Hôm nay,  

Hà Nội: Tự Do Báo Chí

27/05/201400:00:00(Xem: 4881)

Trước giờ, nhà nước vẫn tự cho rằng Việt Nam mình là tự do báo chí nhất thế giới. Bởi vì, cái gì hay, cái gì đẹp... nhà nước Hà Nội cũng đòi giành hết. Bởi vậy, mới có chuyện cái gì nói cũng hay, nhưng làm cái gì cũng thê thảm, khốc liệt, và đàn áp dân tàn bạo.

Để nói chuyện cách biệt giữa nói và làm. Một thời, trong cuốn Hồi Ký Vi Đức Hồi, nhà văn Vi Đức Hồi ghi nhận:

“Chẳng hạn đảng nói “xây dựng xã hội không có bóc lột”thì chính những đảng viên của đảng lại là những người trực tiếp bóc lột người; đảng nói “một xã hội có nền dân chủ gấp triệu lần xã hội tư bản”thì chính xã hội ta đang mất dân chủ trầm trọng; đảng nói “đảng bao gồm những người tiên phong nhất, tiên tiến nhất” nhưng thực tế thì đảng đầ`y rẫy những người xấu xa nhất, đó là những kẻ lười lao động, ăn bám, đục khoét tiền bạc của nhân dân; đảng nói “học thuyết Mác-Lê Nin và xã hội xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa là đỉnh cao của nhân loại”, vậy tại sao lại sụp đổ? Tại sao nước ta ngày nay lại trở lại thể chế của xã hội tư bản?”

Tương tự, chuyện tự do báo chí cũng thế. Hiến pháp Việt Nam 2013 quy định "Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin".

Nhưng thực tế, trong bản nghiên cứu và thống kê về tình hình tự do báo chí 2014, xếp hạng hàng năm bởi tổ chức Phóng viên không biên giới (Reporters Without Borders) cho thấy 10 quốc gia hung thần tự do báo chí là: Lào, Sudan, Iran, Việt Nam, Trung Quốc, Somalia, Syria, Turkmenistan, Bắc Triều Tiên, Eritrea.

Dĩ nhiên, nhà nước VN vẫn làm theo kiểu riêng, và vẫn tự hào là có tới hơn 700 tờ báo cùng 67 đài phát thanh và truyền hình trong nước -- và tất cả đều hoan hỷ chịu sự chỉ đạo của Bộ Thông tin - Truyền thông quản lý cùng dưới quyền Ban Văn hóa Tư tưởng của Đảng Cộng sản.

Bây giờ lộ thêm nữa. Với các quy định mới đưa ra tuần này.

Tờ Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn (TBKTSG) có bản tin “Trang tin tổng hợp không được trích nguồn tin nước ngoài” hôm 25-5-2014, ghi về các quy định mới.

Thí dụ, cấm đăng tin Reuters, một hãng tin lớn nhất nhì thế giới. Mới lạ, cứ tưởng rằng Reuters có phòng viên khắp thế giới, đăng tin luôn luôn 2 chiều, lẽ ra phải được Hà Nội trân trọng. Vậy mà không.

Hay cấm đăng tin FaceBook. Thế này là kỳ thị lớn, vì tuy FB thượng vàng hạ cám, nhưng cũng là nơi có các trang tin của truyền thông lớn nhất nhì thế giới, và cũng uy tín hàng đầu – như VOA, RFI, RFA, BBC, và cả Việt Báo (www.VietBao.com)... đều đã vào FB cả rồi. Thế mà Hà Nội vẫn cấm.


Bản tin TBKTSG có mấy điểm đáng chú ý:

“Một số doanh nghiệp đang sở hữu trang thông tin điện tử tổng hợp (tạm gọi là trang tin tổng hợp) đang băn khoăn với quy định không được trích dẫn nguồn tin từ nước ngoài. Một số doanh nghiệp khác thì lo lắng khi không được sử dụng tính năng bình luận sau mỗi bài viết, tư vấn trực tuyến…

Tại hội nghị sơ kết hoạt động các trang thông tin điện tử tổng hợp vừa diễn ra tại TPHCM, đại diện Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn SJC (TPHCM) cho biết, trang tin tổng hợp của công ty trước đây có sử dụng nguồn tin từ hãng Reuters nhằm cập nhật kịp thời diễn biến của thị trường vàng quốc tế. Tuy nhiên, sau đó do Nghị định 72 quy định chỉ được trích dẫn nguồn tin từ báo chí trong nước (không được dùng nguồn tin nước ngoài) nên công ty không dùng nữa...

...

Ngoài ra, có một số hình thức “né luật” khác cũng đang được nhiều trang tin tổng hợp sử dụng nhằm “lách” các quy định trong Nghị định 72. Họ có thể tự sản xuất tin bài, đẩy (post) lên Facebook – sau đó trích dẫn lại với nguồn tin trích dẫn là "tổng hợp từ Facebook". Trên thực tế, trích dẫn nguồn tin từ Facebook cũng đồng nghĩa với vi phạm quy định trích dẫn nguồn tin theo Nghị định 72.

Cục Phát thanh Truyền hình và Thông tin Điện tử thuộc Bộ TT-TT từng cung cấp thông tin cho báo chí, việc lấy nguồn tin từ Facebook không đúng với quy định về trích dẫn nguồn tin...”(ngưng trích)

Cũng cần nhắc rằng, vào tháng 8 năm 2011 tại Hội nghị báo chí nhóm họp ở Quảng Bình, Cục Báo chí thuộc Bộ Thông tin và truyền thông Việt Nam tái khẳng định rằng tất cả báo chí trong nước đều là cơ quan ngôn luận của Đảng nên nhiệm vụ chính yếu là "tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước đến nhân dân."

Bởi vậy, mới thấy vai trò của các anh chị bloggers quan trọng và tuyệt vời rất mực.

Thiệt ra, ngăn cấm trích dẫn nguồn tin Reuters và FaceBook chỉ là nói lòng vòng, vì Reuters và AP khi loan tin gì về VN vẫn thường phỏng vấn một hay hai nhà bất đồng chính kiến trong nước, thường là phỏng vấn các bloggers nói chuyện được tiếng Anh lưu loát để cho có thông tin đa chiều.

Và nhà nước cấm lấy tin FB thực tế là cấm lấy tin từ các Bloggers, mà tin bên lề thường chính xác hơn tin lề phảỉ nhiều.

Tại sao giây phút này lại cấm, trong khi lẽ ra phải cần chung sức chống Tàu? Mới khổ.

Cấm bloggers yêu nước à?

Trong thời toàn cầu hóa, không chỉ kinh tế bị tác động lớn, cả lợi và hại, mà văn hóa cũng thế. Do vậy, bản sắc dân tộc cũng sẽ chuyển biến qua từng thế hệ, có nơi nhạt hơn một chút, và có nơi đậm hơn một chút -- và đôi khi, như ở các thành phố lớn, như tại Sài Gòn, văn hóa trở thành một tổng hợp chuyển biến, tác động lẫn nhau.
Gốm Việt Nam trước giờ nổi tiếng nhất là gốm Bát Tràng. Có lẽ một yếu tố làm cho gốm Bát Tràng được biết nhiều là nhờ vị trí điạ lý thuận lợi, nằm ngay ở Gia Lâm, Hà Nội – nghĩa là bên bờ thủ đô, và do vậy được các phóng viên báo chí viết nhiều. Nhưng như thế không có nghĩa là gốm Việt Nam mình chỉ duy có gốm Bát Tràng.
Làm thế nào có thể giữ gìn những điệu hát dân ca của Việt Nam? Có lẽ, đó làmột trong những khó khăn nhất đối với những người yêu mến nghệ thuật dân tộc.
Câu chuyện bằng giả là bình thường, vì chỉ cần một máy in đặt bên cạnh máy điện toán, nối dây xong, dùng Photoshop phù phép là xong.
Tình yêu đôi khi cần lời khuyên, bất kể rằng trái tim vẫn có những lý lẽ riêng của nó.
Đó là một chữ mới thấy trong hơn một thập niên nay, có thể là gần 2 thập niên: chém gió. Chữ này không rõ dịch chính xác ra ngôn ngữ bạn đang sử dụng thế nào... thôi thì mượn những chữ khá xưa mà bạn đã biết để đối chiếu: “chém gió” có nghĩa là “nổ,” là “xạo,” là “bẹt cà na”...
Nên “có tiếng“ hơn là nên “có miếng”? Những lựa chọn như thế có thể ảnh hưởng nhiều tới, không riêng cho bản thân người lựa chọn, nhưng sẽ tác động ra cả xã hội, nếu đây là một chính sách.
Chúng ta có bao giờ hài lòng với công việc của mình? Hoặc là chỉ hài lòng vào những ngaỳ cuối tuần khi được nghỉ ngơi, và bất mãn vào những ngày lao động nặng nhọc trong tuần?
Thế lào nà lói ngọng? Trời ạ, lại nói ngọng rồi. Không phải giỡn, nhưng nói ngọng là điều không nên, tuy là lỗi rất bình thường.
Trên nguyên tắc, văn bằng có dấu cạo sửa sẽ không được ai công nhận. Nhưng một Đại học tại Việt Nam đã xem đó là chuyện nhỏ, có gì cần điều chỉ chỉ cần lấy dao lam cạo sửa và ghi lại.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.