Thời này hẳn là có nhiêu Lý Long Tường... Lịch sử như dường vẫn đang lặp lại. Và nếu không Lý, thì là Lương vậy.
Người họ Lý này là một hoàng tử triều Lý nước Đại Việt thời thế kỷ thứ 13 đã bỏ chạy tỵ nạn sang Hàn Quốc, và rồi trở thành Hoa Sơn Tướng quân (Hwasan Sanggun) nước Cao Ly (tên cũ của Hàn Quốc) và là ông tổ của một dòng họ Lý ngày nay tại Hàn Quốc.
Lý Long Tường sinh năm 1174 (Giáp Ngọ), là con thứ bảy của vua Lý Anh Tông (trị vì 1138-1175) và Hiền Phi Lê Mỹ Nga. Ông được vua Trần Thái Tông phong chức: Thái sư Thượng trụ quốc, Khai phủ Nghi đồng Tam ty, Thượng thư Tả bộc xạ, lĩnh Đại đô đốc, tước Kiến Bình Vương.
Năm 1225, Trần Thủ Độ lật đổ nhà Lý bằng cách đưa cháu là Trần Cảnh vào hầu Lý Chiêu Hoàng, dàn xếp để Trần Cảnh lấy Lý Chiêu Hoàng và nhường ngôi để lập ra nhà Trần. Sau đó Trần Thủ Độ tiến hành tàn sát con cháu nhà Lý, buộc con cháu nhà Lý đổi qua họ Nguyễn, đày con cháu nhà Lý đi lên vùng núi non hiểm trở phía bắc.
Nghe có vẻ quen quen, hệt như chuyện thế kỷ 20 ở Miền Nam VN mình.
Sách xưa kể rằng, vào năm 1226, để bảo toàn tính mạng và lo việc thờ cúng tổ tiên, Lý Long Tường đã mang đồ thờ cúng, vương miện, áo long bào và thanh Thượng phương bảo kiếm truyền từ đời Vua Lý Thái Tổ cùng sáu ngàn gia thuộc qua cửa Thần Phù, Thanh Hóa chạy ra biển Đông trên ba hạm đội.
Nghĩa là, vượt biên, làm thuyền nhân.
Sau một tháng lênh đênh trên biển, đoàn thuyền gặp bão lớn phải ghé vào Đài Loan. Khi Lý Long Tường quyết định lên đường thì con trai là Lý Long Hiền ốm nặng nên phải ở lại cùng 200 gia thuộc. Trên đường đi tiếp đoàn thuyền bị bão dạt vào Trấn Sơn, huyện Bồn Tân, tỉnh Hoàng Hải, trên bờ biển phía tây Cao Ly. Tương truyền rằng trước đó Vua Cao Tông của Cao Ly nằm mơ thấy một con chim cực lớn bay từ phương Nam lên, vì vậy ông lệnh cho chính quyền địa phương tiếp đón ân cần, và đồng ý cho Lý Long Tường ở lại dung thân.
Tại đây Lý Long Tường cùng tướng sĩ, gia thuộc trồng trọt, đánh cá, chăn nuôi. Ông cho mở Độc thư đường dạy văn (thi phú, lễ nhạc, tế tự) và Giảng võ đường dạy võ (binh pháp, võ thuật). Học trò theo học rất đông, lúc nào cũng trên nghìn người.
Tự Điển Bách Khoa Mở kể rằng vào năm 1232, Đại hãn Oa Khoát Đài đem quân tiến đánh Cao Ly bằng hai đường thủy bộ. Về đường thủy, quân Nguyên Mông vượt biển tiến đánh Hoàng Hải nhưng bị Lý Long Tường lãnh đạo tướng sĩ, gia thuộc và quân dân địa phương đẩy lui. Khi ra trận, ông thường cưỡi ngựa trắng đôn đốc quân sĩ, nhân dân gọi ông là Bạch Mã Tướng quân.
Năm 1253, Đại hãn Mông Ca lại đem quân đánh Cao Ly lần thứ hai. Quân Nguyên Mông do Đường Cơ chỉ huy tấn công Hoàng Hải cả đường thủy lẫn đường bộ. Lý Long Tường lãnh đạo quân dân trong vùng chống trả quân Nguyên Mông suốt 5 tháng ròng. Sau chiến công này, Vua Cao Ly đổi tên Trấn Sơn thành Hoa Sơn, phong Lý Long Tường làm Hoa Sơn Tướng Quân. Nơi quân Nguyên Mông đầu hàng gọi là Thụ hàng môn và Vua Cao Ly cũng cho lập bia tại đây để ghi công ông (di tích này hiện nay vẫn còn).
Khi mất, ông được chôn tại chân núi Di Ất, gần Bàn Môn Điếm bây giờ. Thời gian sống ở Hoa Sơn, Lý Long Tường thường lên đỉnh núi ngồi trông về phương Nam mà khóc, nơi ấy gọi là Vọng quốc đàn...
Ngày nay hậu duệ họ Lý dòng dõi Lý Long Tường có khoảng hơn 600 người.
OK, OK... Không họ Lý, thì họ Lương.
Một người tỵ nạn Việt Nam tại Hoa Kỳ vừa được chính phủ Mỹ đề bạt thăng cấp Chuẩn Tướng.
Đó là anh Lương Xuân Việt, một đại tá quân đội Mỹ, là một người Mỹ gốc Việt giữ chức vụ cao nhất trong quân lực Hoa Kỳ.
Cha của Lương Xuân Việt là thiếu tá Thủy quân Lục chiến Việt Nam Cộng hoà.
Khi qua Mỹ vào năm 1975, Đại Tá Lương Xuân Việt chưa đầy 10 tuổi và gia đình ông đã chọn thành phố Mountain View, California để sinh sống. Sau khi tốt nghiệp USC, ông tình nguyện vào quân đội, mang cấp bậc Thiếu Úy Bộ Binh 1987 và được chọn vào danh sách sĩ quan hiện dịch.
Đại Tá Lương Xuân Việt đã nhiều lần chỉ huy các đơn vị Hoa Kỳ tham chiến ở Iraq và Afghanistan.
Và tuần qua thì, Đại Tá Lương Xuân Việt, Tư lệnh phó Sư Đoàn 1 Không Kỵ của quân đội Hoa kỳ đã đươc Chính Phủ và bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ đề nghị thăng cấp bậc Chuẩn Tướng Lục Quân từ ngày 20 tháng 5 năm 2014. Đây là môt vị tướng đầu tiên người Mỹ gốc Việt trong quân lực Hoa Kỳ.
Cũng là người bỏ quê hương để tỵ nạn, cũng là tướng quân đội, cũng dẫn lính bảo vệ quê hương thứ nhì... Xin chúc mừng chàng tuổi trẻ vốn dòng hào kiệt...
Người họ Lý này là một hoàng tử triều Lý nước Đại Việt thời thế kỷ thứ 13 đã bỏ chạy tỵ nạn sang Hàn Quốc, và rồi trở thành Hoa Sơn Tướng quân (Hwasan Sanggun) nước Cao Ly (tên cũ của Hàn Quốc) và là ông tổ của một dòng họ Lý ngày nay tại Hàn Quốc.
Lý Long Tường sinh năm 1174 (Giáp Ngọ), là con thứ bảy của vua Lý Anh Tông (trị vì 1138-1175) và Hiền Phi Lê Mỹ Nga. Ông được vua Trần Thái Tông phong chức: Thái sư Thượng trụ quốc, Khai phủ Nghi đồng Tam ty, Thượng thư Tả bộc xạ, lĩnh Đại đô đốc, tước Kiến Bình Vương.
Năm 1225, Trần Thủ Độ lật đổ nhà Lý bằng cách đưa cháu là Trần Cảnh vào hầu Lý Chiêu Hoàng, dàn xếp để Trần Cảnh lấy Lý Chiêu Hoàng và nhường ngôi để lập ra nhà Trần. Sau đó Trần Thủ Độ tiến hành tàn sát con cháu nhà Lý, buộc con cháu nhà Lý đổi qua họ Nguyễn, đày con cháu nhà Lý đi lên vùng núi non hiểm trở phía bắc.
Nghe có vẻ quen quen, hệt như chuyện thế kỷ 20 ở Miền Nam VN mình.
Sách xưa kể rằng, vào năm 1226, để bảo toàn tính mạng và lo việc thờ cúng tổ tiên, Lý Long Tường đã mang đồ thờ cúng, vương miện, áo long bào và thanh Thượng phương bảo kiếm truyền từ đời Vua Lý Thái Tổ cùng sáu ngàn gia thuộc qua cửa Thần Phù, Thanh Hóa chạy ra biển Đông trên ba hạm đội.
Nghĩa là, vượt biên, làm thuyền nhân.
Sau một tháng lênh đênh trên biển, đoàn thuyền gặp bão lớn phải ghé vào Đài Loan. Khi Lý Long Tường quyết định lên đường thì con trai là Lý Long Hiền ốm nặng nên phải ở lại cùng 200 gia thuộc. Trên đường đi tiếp đoàn thuyền bị bão dạt vào Trấn Sơn, huyện Bồn Tân, tỉnh Hoàng Hải, trên bờ biển phía tây Cao Ly. Tương truyền rằng trước đó Vua Cao Tông của Cao Ly nằm mơ thấy một con chim cực lớn bay từ phương Nam lên, vì vậy ông lệnh cho chính quyền địa phương tiếp đón ân cần, và đồng ý cho Lý Long Tường ở lại dung thân.
Tại đây Lý Long Tường cùng tướng sĩ, gia thuộc trồng trọt, đánh cá, chăn nuôi. Ông cho mở Độc thư đường dạy văn (thi phú, lễ nhạc, tế tự) và Giảng võ đường dạy võ (binh pháp, võ thuật). Học trò theo học rất đông, lúc nào cũng trên nghìn người.
Tự Điển Bách Khoa Mở kể rằng vào năm 1232, Đại hãn Oa Khoát Đài đem quân tiến đánh Cao Ly bằng hai đường thủy bộ. Về đường thủy, quân Nguyên Mông vượt biển tiến đánh Hoàng Hải nhưng bị Lý Long Tường lãnh đạo tướng sĩ, gia thuộc và quân dân địa phương đẩy lui. Khi ra trận, ông thường cưỡi ngựa trắng đôn đốc quân sĩ, nhân dân gọi ông là Bạch Mã Tướng quân.
Năm 1253, Đại hãn Mông Ca lại đem quân đánh Cao Ly lần thứ hai. Quân Nguyên Mông do Đường Cơ chỉ huy tấn công Hoàng Hải cả đường thủy lẫn đường bộ. Lý Long Tường lãnh đạo quân dân trong vùng chống trả quân Nguyên Mông suốt 5 tháng ròng. Sau chiến công này, Vua Cao Ly đổi tên Trấn Sơn thành Hoa Sơn, phong Lý Long Tường làm Hoa Sơn Tướng Quân. Nơi quân Nguyên Mông đầu hàng gọi là Thụ hàng môn và Vua Cao Ly cũng cho lập bia tại đây để ghi công ông (di tích này hiện nay vẫn còn).
Khi mất, ông được chôn tại chân núi Di Ất, gần Bàn Môn Điếm bây giờ. Thời gian sống ở Hoa Sơn, Lý Long Tường thường lên đỉnh núi ngồi trông về phương Nam mà khóc, nơi ấy gọi là Vọng quốc đàn...
Ngày nay hậu duệ họ Lý dòng dõi Lý Long Tường có khoảng hơn 600 người.
OK, OK... Không họ Lý, thì họ Lương.
Một người tỵ nạn Việt Nam tại Hoa Kỳ vừa được chính phủ Mỹ đề bạt thăng cấp Chuẩn Tướng.
Đó là anh Lương Xuân Việt, một đại tá quân đội Mỹ, là một người Mỹ gốc Việt giữ chức vụ cao nhất trong quân lực Hoa Kỳ.
Cha của Lương Xuân Việt là thiếu tá Thủy quân Lục chiến Việt Nam Cộng hoà.
Khi qua Mỹ vào năm 1975, Đại Tá Lương Xuân Việt chưa đầy 10 tuổi và gia đình ông đã chọn thành phố Mountain View, California để sinh sống. Sau khi tốt nghiệp USC, ông tình nguyện vào quân đội, mang cấp bậc Thiếu Úy Bộ Binh 1987 và được chọn vào danh sách sĩ quan hiện dịch.
Đại Tá Lương Xuân Việt đã nhiều lần chỉ huy các đơn vị Hoa Kỳ tham chiến ở Iraq và Afghanistan.
Và tuần qua thì, Đại Tá Lương Xuân Việt, Tư lệnh phó Sư Đoàn 1 Không Kỵ của quân đội Hoa kỳ đã đươc Chính Phủ và bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ đề nghị thăng cấp bậc Chuẩn Tướng Lục Quân từ ngày 20 tháng 5 năm 2014. Đây là môt vị tướng đầu tiên người Mỹ gốc Việt trong quân lực Hoa Kỳ.
Cũng là người bỏ quê hương để tỵ nạn, cũng là tướng quân đội, cũng dẫn lính bảo vệ quê hương thứ nhì... Xin chúc mừng chàng tuổi trẻ vốn dòng hào kiệt...
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình