Hôm nay,  

Hà Nội: Tự Do Báo Chí

27/05/201400:00:00(Xem: 4859)

Trước giờ, nhà nước vẫn tự cho rằng Việt Nam mình là tự do báo chí nhất thế giới. Bởi vì, cái gì hay, cái gì đẹp... nhà nước Hà Nội cũng đòi giành hết. Bởi vậy, mới có chuyện cái gì nói cũng hay, nhưng làm cái gì cũng thê thảm, khốc liệt, và đàn áp dân tàn bạo.

Để nói chuyện cách biệt giữa nói và làm. Một thời, trong cuốn Hồi Ký Vi Đức Hồi, nhà văn Vi Đức Hồi ghi nhận:

“Chẳng hạn đảng nói “xây dựng xã hội không có bóc lột”thì chính những đảng viên của đảng lại là những người trực tiếp bóc lột người; đảng nói “một xã hội có nền dân chủ gấp triệu lần xã hội tư bản”thì chính xã hội ta đang mất dân chủ trầm trọng; đảng nói “đảng bao gồm những người tiên phong nhất, tiên tiến nhất” nhưng thực tế thì đảng đầ`y rẫy những người xấu xa nhất, đó là những kẻ lười lao động, ăn bám, đục khoét tiền bạc của nhân dân; đảng nói “học thuyết Mác-Lê Nin và xã hội xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa là đỉnh cao của nhân loại”, vậy tại sao lại sụp đổ? Tại sao nước ta ngày nay lại trở lại thể chế của xã hội tư bản?”

Tương tự, chuyện tự do báo chí cũng thế. Hiến pháp Việt Nam 2013 quy định "Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin".

Nhưng thực tế, trong bản nghiên cứu và thống kê về tình hình tự do báo chí 2014, xếp hạng hàng năm bởi tổ chức Phóng viên không biên giới (Reporters Without Borders) cho thấy 10 quốc gia hung thần tự do báo chí là: Lào, Sudan, Iran, Việt Nam, Trung Quốc, Somalia, Syria, Turkmenistan, Bắc Triều Tiên, Eritrea.

Dĩ nhiên, nhà nước VN vẫn làm theo kiểu riêng, và vẫn tự hào là có tới hơn 700 tờ báo cùng 67 đài phát thanh và truyền hình trong nước -- và tất cả đều hoan hỷ chịu sự chỉ đạo của Bộ Thông tin - Truyền thông quản lý cùng dưới quyền Ban Văn hóa Tư tưởng của Đảng Cộng sản.

Bây giờ lộ thêm nữa. Với các quy định mới đưa ra tuần này.

Tờ Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn (TBKTSG) có bản tin “Trang tin tổng hợp không được trích nguồn tin nước ngoài” hôm 25-5-2014, ghi về các quy định mới.

Thí dụ, cấm đăng tin Reuters, một hãng tin lớn nhất nhì thế giới. Mới lạ, cứ tưởng rằng Reuters có phòng viên khắp thế giới, đăng tin luôn luôn 2 chiều, lẽ ra phải được Hà Nội trân trọng. Vậy mà không.

Hay cấm đăng tin FaceBook. Thế này là kỳ thị lớn, vì tuy FB thượng vàng hạ cám, nhưng cũng là nơi có các trang tin của truyền thông lớn nhất nhì thế giới, và cũng uy tín hàng đầu – như VOA, RFI, RFA, BBC, và cả Việt Báo (www.VietBao.com)... đều đã vào FB cả rồi. Thế mà Hà Nội vẫn cấm.


Bản tin TBKTSG có mấy điểm đáng chú ý:

“Một số doanh nghiệp đang sở hữu trang thông tin điện tử tổng hợp (tạm gọi là trang tin tổng hợp) đang băn khoăn với quy định không được trích dẫn nguồn tin từ nước ngoài. Một số doanh nghiệp khác thì lo lắng khi không được sử dụng tính năng bình luận sau mỗi bài viết, tư vấn trực tuyến…

Tại hội nghị sơ kết hoạt động các trang thông tin điện tử tổng hợp vừa diễn ra tại TPHCM, đại diện Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn SJC (TPHCM) cho biết, trang tin tổng hợp của công ty trước đây có sử dụng nguồn tin từ hãng Reuters nhằm cập nhật kịp thời diễn biến của thị trường vàng quốc tế. Tuy nhiên, sau đó do Nghị định 72 quy định chỉ được trích dẫn nguồn tin từ báo chí trong nước (không được dùng nguồn tin nước ngoài) nên công ty không dùng nữa...

...

Ngoài ra, có một số hình thức “né luật” khác cũng đang được nhiều trang tin tổng hợp sử dụng nhằm “lách” các quy định trong Nghị định 72. Họ có thể tự sản xuất tin bài, đẩy (post) lên Facebook – sau đó trích dẫn lại với nguồn tin trích dẫn là "tổng hợp từ Facebook". Trên thực tế, trích dẫn nguồn tin từ Facebook cũng đồng nghĩa với vi phạm quy định trích dẫn nguồn tin theo Nghị định 72.

Cục Phát thanh Truyền hình và Thông tin Điện tử thuộc Bộ TT-TT từng cung cấp thông tin cho báo chí, việc lấy nguồn tin từ Facebook không đúng với quy định về trích dẫn nguồn tin...”(ngưng trích)

Cũng cần nhắc rằng, vào tháng 8 năm 2011 tại Hội nghị báo chí nhóm họp ở Quảng Bình, Cục Báo chí thuộc Bộ Thông tin và truyền thông Việt Nam tái khẳng định rằng tất cả báo chí trong nước đều là cơ quan ngôn luận của Đảng nên nhiệm vụ chính yếu là "tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước đến nhân dân."

Bởi vậy, mới thấy vai trò của các anh chị bloggers quan trọng và tuyệt vời rất mực.

Thiệt ra, ngăn cấm trích dẫn nguồn tin Reuters và FaceBook chỉ là nói lòng vòng, vì Reuters và AP khi loan tin gì về VN vẫn thường phỏng vấn một hay hai nhà bất đồng chính kiến trong nước, thường là phỏng vấn các bloggers nói chuyện được tiếng Anh lưu loát để cho có thông tin đa chiều.

Và nhà nước cấm lấy tin FB thực tế là cấm lấy tin từ các Bloggers, mà tin bên lề thường chính xác hơn tin lề phảỉ nhiều.

Tại sao giây phút này lại cấm, trong khi lẽ ra phải cần chung sức chống Tàu? Mới khổ.

Cấm bloggers yêu nước à?

Chuyện vừa mới xảy ra tại VN, làm biết bao nhiêu Phật Tử nản lòng: một nhà sư lên sân khấu hôn môi với ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng. Chưa hết, đây là buổi văn nghệ gây quỹ, nghĩa là sư đã phạm giới vui chơi văn nghệ. Chưa hết, sư lại lấy tiền ra mua một chai rượu -- Nghĩa là xài tiền chúng sinh cúng dường, và mua một món bị giới luật cấm.
Với lòng tin, chúng ta có thể nhìn ra đủ thứ hình Phật, Chúa, Tiên, Thánh... trên các chòm mây. Tất nhiên, nói thế chỉ đơn giản có ý rằng chính nhân loaị đã nhận ra đủ thứ hiện tượng tùy tâm hóa hiện. Có thể là có thật, cũng có thể là ảo tưởng. Nhưng ít nhất, niềm tin vào cảnh giới siêu hình sẽ gìn giữ chúng ta trong cương vực đaọ đức. Không dám làm ác nữa. Hoặc giả, sẽ giảm bớt làm ác.
Mỗi dân tộc đều có một nền văn hóa riêng biệt, trong đó âm nhạc là một mảng gìn giữ di sản trao truyền nhiều đời. Dĩ nhiên, qua thời gian rồi sẽ có những mảng biến mất, nhưng không vì thế mà chúng ta phải hấp tấp chạy theo nhạc Tây,
Có cầu, tất có cung. Đó là quy luật thị trường. Tự nhiên như thế. Có những chuyện muôn đời đã thấy như thế. Cứ nhìn vào thị trường cũng thấy, các cửa khẩu biên giới đang là nơi tuôn vào gà lậu, gạo lậu, điện thoại lậu, vàng lậu, vân vân... nghĩa là đủ thứ thượng vàng hạ cám.
Người nông dân trước giờ được ca ngợi là chỗ dựa của đảng và nhà nước CSVN, nhưng bây giờ thì hết rồi. Bất kể rằng, nông dân thời nào cũng muốn bình yên, vì muốn lo chuyện cơm no, áo ấm là đủ.
Ngày xưa, đọc truyện Tàu, cứ nghe chuyện dân giang hồ ưa đặt trạm để thu tiền mãi lộ, tớ chẳng hiểu bao nhiêu. Bây giờ ngẫm chuyện nước mình thì mới ngộ ra lắm chuyện.
Một thời chúng ta nghe chuyện rằng xã hội chủ nghĩa là nơi ai cũng có cơ hội bình đẳng, nơi ai cũng “làm theo lao động, hưởng theo nhu cầu,” nhưng rồi những hình ảnh mơ tưởng này đã tan vỡ từ mấy thập niên nay, kể từ khi Miền Bắc khám phá ra một Miền Nam của thịnh vượng, của tự do, của dân chủ, và của tử tế nhiều lần hơn.
Có vẻ như Việt Nam đang lạm phát văn bằng. Kể cả văn bằng Tiến sĩ. Chuyện mới lạ, nước vẫn nghèo, mà văn bằng Tiến sĩ đầy phố, chẳng thấy phát minh gì, chỉ thấy “thật, giả” không còn phân biệt nổi.
Đất nước vẫn còn lúng túng, cứ như dường chưa biết phải đổi mới giáo dục ra sao để có thể chạy kịp với các nước láng giềng.
Trước giờ chúng ta đã quen nghe về chuyện kể rằng các ảnh hình của “Bác Hồ cần lộng kiếng...” Nói theo dân gian, “lộng kiếng” là liệng cống.”
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.