Bạn thân
Có cầu, tất có cung. Đó là quy luật thị trường. Tự nhiên như thế. Có những chuyện muôn đời đã thấy như thế. Cứ nhìn vào thị trường cũng thấy, các cửa khẩu biên giới đang là nơi tuôn vào gà lậu, gạo lậu, điện thoại lậu, vàng lậu, vân vân... nghĩa là đủ thứ thượng vàng hạ cám.
Đơn giản vì có cầu, tất phải có cung. Có những chuyện tuy rằng bất hợp pháp, nhưng vẫn là nhu cầu thiết thân của xã hội, không cách nào cấm được. Mà khi cấm, là sẽ có hỗn loạn. Y hệt như thời ngăn sông, cấm chợ... thế rồi gạo lậu vẫn phải đưa từ Miền Tây vào Sài Gòn. Bởi vì đó là cần thiết. Đúng ra, hành vi ngăn sông, cấm chợ phải gọi là tội phá hoaạ kinh tế.
Chuyện dạy thêm cũng thế. Thầy cô dạy thêm, là vì có học trò cần học. Tuy có nơi lạm dụng, nhưng không có nghĩa là phải dựng rào ngăn chợ, cấm sông đối với giáo dục. Báo Tuổi Trẻ trong bài viết “Bắt dạy thêm như bắt trộm” đã kể:
“Sau khi Bộ GD-ĐT ban hành thông tư 17 quy định về dạy thêm học thêm, nhiều địa phương đã chấp hành bằng cách cấm tuyệt đối tất cả hình thức dạy thêm học thêm. Tại một số tỉnh thành, nhiều lớp dạy thêm đã đóng cửa.
Nhiều lớp dạy thêm ngoài nhà trường bị kiểm tra, giáo viên bị lập biên bản ngay trong buổi học bởi các đoàn kiểm tra liên ngành.
Cô T., giáo viên dạy văn Trường PM (Hà Nội), kể: “Tôi đang dạy cho một nhóm học sinh lớp 9 thì đoàn kiểm tra đến. Ngoài đại diện nhà trường, phòng GD-ĐT, còn có đại diện chính quyền, công an. Việc kiểm tra bất ngờ nên cả thầy và trò đều không chuẩn bị tinh thần cho việc này. Tôi đã không trình được giấy tờ theo đúng quy định cho phép mở lớp ngoài nhà trường được thông tư 17 ban hành.
Theo quy định này, những giáo viên dạy thêm bên ngoài phải bổ sung nhiều thủ tục, chúng tôi đang trong quá trình hoàn tất. Tuy nhiên, cũng có những vướng mắc khiến việc này chưa thể hoàn thành. Xem xét trên cơ sở quy định, tôi có lỗi. Nhưng cách “ập đến, bắt quả tang giáo viên tại chỗ, lập biên bản, đề nghị ký xác nhận” khiến giáo viên tủi hổ vô cùng”.
Cô H., giáo viên Trường THPT HĐ, cho biết: “Tôi không dạy thêm học sinh ở trường mà dạy tại một trung tâm bồi dưỡng văn hóa. Tôi biết việc đoàn kiểm tra làm nhiệm vụ và phát hiện sai sót không nhằm vào tôi. Nhưng tôi cũng phải ký vào biên bản trước mặt học sinh về vài vấn đề. Tôi cũng có cảm giác không thoải mái và nghĩ mãi về điều này. Nạn tiêu cực trong dạy thêm, học thêm cần được chữa trị theo cách khác chứ không phải kiểm tra hành chính như thế”.
Cô H. nghẹn ngào kể tiếp: “Tôi biết có thầy giáo dạy nhạc phải đi hát cho đám cưới lấy tiền trang trải cuộc sống, có cô giáo phải đi bán hàng tạp hóa ngoài giờ, nhận bán căngtin cho nhà trường vì lương quá thấp. Vậy thì một bộ phận thầy cô cũng có thể được dạy thêm với trình độ mình có chứ? Sao cách siết dạy thêm lại khiến nhà giáo chúng tôi thấy mình như tội đồ trước mặt học trò?”...”
Đó là mới một phần toàn cảnh. Nhiều chuyện đau lòng khác còn được nhà báo kể lại. Nhưng bạn ơi, thử nhớ xem thời 4 thập niên trước, có phải chúng ta đã từng mang ơn những vị thầy dạy thêm, có phải không?
Thế đấy, lại ngăn sông cấm chợ. Cái đầu lãnh đạo chỉ thế.
Có cầu, tất có cung. Đó là quy luật thị trường. Tự nhiên như thế. Có những chuyện muôn đời đã thấy như thế. Cứ nhìn vào thị trường cũng thấy, các cửa khẩu biên giới đang là nơi tuôn vào gà lậu, gạo lậu, điện thoại lậu, vàng lậu, vân vân... nghĩa là đủ thứ thượng vàng hạ cám.
Đơn giản vì có cầu, tất phải có cung. Có những chuyện tuy rằng bất hợp pháp, nhưng vẫn là nhu cầu thiết thân của xã hội, không cách nào cấm được. Mà khi cấm, là sẽ có hỗn loạn. Y hệt như thời ngăn sông, cấm chợ... thế rồi gạo lậu vẫn phải đưa từ Miền Tây vào Sài Gòn. Bởi vì đó là cần thiết. Đúng ra, hành vi ngăn sông, cấm chợ phải gọi là tội phá hoaạ kinh tế.
Chuyện dạy thêm cũng thế. Thầy cô dạy thêm, là vì có học trò cần học. Tuy có nơi lạm dụng, nhưng không có nghĩa là phải dựng rào ngăn chợ, cấm sông đối với giáo dục. Báo Tuổi Trẻ trong bài viết “Bắt dạy thêm như bắt trộm” đã kể:
“Sau khi Bộ GD-ĐT ban hành thông tư 17 quy định về dạy thêm học thêm, nhiều địa phương đã chấp hành bằng cách cấm tuyệt đối tất cả hình thức dạy thêm học thêm. Tại một số tỉnh thành, nhiều lớp dạy thêm đã đóng cửa.
Nhiều lớp dạy thêm ngoài nhà trường bị kiểm tra, giáo viên bị lập biên bản ngay trong buổi học bởi các đoàn kiểm tra liên ngành.
Cô T., giáo viên dạy văn Trường PM (Hà Nội), kể: “Tôi đang dạy cho một nhóm học sinh lớp 9 thì đoàn kiểm tra đến. Ngoài đại diện nhà trường, phòng GD-ĐT, còn có đại diện chính quyền, công an. Việc kiểm tra bất ngờ nên cả thầy và trò đều không chuẩn bị tinh thần cho việc này. Tôi đã không trình được giấy tờ theo đúng quy định cho phép mở lớp ngoài nhà trường được thông tư 17 ban hành.
Theo quy định này, những giáo viên dạy thêm bên ngoài phải bổ sung nhiều thủ tục, chúng tôi đang trong quá trình hoàn tất. Tuy nhiên, cũng có những vướng mắc khiến việc này chưa thể hoàn thành. Xem xét trên cơ sở quy định, tôi có lỗi. Nhưng cách “ập đến, bắt quả tang giáo viên tại chỗ, lập biên bản, đề nghị ký xác nhận” khiến giáo viên tủi hổ vô cùng”.
Cô H., giáo viên Trường THPT HĐ, cho biết: “Tôi không dạy thêm học sinh ở trường mà dạy tại một trung tâm bồi dưỡng văn hóa. Tôi biết việc đoàn kiểm tra làm nhiệm vụ và phát hiện sai sót không nhằm vào tôi. Nhưng tôi cũng phải ký vào biên bản trước mặt học sinh về vài vấn đề. Tôi cũng có cảm giác không thoải mái và nghĩ mãi về điều này. Nạn tiêu cực trong dạy thêm, học thêm cần được chữa trị theo cách khác chứ không phải kiểm tra hành chính như thế”.
Cô H. nghẹn ngào kể tiếp: “Tôi biết có thầy giáo dạy nhạc phải đi hát cho đám cưới lấy tiền trang trải cuộc sống, có cô giáo phải đi bán hàng tạp hóa ngoài giờ, nhận bán căngtin cho nhà trường vì lương quá thấp. Vậy thì một bộ phận thầy cô cũng có thể được dạy thêm với trình độ mình có chứ? Sao cách siết dạy thêm lại khiến nhà giáo chúng tôi thấy mình như tội đồ trước mặt học trò?”...”
Đó là mới một phần toàn cảnh. Nhiều chuyện đau lòng khác còn được nhà báo kể lại. Nhưng bạn ơi, thử nhớ xem thời 4 thập niên trước, có phải chúng ta đã từng mang ơn những vị thầy dạy thêm, có phải không?
Thế đấy, lại ngăn sông cấm chợ. Cái đầu lãnh đạo chỉ thế.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình