Hôm nay,  

Tìm Lời Nói Thẳng

06/09/201300:00:00(Xem: 11672)
Không dễ tìm được lời nói thẳng trong thời này. Nhưng thử nhớ xem, thời xưa cũng thế. Bởi vì, đã là người, tất phải có tham sân si.

Do vậy, chuyện tố cáo quan chức tham nhũng, hay tố sếp nhận hối lộ... dù ở Hà Nội, Sài Gòn, Cà Mau đều là hy hữu. Nói đụng chạm ông sếp, kể như là mất chức; đó là nhẹ. Còn nặng thì sẽ lãnh đòn giang hồ, chưa kể sếp lớn sẽ quy chụp cho tội chính trị, an ninh.

Thời xưa có cụ Chu Văn An, sinh thời thế kỷ 13, từng được Vua Trần Minh Tông mời ông ra làm tư nghiệp Quốc tử giám, dạy cho Thái tử Trần Vượng, tức là vua Trần Hiến Tông tương lai. Đến đời Dụ Tông, ông thấy quyền thần làm nhiều điều vô đạo, ông dâng Thất trảm sớ xin chém 7 tên gian nịnh, nhưng vua không nghe. Ông từ quan về ở núi Phượng Hoàng (Chí Linh, Hải Dương), lấy hiệu là Tiều ẩn (người đi ẩn hái củi), dạy học, viết sách cho tới khi mất...

Điều quan trọng là: thời xưa, lời nói thẳng của cụ Chu Văn An tuy không được nghe, nhưng vẫn được ghi vào sử xanh, cho đời sau học theo gương chính trực.

Còn thời này, kể như đi vào bóng tối, và có khi lãnh đòn giang hồ.

Báo Lao Động hôm Thứ Ba kể chuyện cơ chế thời nay, khi nhân viên thu hết can đảm để tố ông sếp đã làm sai trái; nan đề hiện ngay ở tựa đề bản tin “Sau vinh danh là đuổi việc: Nhân viên: Sa thải, “sếp”: “Phê bình” nhẹ nhàng.”

Bản tin viết:

“Chỉ vì đứng ra tố cáo tiêu cực tại phòng Giám định y khoa (GĐYK), thuộc Sở Y tế tỉnh Bình Phước (BP), dược sĩ Trần Thị Kiều Oanh đã bị đơn vị này bỏ phiếu “sa thải”…

Thế nhưng, có ai biết cách đây 3 năm, một chuyện động trời liên quan đến vụ án “làm giả hồ sơ tài liệu của cơ quan nhà nước” xảy ra ở ngành y tế BP, ông Nguyễn Đồng Thông - Phó GĐ Sở Y tế BP, nay là GĐ Sở Y tế BP - chỉ bị kỷ luật nhẹ nhàng - “tự kiểm điểm phê bình và rút kinh nghiệm” (?!).


22 thí sinh dự thi đại học bằng... hồ sơ làm giả

Công văn số 629/BC-CAT (PC 46) ngày 5.7.2010, do Công an tỉnh BP ban hành và gửi UBND tỉnh BP, đã thể hiện rất rõ sự vụ này. Qua xác minh, CA tỉnh BP phát hiện có 22 hồ sơ làm giả con dấu, chữ ký để các thí sinh được dự thi vào Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch (ĐHYK PNT)...” (ngừng trích)

Thế rồi kết quả ra sao?

Nhóm 4 quan chức lớn chủ mưu giả hồ sơ, giấy tờ (Nguyễn Đồng Thông - Phó GĐ, Trần Minh Tiến - Trưởng phòng Tổ chức, Nguyễn Hoàng Nam - Trưởng phòng Kế hoạch, Trần Nhật Nam Phương và Phạm Thị Bích Ngọc - cùng là nhân viên hành chính Sở Y tế) chỉ bị yêu cầu “nghiêm túc tự kiểm điểm phê bình nghiêm khắc và rút kinh nghiệm cần thận trọng hơn nữa trong công việc, nhằm tránh các sai sót có thể xảy ra.”

Còn chị dược sĩ tố cáo thì, một sếp lớn dính chàm vụ này “đã “bật đèn xanh” cho phía bị tố cáo xử lý kỷ luật với hình thức cao nhất đối với người tố cáo - dược sĩ Oanh, là... “sa thải” khỏi nơi làm việc.”

Tìm lời nói thẳng rất là khó vào thời này. Nói gì đi nữa, cũng không như thời cụ Chu Văn An, khi cụ Chu rời triều đình để về dạy học, viết sách...

Thời đó, lịch sử được bởi những người chính trực. Thời này, lịch sử bị quy định bởi Ban Tuyên Giáo trung ương.

Hãy xem ở mức độ cao hơn: một lời nói thẳng của Luật gia Lê Hiếu Đằng lập tức bị gần 20 lời nói đanh đá mắng mỏ.

Hãy xem Luật gia Cù Huy Hà Vũ, lời nói thẳng của anh đã dẫn tới “hai bao cao su đã qua sử dụng,” và một bản án tù vô lý.

Có vẻ như không thời nào phi lý như thời này vậy.

Trong thời toàn cầu hóa, không chỉ kinh tế bị tác động lớn, cả lợi và hại, mà văn hóa cũng thế. Do vậy, bản sắc dân tộc cũng sẽ chuyển biến qua từng thế hệ, có nơi nhạt hơn một chút, và có nơi đậm hơn một chút -- và đôi khi, như ở các thành phố lớn, như tại Sài Gòn, văn hóa trở thành một tổng hợp chuyển biến, tác động lẫn nhau.
Gốm Việt Nam trước giờ nổi tiếng nhất là gốm Bát Tràng. Có lẽ một yếu tố làm cho gốm Bát Tràng được biết nhiều là nhờ vị trí điạ lý thuận lợi, nằm ngay ở Gia Lâm, Hà Nội – nghĩa là bên bờ thủ đô, và do vậy được các phóng viên báo chí viết nhiều. Nhưng như thế không có nghĩa là gốm Việt Nam mình chỉ duy có gốm Bát Tràng.
Làm thế nào có thể giữ gìn những điệu hát dân ca của Việt Nam? Có lẽ, đó làmột trong những khó khăn nhất đối với những người yêu mến nghệ thuật dân tộc.
Câu chuyện bằng giả là bình thường, vì chỉ cần một máy in đặt bên cạnh máy điện toán, nối dây xong, dùng Photoshop phù phép là xong.
Tình yêu đôi khi cần lời khuyên, bất kể rằng trái tim vẫn có những lý lẽ riêng của nó.
Đó là một chữ mới thấy trong hơn một thập niên nay, có thể là gần 2 thập niên: chém gió. Chữ này không rõ dịch chính xác ra ngôn ngữ bạn đang sử dụng thế nào... thôi thì mượn những chữ khá xưa mà bạn đã biết để đối chiếu: “chém gió” có nghĩa là “nổ,” là “xạo,” là “bẹt cà na”...
Nên “có tiếng“ hơn là nên “có miếng”? Những lựa chọn như thế có thể ảnh hưởng nhiều tới, không riêng cho bản thân người lựa chọn, nhưng sẽ tác động ra cả xã hội, nếu đây là một chính sách.
Chúng ta có bao giờ hài lòng với công việc của mình? Hoặc là chỉ hài lòng vào những ngaỳ cuối tuần khi được nghỉ ngơi, và bất mãn vào những ngày lao động nặng nhọc trong tuần?
Thế lào nà lói ngọng? Trời ạ, lại nói ngọng rồi. Không phải giỡn, nhưng nói ngọng là điều không nên, tuy là lỗi rất bình thường.
Trên nguyên tắc, văn bằng có dấu cạo sửa sẽ không được ai công nhận. Nhưng một Đại học tại Việt Nam đã xem đó là chuyện nhỏ, có gì cần điều chỉ chỉ cần lấy dao lam cạo sửa và ghi lại.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.