xây từ năm 1993 và như vậy sẽ lách được quy định chưa hợp thức hóa nhà xây sau 5 tháng 7/1994. H tỏ ra rất rành thủ tục nhà đất và bảo tôi giá tư vấn và dịch vụ như thế là hơi mềm. H nói: anh không tin đi chỗ khác xem.
Bạn,
Trong “trận địa nhà đất” ở Sài Gòn, không chỉ có những nhân vật đặc biệt như câu chuyện kể trên đã tham chiến để kiếm tiền cò, mà còn có nhiều luật gia cũng nhảy vào mở văn phòng dịch vụ với lệ phí từ 6 đến 8 triệu đồng. Điều đáng nói là gần đây, sở Địa chánh và Nhà đất CSVN Sài Gòn lại cho ra đời một trung tâm dịch vụ về hợp thức hóa nhà đất theo kiểu “vừa đá bóng vừa thổi còi”!
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình