Quê hương đói nghèo, trẻ em suy dinh dưỡng... một thời như thế nhiều thập niên, và bây giờ vẫn thê thảm như thế ở nhiều miền đất nước.
Nghèo chẳng có gì là thơ mông. Dĩ nhiên, chỉ trừ các vị tự chọn nếp sống nghèo. Thí dụ, như các tu sĩ.
Nhưng từ xa xưa, ông bà mình vẫn tôn trọng những người có tư cac1h, bât1 kể giàu hay nghèo.
Thí dụ, như một thiếu nữ giỡn với anh đồ nghèo:
Anh đồ ơi hỡi anh đồ
Có cơm ăn tấm trộn ngô thì vào?
Cơm tấm còn đãi dưới ao
Ngô thì chưa bẻ anh vào làm chi?
Hay là, khi chàng trai Nam Bộ ra chợ gặp nàng ngồi ngoaì chợ bán hàng xén:
Chợ Thốt Nốt có lập đài khán võ
Chợ Cờ Đỗ tuy nhỏ mà đông
Thấy em buôn bán anh chẳng vừa lòng
Để anh làm mướn kiếm từng đồng nuôi em...
Tuy nhiên, nghèo là cái gì kéo chúng ta trì trệ, đau lòng, nhất là khi nhìn thấy trẻ em suy dinh dưỡng.
Báo Dân Tộc Miền Núi kể rằng hiện nay có khoảng 2 triệu trẻ em bị suy dinh dưỡng thấp còi.
Viện Dinh dưỡng cho biết, cứ 6 trẻ dưới 5 tuổi có 1 trẻ bị suy dinh dưỡng thể nhẹ cân (tương đương 14,1%); và cứ 4 trẻ dưới 5 tuổi thì có một trẻ suy dinh dưỡng thể thấp còi (24,6%).
Tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng (SDD) vẫn tập trung cao ở những nơi khó khăn như Tây Nguyên, trung du và miền núi phía Bắc với tỷ lệ SDD thấp còi tương ứng là 34,2% và 30,3%, nhẹ cân là 21,6% và 19,5%. Tỷ lệ SDD thể thấp còi, nhẹ cân ở khu vực nông thôn; đặc biệt là các xã nghèo luôn cao hơn so với khu vực thành thị”, PGS.TS Lê Thị Bạch Mai, Phó Viện trưởng Viện dinh dưỡng, cho biết chiều 11/10, tại Hà Nội.
Trong khi đó, Báo Dân Trí kể chuyện tỉnh An Giang: Hàng trăm học sinh Việt Kiều vẫn lắc lư qua sông học chữ bằng xuồng nhỏ...
Bản tin DT nói rằng trước mối hiểm nguy đang trực chờ hàng trăm em học sinh Việt Kiều sang sông Khánh An học tiếng mẹ đẻ, lãnh đạo huyện An Phú (tỉnh An Giang) nhiều lần đối thoại với nước Cam-pu-chia nhưng đến nay chưa có giải pháp. Các cháu vẫn phải liều mình qua sông trên những chiếc xuồng nhỏ tìm chữ.
Đó là nơi xã Khánh An (huyện An Phú), nơi nhiều học sinh Việt Kiều cư ngụ. Các em này có cha mẹ người Việt Nam nhưng đang định cư và mang quốc tịch Cam-pu-chia. Để các cháu sang Việt Nam học, cha mẹ nhờ người thân ở Việt Nam làm giấy khai sinh cho các cháu.
Trẻ em Việt kiều này đang theo học tại Trường tiểu học A Khánh An đã đến lớp 100%, nâng tổng số học sinh tại trường lên 710 HS.
Ông Võ Hoàng Lâm - Phó Trưởng phòng Giáo dục huyện An Phú cho biết: Đầu năm học số học sinh Việt Kiều trường tiểu học A Khánh An chỉ đến trường 70%. Nguyên nhân là do thời gian này chính quyền nước bạn Cam-pu-chia đột ngột ngăn cấm các chuyến đò ngang mà dân mình và dân Cam-pu-chia hoạt động lâu nay. Chính quyền nước bạn buộc tất cả người dân qua lại giữa hai nước bằng đường cửa khẩu, không cho đi theo lói mòn, đường nhỏ như trước đây. Chính vì điều này, nhiều em học sinh ở xa cửa khẩu, cha mẹ bận đi làm khó lòng đến trường nhưng qua sự vận động của ban giám hiệu, thầy cô và đại diện Hội phụ huynh học sinh các em học sinh đã đến lớp 100%.
Mặc cho dòng nước chảy cuồn cuộn, các em học sinh Việt Kiều vẫn xuống đò qua sông. Nếu ý thức mặc áo phao, trang bị dụng cụ nổi chưa được chính quyền ngành giáo dục quan tâm đúng mức thì đây là mối nguy hiểm luôn chực chờ cho các em mỗi khi qua sông tìm chữ...
Nghĩa là, cái nghèo nơi đây chỉ vì cha mẹ phải sang nước người kiếm cơm, và gửi con về An Giang đi học.
Nếu nước mình giàu, hẳn là không có chuyện đó... Nghèo chi mà nghèo, tới mức phải sang Campuchia kiếm sống...
Người ta nói, đã nghèo lại mắc cái eo...
Đó là khi Liên Hiệp Quốc cho biết: 90% nạn nhân thiên tai là ở nước nghèo...
Bản tin NHK ghi rằng trước thềm Ngày Quốc tế Giảm nhẹ Thiên tai 13/10, Liên Hợp Quốc (LHQ) phân tích hơn 7.000 thiên tai từ 2 thập niên qua.
Trong phân tích có động đất ở Haiti năm 2010 và động đất và sóng thần ở Ấn Độ Dương năm 2004. Tổng số người thiệt mạng lên tới hơn 1,35 triệu người. Trong đó 1,22 triệu người tập trung ở các nước có thu nhập thấp đến trung bình, trong đó có Trung Quốc và Nga.
LHQ cho rằng ở các nước thu nhập cao, nhà chịu được động đất và kiểm soát dịch bệnh sau thiên tai tốt hơn.
Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon đưa ra một tuyên bố thúc giục các chính phủ hợp tác với khu vực tư nhân trong công tác chuẩn bị đối phó với thiên tai.
Trong khi đó, theo một bản tin khác, rằng một bản nghiênc ứu của World Bank nói rằng để bảo vệ cơ sở hạ tầng, đảm bảo an toàn cho người dân trước mối đe dọa của biến đổi khí hậu, các nước trên thế giới cần khoản đầu tư lên tới 1.000 tỷ USD/năm.
Nghĩa là, nghèo là đủ thứ chuyện khổ kéo theo dây chuyền.
Nghèo chẳng có gì là thơ mông. Dĩ nhiên, chỉ trừ các vị tự chọn nếp sống nghèo. Thí dụ, như các tu sĩ.
Nhưng từ xa xưa, ông bà mình vẫn tôn trọng những người có tư cac1h, bât1 kể giàu hay nghèo.
Thí dụ, như một thiếu nữ giỡn với anh đồ nghèo:
Anh đồ ơi hỡi anh đồ
Có cơm ăn tấm trộn ngô thì vào?
Cơm tấm còn đãi dưới ao
Ngô thì chưa bẻ anh vào làm chi?
Hay là, khi chàng trai Nam Bộ ra chợ gặp nàng ngồi ngoaì chợ bán hàng xén:
Chợ Thốt Nốt có lập đài khán võ
Chợ Cờ Đỗ tuy nhỏ mà đông
Thấy em buôn bán anh chẳng vừa lòng
Để anh làm mướn kiếm từng đồng nuôi em...
Tuy nhiên, nghèo là cái gì kéo chúng ta trì trệ, đau lòng, nhất là khi nhìn thấy trẻ em suy dinh dưỡng.
Báo Dân Tộc Miền Núi kể rằng hiện nay có khoảng 2 triệu trẻ em bị suy dinh dưỡng thấp còi.
Viện Dinh dưỡng cho biết, cứ 6 trẻ dưới 5 tuổi có 1 trẻ bị suy dinh dưỡng thể nhẹ cân (tương đương 14,1%); và cứ 4 trẻ dưới 5 tuổi thì có một trẻ suy dinh dưỡng thể thấp còi (24,6%).
Tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng (SDD) vẫn tập trung cao ở những nơi khó khăn như Tây Nguyên, trung du và miền núi phía Bắc với tỷ lệ SDD thấp còi tương ứng là 34,2% và 30,3%, nhẹ cân là 21,6% và 19,5%. Tỷ lệ SDD thể thấp còi, nhẹ cân ở khu vực nông thôn; đặc biệt là các xã nghèo luôn cao hơn so với khu vực thành thị”, PGS.TS Lê Thị Bạch Mai, Phó Viện trưởng Viện dinh dưỡng, cho biết chiều 11/10, tại Hà Nội.
Trong khi đó, Báo Dân Trí kể chuyện tỉnh An Giang: Hàng trăm học sinh Việt Kiều vẫn lắc lư qua sông học chữ bằng xuồng nhỏ...
Bản tin DT nói rằng trước mối hiểm nguy đang trực chờ hàng trăm em học sinh Việt Kiều sang sông Khánh An học tiếng mẹ đẻ, lãnh đạo huyện An Phú (tỉnh An Giang) nhiều lần đối thoại với nước Cam-pu-chia nhưng đến nay chưa có giải pháp. Các cháu vẫn phải liều mình qua sông trên những chiếc xuồng nhỏ tìm chữ.
Đó là nơi xã Khánh An (huyện An Phú), nơi nhiều học sinh Việt Kiều cư ngụ. Các em này có cha mẹ người Việt Nam nhưng đang định cư và mang quốc tịch Cam-pu-chia. Để các cháu sang Việt Nam học, cha mẹ nhờ người thân ở Việt Nam làm giấy khai sinh cho các cháu.
Trẻ em Việt kiều này đang theo học tại Trường tiểu học A Khánh An đã đến lớp 100%, nâng tổng số học sinh tại trường lên 710 HS.
Ông Võ Hoàng Lâm - Phó Trưởng phòng Giáo dục huyện An Phú cho biết: Đầu năm học số học sinh Việt Kiều trường tiểu học A Khánh An chỉ đến trường 70%. Nguyên nhân là do thời gian này chính quyền nước bạn Cam-pu-chia đột ngột ngăn cấm các chuyến đò ngang mà dân mình và dân Cam-pu-chia hoạt động lâu nay. Chính quyền nước bạn buộc tất cả người dân qua lại giữa hai nước bằng đường cửa khẩu, không cho đi theo lói mòn, đường nhỏ như trước đây. Chính vì điều này, nhiều em học sinh ở xa cửa khẩu, cha mẹ bận đi làm khó lòng đến trường nhưng qua sự vận động của ban giám hiệu, thầy cô và đại diện Hội phụ huynh học sinh các em học sinh đã đến lớp 100%.
Mặc cho dòng nước chảy cuồn cuộn, các em học sinh Việt Kiều vẫn xuống đò qua sông. Nếu ý thức mặc áo phao, trang bị dụng cụ nổi chưa được chính quyền ngành giáo dục quan tâm đúng mức thì đây là mối nguy hiểm luôn chực chờ cho các em mỗi khi qua sông tìm chữ...
Nghĩa là, cái nghèo nơi đây chỉ vì cha mẹ phải sang nước người kiếm cơm, và gửi con về An Giang đi học.
Nếu nước mình giàu, hẳn là không có chuyện đó... Nghèo chi mà nghèo, tới mức phải sang Campuchia kiếm sống...
Người ta nói, đã nghèo lại mắc cái eo...
Đó là khi Liên Hiệp Quốc cho biết: 90% nạn nhân thiên tai là ở nước nghèo...
Bản tin NHK ghi rằng trước thềm Ngày Quốc tế Giảm nhẹ Thiên tai 13/10, Liên Hợp Quốc (LHQ) phân tích hơn 7.000 thiên tai từ 2 thập niên qua.
Trong phân tích có động đất ở Haiti năm 2010 và động đất và sóng thần ở Ấn Độ Dương năm 2004. Tổng số người thiệt mạng lên tới hơn 1,35 triệu người. Trong đó 1,22 triệu người tập trung ở các nước có thu nhập thấp đến trung bình, trong đó có Trung Quốc và Nga.
LHQ cho rằng ở các nước thu nhập cao, nhà chịu được động đất và kiểm soát dịch bệnh sau thiên tai tốt hơn.
Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon đưa ra một tuyên bố thúc giục các chính phủ hợp tác với khu vực tư nhân trong công tác chuẩn bị đối phó với thiên tai.
Trong khi đó, theo một bản tin khác, rằng một bản nghiênc ứu của World Bank nói rằng để bảo vệ cơ sở hạ tầng, đảm bảo an toàn cho người dân trước mối đe dọa của biến đổi khí hậu, các nước trên thế giới cần khoản đầu tư lên tới 1.000 tỷ USD/năm.
Nghĩa là, nghèo là đủ thứ chuyện khổ kéo theo dây chuyền.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình