Một bài viết trên tờ Infonet đã có nhiều thông tin đáng quan tâm cho người dùng tiếng Việt.
Học giả Việt Hoàng trong bài viết “Hiện tượng dùng sai từ Hán Việt trên báo chí” ngày 4 tháng 7-2016 trên Infonet cho biết rất nhiều từ Hán Việt đã bị dùng sai.
Bài viết ghi nhận rằng, trích:
“Số lượng từ Hán Việt chiếm hơn 80% kho từ ngữ tiếng Việt. Mặc dù qua thời gian, nhiều từ đã được Việt hóa thông dụng, có từ đã biến đổi ý nghĩa nhưng rất nhiều từ chúng ta chưa thể thay thế.
Do vậy, việc dùng sai từ Hán Việt trong đời sống nói chung, trên báo chí nói riêng vốn là câu chuyện không mới nhưng cần phải chấn chỉnh thường xuyên.”(ngưng trích)
Nội dung bài viết là ghi về hội thảo “Đào tạo và nghiên cứu Ngôn ngữ học ở Việt Nam” do Khoa Ngôn ngữ, Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn – Đại học Quốc Gia Hà Nội tổ chức.
Bài viết ghi ý kiến từ nhiều chuyên gia như: TS Bùi Mạnh Hùng (Đại học Sư phạm TP.SG), dẫn ra, trích:
“...từ niên và từ kỉ thời gian gần đây bị rất nhiều người dùng sai. Niên là năm, kỉ là thế kỉ (1 thế kỉ là 100 năm) nhưng thay vì nói/viết thập niên (10 năm), nhiều người lại nói/viết thành thập kỉ.
Nhìn dưới góc độ ngôn ngữ học, TS Bùi Mạnh Hùng cho rằng: Câu chuyện dùng sai từ Hán Việt vốn không mới, cũng chưa có những chuẩn mực nhất định nên ở nơi nào đó, thời điểm nào đó từ dùng sai lại được chấp nhận. Ví dụ những từ như: chúng cư (nay dùng thành chung cư); khuyến mãi (nay dùng thành khuyến mại)… Thực tế, do nhu cầu ngôn ngữ việc người Việt dùng song song từ Hán Việt với từ thuần Việt hay biến đổi từ Hán Việt thành ngôn ngữ của mình là khá phổ biến. Trong khi đó, phải thừa nhận một thực tế lớp từ Hán- Việt thường có sắc thái trang trọng, trong khi lớp từ thuần Việt lại bình dân và sinh động hơn. Lấy ví dụ một số cặp từ đồng nghĩa sẽ thấy: sơn hà- núi sông; thổ huyết- hộc máu, sặc tiết; phu nhân- vợ, bà xã; khai mạc- mở màn… Do đó, ở một số người câu chuyện “sính” chữ Hán Việt cũng không khác cách giới trẻ hiện nay dùng tiếng bồi quá nhiều trong giao tiếp.”
Trong khi đó, TS. Đặng Thị Thu Hương, Chủ nhiệm Khoa Báo chí, Đại học KHXH&NV Hà Nội, nêu ra những điển hình cụ thể, trich:
“...Trong rất nhiều trường hợp, nếu phải chọn từ Hán Việt và từ thuần Việt người sẽ dùng từ thuần Việt và nếu có phải vay mượn vốn từ của nước ngoài thì cũng phải theo những tiêu chuẩn nhất định. Ví dụ, thay vì dùng từ giác độ (giác là góc), chúng ta dùng từ góc độ nó dễ hiểu hơn nhiều (Ví dụ câu: Ở góc độ này, tôi nhất trí với ý kiến của các bạn!)...
… Hoặc các bản tin văn hóa của VTV, các biên tập viên rất hay dùng cụm từ “Người đẹp Hoa ngữ” để nói người đẹp Trung Hoa, trong khi từ “Hoa ngữ” nghĩa gốc chỉ đơn giản là tiếng Hoa.
Vẫn biết sẽ cần thời gian để sửa đổi hoặc “không cần sửa đổi” nếu đại chúng chấp nhận nghĩa mới của từ Hán Việt – cũng giống như cách chúng ta Việt hóa tiếng Pháp, tiếng Anh hay tên riêng nào đó (Ví dụ OSIN – tên một bộ phim của Nhật, nay được hiểu nghĩa là nghề giúp việc).
Nếu hiểu đúng và dùng đúng ngữ nghĩa của từ Hán Việt, chúng ta không chỉ bảo vệ sự trong sáng của tiếng Việt mà còn làm giàu thêm vốn từ vựng phong phú của cha ông, nối dài nét đẹp văn hóa và chữ viết – vốn là sợi dây kết nối văn hóa của người Việt....”(ngưng trích)
Tiếng Việt phải nói là tuyệt vời... Y hệt biển lớn, tiếng Việt đã đón nhận nhiều dòng sông ngôn ngữ hòa vào nhau.
Tiếng Việt của Nguyễn Du, của Bùi Giáng, của Phạm Duy, của Nhất Linh... và dòng sông lớn là tiếng Việt của ca dao, là lời mẹ ru...
Không lời nào ngợi ca đủ những vẻ đẹp của tiếng Việt.
Học giả Việt Hoàng trong bài viết “Hiện tượng dùng sai từ Hán Việt trên báo chí” ngày 4 tháng 7-2016 trên Infonet cho biết rất nhiều từ Hán Việt đã bị dùng sai.
Bài viết ghi nhận rằng, trích:
“Số lượng từ Hán Việt chiếm hơn 80% kho từ ngữ tiếng Việt. Mặc dù qua thời gian, nhiều từ đã được Việt hóa thông dụng, có từ đã biến đổi ý nghĩa nhưng rất nhiều từ chúng ta chưa thể thay thế.
Do vậy, việc dùng sai từ Hán Việt trong đời sống nói chung, trên báo chí nói riêng vốn là câu chuyện không mới nhưng cần phải chấn chỉnh thường xuyên.”(ngưng trích)
Nội dung bài viết là ghi về hội thảo “Đào tạo và nghiên cứu Ngôn ngữ học ở Việt Nam” do Khoa Ngôn ngữ, Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn – Đại học Quốc Gia Hà Nội tổ chức.
Bài viết ghi ý kiến từ nhiều chuyên gia như: TS Bùi Mạnh Hùng (Đại học Sư phạm TP.SG), dẫn ra, trích:
“...từ niên và từ kỉ thời gian gần đây bị rất nhiều người dùng sai. Niên là năm, kỉ là thế kỉ (1 thế kỉ là 100 năm) nhưng thay vì nói/viết thập niên (10 năm), nhiều người lại nói/viết thành thập kỉ.
Nhìn dưới góc độ ngôn ngữ học, TS Bùi Mạnh Hùng cho rằng: Câu chuyện dùng sai từ Hán Việt vốn không mới, cũng chưa có những chuẩn mực nhất định nên ở nơi nào đó, thời điểm nào đó từ dùng sai lại được chấp nhận. Ví dụ những từ như: chúng cư (nay dùng thành chung cư); khuyến mãi (nay dùng thành khuyến mại)… Thực tế, do nhu cầu ngôn ngữ việc người Việt dùng song song từ Hán Việt với từ thuần Việt hay biến đổi từ Hán Việt thành ngôn ngữ của mình là khá phổ biến. Trong khi đó, phải thừa nhận một thực tế lớp từ Hán- Việt thường có sắc thái trang trọng, trong khi lớp từ thuần Việt lại bình dân và sinh động hơn. Lấy ví dụ một số cặp từ đồng nghĩa sẽ thấy: sơn hà- núi sông; thổ huyết- hộc máu, sặc tiết; phu nhân- vợ, bà xã; khai mạc- mở màn… Do đó, ở một số người câu chuyện “sính” chữ Hán Việt cũng không khác cách giới trẻ hiện nay dùng tiếng bồi quá nhiều trong giao tiếp.”
Trong khi đó, TS. Đặng Thị Thu Hương, Chủ nhiệm Khoa Báo chí, Đại học KHXH&NV Hà Nội, nêu ra những điển hình cụ thể, trich:
“...Trong rất nhiều trường hợp, nếu phải chọn từ Hán Việt và từ thuần Việt người sẽ dùng từ thuần Việt và nếu có phải vay mượn vốn từ của nước ngoài thì cũng phải theo những tiêu chuẩn nhất định. Ví dụ, thay vì dùng từ giác độ (giác là góc), chúng ta dùng từ góc độ nó dễ hiểu hơn nhiều (Ví dụ câu: Ở góc độ này, tôi nhất trí với ý kiến của các bạn!)...
… Hoặc các bản tin văn hóa của VTV, các biên tập viên rất hay dùng cụm từ “Người đẹp Hoa ngữ” để nói người đẹp Trung Hoa, trong khi từ “Hoa ngữ” nghĩa gốc chỉ đơn giản là tiếng Hoa.
Vẫn biết sẽ cần thời gian để sửa đổi hoặc “không cần sửa đổi” nếu đại chúng chấp nhận nghĩa mới của từ Hán Việt – cũng giống như cách chúng ta Việt hóa tiếng Pháp, tiếng Anh hay tên riêng nào đó (Ví dụ OSIN – tên một bộ phim của Nhật, nay được hiểu nghĩa là nghề giúp việc).
Nếu hiểu đúng và dùng đúng ngữ nghĩa của từ Hán Việt, chúng ta không chỉ bảo vệ sự trong sáng của tiếng Việt mà còn làm giàu thêm vốn từ vựng phong phú của cha ông, nối dài nét đẹp văn hóa và chữ viết – vốn là sợi dây kết nối văn hóa của người Việt....”(ngưng trích)
Tiếng Việt phải nói là tuyệt vời... Y hệt biển lớn, tiếng Việt đã đón nhận nhiều dòng sông ngôn ngữ hòa vào nhau.
Tiếng Việt của Nguyễn Du, của Bùi Giáng, của Phạm Duy, của Nhất Linh... và dòng sông lớn là tiếng Việt của ca dao, là lời mẹ ru...
Không lời nào ngợi ca đủ những vẻ đẹp của tiếng Việt.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình