Thảm họa Formosa xả thải làm chết cá ven biển 4 tỉnh Miền Trung có thể gọi là lớn tầm cỡ chưa? Tại sao không vào được danh sách 10 sự kiện môi trường của năm 2016?
Bản tin RFA kể rằng thảm họa môi trường do Formosa gây nên không nằm trong 10 sự kiện môi trường hàng đầu năm 2016 vì không phải sự kiện mang tính tích cực, và đó là lý giải được ông Vũ Minh Sơn, Vụ trưởng vụ Thi đua - Khen thưởng và Tuyên truyền của Bộ Tài Nguyên và Môi trường đưa ra với báo giới trong ngày hôm Thứ Sáu 6/1/2017.
Theo giải thích của ông Vũ Minh Sơn việc bình chọn sự kiện nổi bật được dựa trên các tiêu chí được ban hành từ năm 2012 và dựa trên biểu quyết của Hội đồng bình chọn là các lãnh đạo bộ máy nhà nước.
Hai nguyên nhân chính khiến Formosa không được đưa vào danh sách 10 sự kiện của ngành trong năm 2016 là do không phải sự kiện mang tính tích cực và không được hoàn thành trong năm bình xét 2016.
Ông giải thích 10 sự kiện được bình chọn phải đáp ứng các tiêu chuẩn như có tính chất tiêu biểu, xuất sắc, điển hình, đóng góp cho sự phát triển của đất nước, có quy mô lớn mà ý nghĩa chính trị sâu rộng.
RFA nhắc rằng thảm họa môi trường do nhà máy gang thép Hưng Nghiệp Formosa tại Vũng Áng, Hà Tĩnh xả thải hóa chất độc hại trực tiếp ra biển gây ra. Các loại hóa chất đó khiến cá, hải sản chết hằng loạt tấp vào bờ dọc 4 tỉnh bắc Trung bộ gồm Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên- Huế rồi tác động lớn lao đến sinh kế của dân chúng sống nhờ vào biển.
Trong khi đó, bản tin VOA ghi rằng, lời giải thích của các giới chức Bộ TNMT trên báo chí không được công luận chấp nhận.
Facebooker tên Trần Đạt ở TP.SG viết “Thành tích ảo vs. thảm họa thật” khi so sánh 10 sự kiện trên danh sách với thảm hoạ Formosa với các vụ cá chết hàng loạt khắp các tỉnh miền Trung. Facebooker Đạt viết “Thành tích chỉ là sự kiện trên giấy chưa giúp cải thiện gì nhưng thảm hoạ rõ ràng đã và đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân từ Nam ra Bắc. Đã nhận thành tích thì cũng nên thẳng thắn nhận trách nhiệm”.
VOA cũng ghi lời Linh mục Đặng Hữu Nam, quản xứ Phú Yên, xã An Hòa, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, người đã giúp đỡ về mặt pháp lý cho hàng trăm nạn nhân của vụ Formosa, nhận định về danh sách 10 sự kiện:
“Điều này không phải chỉ bản thân tôi mà có lẽ là cả nhân loại đều cảm thấy hài hước. Có lẽ khi Bộ trưởng Trần Hồng Hà ký quyết định công bố 10 sự kiện nổi bật của năm mà loại thảm họa Formosa ra ngoài thì có lẽ tôi nghĩ trong thâm tâm của ông, tận đáy sâu cõi lòng nơi lương tâm của ông hiện diện, thì ông cũng không muốn đâu”.
Bản tin VOA nhắc rằng vụ ô nhiễm môi trường do Tập đoàn gang thép Đài Loan Formosa ở Hà Tĩnh gây ra đã khiến cá chết hàng loạt trong một thời gian dài trên 200 km bãi biển ở các tỉnh miền Trung, bắt đầu từ tháng 4/2016.
Hàng triệu dân địa phương bị ảnh hưởng và gần 40.000 ngư dân của 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên-Huế đã mất kế sinh nhai trong suốt tám tháng qua.
Tin cho hay thảm họa này đã làm giảm 20% năng suất thủy sản và làm chậm tốc độ tăng trưởng của Việt Nam trong chín tháng đầu năm 2016.
Công ty Formosa Hà Tĩnh đã nhận trách nhiệm gây ra thảm họa và đồng ý bồi thường 500 triệu đôla. Tuy nhiên, khoản tiền bồi thường này cũng gặp nhiều phản đối từ các nạn nhân cũng như công chúng. Nhiều người cho rằng khoản tiền bồi thường quá ít ỏi, không đủ để bù đắp những thiệt hại đối với người dân trong suốt thời gian qua, và chưa nói đến kinh phí để khắc phục hậu quả của tai hoạ môi trường mà nhiều người cho là phải mất đến hàng chục năm.
Trong khi đó, bản tin VTC/VOV ghi nhận về “10 sự kiện trong nước nổi bật năm 2016” đã công khai ghi nhận Formosa vào danh sách 10 sự kiện lớn.
VTC/VOV viết, đó là hàng thứ 8 cho Formosa, và hàng thứ 9 cho mưa lũ và xả lũ:
“8. Sự cố môi trường biển nghiêm trọng ở miền Trung
Việc Công ty trách nhiệm hữu hạn Gang Thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh xả thải trái phép các chất độc hại ra biển đã hủy hoại nghiêm trọng môi trường biển của các tỉnh miền Trung từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên Huế, ảnh hưởng tới hàng trăm nghìn người dân có sinh kế dựa vào biển.
Đây là bài học đắt giá, hết sức thấm thía về việc lựa chọn các dự án đầu tư, kiên quyết không đánh đổi môi trường và cuộc sống người dân để lấy lợi ích kinh tế, dù có thể lớn. Các cơ quan chức năng đã và đang xem xét để xử lý trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan tới vụ việc này.
9. Thiên tai diễn biến phức tạp, gây hậu quả nặng nề trong cả nước
Hạn hán, mặn xâm thực ở ĐBSCL, Tây Nguyên, Nam Trung bộ nghiêm trọng nhất trong 100 năm qua khiến hàng chục triệu người bị ảnh hưởng, gây thiệt hại hàng chục nghìn tỷ đồng. Hạn hán diễn ra trên phạm vi 70% diện tích canh tác ở Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Nước mặn xâm nhập sâu vào ĐBSCL đến 90km. Điều này chưa từng xuất hiện trong lịch sử quan trắc Việt Nam.
Vào những ngày cuối năm, mưa lũ liên tiếp tại miền Trung, nhất là nam Trung bộ, gây ngập lụt trên diện rộng, làm gần 100 người chết và mất tích, gần 200.000 ngôi nhà bị ngập. Tổng thiệt hại ước tới gần 10.000 tỉ đồng.”
Than ôi... biết nói gì hơn. Formosa cũng được tô hồng, chuốt lục...
Bản tin RFA kể rằng thảm họa môi trường do Formosa gây nên không nằm trong 10 sự kiện môi trường hàng đầu năm 2016 vì không phải sự kiện mang tính tích cực, và đó là lý giải được ông Vũ Minh Sơn, Vụ trưởng vụ Thi đua - Khen thưởng và Tuyên truyền của Bộ Tài Nguyên và Môi trường đưa ra với báo giới trong ngày hôm Thứ Sáu 6/1/2017.
Theo giải thích của ông Vũ Minh Sơn việc bình chọn sự kiện nổi bật được dựa trên các tiêu chí được ban hành từ năm 2012 và dựa trên biểu quyết của Hội đồng bình chọn là các lãnh đạo bộ máy nhà nước.
Hai nguyên nhân chính khiến Formosa không được đưa vào danh sách 10 sự kiện của ngành trong năm 2016 là do không phải sự kiện mang tính tích cực và không được hoàn thành trong năm bình xét 2016.
Ông giải thích 10 sự kiện được bình chọn phải đáp ứng các tiêu chuẩn như có tính chất tiêu biểu, xuất sắc, điển hình, đóng góp cho sự phát triển của đất nước, có quy mô lớn mà ý nghĩa chính trị sâu rộng.
RFA nhắc rằng thảm họa môi trường do nhà máy gang thép Hưng Nghiệp Formosa tại Vũng Áng, Hà Tĩnh xả thải hóa chất độc hại trực tiếp ra biển gây ra. Các loại hóa chất đó khiến cá, hải sản chết hằng loạt tấp vào bờ dọc 4 tỉnh bắc Trung bộ gồm Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên- Huế rồi tác động lớn lao đến sinh kế của dân chúng sống nhờ vào biển.
Trong khi đó, bản tin VOA ghi rằng, lời giải thích của các giới chức Bộ TNMT trên báo chí không được công luận chấp nhận.
Facebooker tên Trần Đạt ở TP.SG viết “Thành tích ảo vs. thảm họa thật” khi so sánh 10 sự kiện trên danh sách với thảm hoạ Formosa với các vụ cá chết hàng loạt khắp các tỉnh miền Trung. Facebooker Đạt viết “Thành tích chỉ là sự kiện trên giấy chưa giúp cải thiện gì nhưng thảm hoạ rõ ràng đã và đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân từ Nam ra Bắc. Đã nhận thành tích thì cũng nên thẳng thắn nhận trách nhiệm”.
VOA cũng ghi lời Linh mục Đặng Hữu Nam, quản xứ Phú Yên, xã An Hòa, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, người đã giúp đỡ về mặt pháp lý cho hàng trăm nạn nhân của vụ Formosa, nhận định về danh sách 10 sự kiện:
“Điều này không phải chỉ bản thân tôi mà có lẽ là cả nhân loại đều cảm thấy hài hước. Có lẽ khi Bộ trưởng Trần Hồng Hà ký quyết định công bố 10 sự kiện nổi bật của năm mà loại thảm họa Formosa ra ngoài thì có lẽ tôi nghĩ trong thâm tâm của ông, tận đáy sâu cõi lòng nơi lương tâm của ông hiện diện, thì ông cũng không muốn đâu”.
Bản tin VOA nhắc rằng vụ ô nhiễm môi trường do Tập đoàn gang thép Đài Loan Formosa ở Hà Tĩnh gây ra đã khiến cá chết hàng loạt trong một thời gian dài trên 200 km bãi biển ở các tỉnh miền Trung, bắt đầu từ tháng 4/2016.
Hàng triệu dân địa phương bị ảnh hưởng và gần 40.000 ngư dân của 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên-Huế đã mất kế sinh nhai trong suốt tám tháng qua.
Tin cho hay thảm họa này đã làm giảm 20% năng suất thủy sản và làm chậm tốc độ tăng trưởng của Việt Nam trong chín tháng đầu năm 2016.
Công ty Formosa Hà Tĩnh đã nhận trách nhiệm gây ra thảm họa và đồng ý bồi thường 500 triệu đôla. Tuy nhiên, khoản tiền bồi thường này cũng gặp nhiều phản đối từ các nạn nhân cũng như công chúng. Nhiều người cho rằng khoản tiền bồi thường quá ít ỏi, không đủ để bù đắp những thiệt hại đối với người dân trong suốt thời gian qua, và chưa nói đến kinh phí để khắc phục hậu quả của tai hoạ môi trường mà nhiều người cho là phải mất đến hàng chục năm.
Trong khi đó, bản tin VTC/VOV ghi nhận về “10 sự kiện trong nước nổi bật năm 2016” đã công khai ghi nhận Formosa vào danh sách 10 sự kiện lớn.
VTC/VOV viết, đó là hàng thứ 8 cho Formosa, và hàng thứ 9 cho mưa lũ và xả lũ:
“8. Sự cố môi trường biển nghiêm trọng ở miền Trung
Việc Công ty trách nhiệm hữu hạn Gang Thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh xả thải trái phép các chất độc hại ra biển đã hủy hoại nghiêm trọng môi trường biển của các tỉnh miền Trung từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên Huế, ảnh hưởng tới hàng trăm nghìn người dân có sinh kế dựa vào biển.
Đây là bài học đắt giá, hết sức thấm thía về việc lựa chọn các dự án đầu tư, kiên quyết không đánh đổi môi trường và cuộc sống người dân để lấy lợi ích kinh tế, dù có thể lớn. Các cơ quan chức năng đã và đang xem xét để xử lý trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan tới vụ việc này.
9. Thiên tai diễn biến phức tạp, gây hậu quả nặng nề trong cả nước
Hạn hán, mặn xâm thực ở ĐBSCL, Tây Nguyên, Nam Trung bộ nghiêm trọng nhất trong 100 năm qua khiến hàng chục triệu người bị ảnh hưởng, gây thiệt hại hàng chục nghìn tỷ đồng. Hạn hán diễn ra trên phạm vi 70% diện tích canh tác ở Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Nước mặn xâm nhập sâu vào ĐBSCL đến 90km. Điều này chưa từng xuất hiện trong lịch sử quan trắc Việt Nam.
Vào những ngày cuối năm, mưa lũ liên tiếp tại miền Trung, nhất là nam Trung bộ, gây ngập lụt trên diện rộng, làm gần 100 người chết và mất tích, gần 200.000 ngôi nhà bị ngập. Tổng thiệt hại ước tới gần 10.000 tỉ đồng.”
Than ôi... biết nói gì hơn. Formosa cũng được tô hồng, chuốt lục...
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình