Bạn,
Vào mùa Xuân, nhiều tỉnh ở VN có nhiều lễ hội khác nhau, nhưng không có nơi nào có một lễ hội độc đáo như ở làng Canh Nậu, huyện Thạch Thất, tỉnh Hà Tây. Hàng năm tại làng này đều có tổ chức lễ hội săn chuột. Đây là một lễ hội truyền thống độc đáo với cuộc tranh tài rất sôi nổi của các thợ săn với sự tiếp trợ của các con chó thiện nghệ. Báo Thanh Niên đã mô tả lễ hội này qua đoạn ký sự dưới đây.
Vào mùa Xuân, nhiều tỉnh ở VN có nhiều lễ hội khác nhau, nhưng không có nơi nào có một lễ hội độc đáo như ở làng Canh Nậu, huyện Thạch Thất, tỉnh Hà Tây. Hàng năm tại làng này đều có tổ chức lễ hội săn chuột. Đây là một lễ hội truyền thống độc đáo với cuộc tranh tài rất sôi nổi của các thợ săn với sự tiếp trợ của các con chó thiện nghệ. Báo Thanh Niên đã mô tả lễ hội này qua đoạn ký sự dưới đây.
Tiếng loa cất lên, tiếng trống thúc, tiếng cồng gõ, già trẻ gái trai của cả 4 thôn ùa hết ra đình. Cờ hội cắm đầy sân, ngựa gỗ bày la liệt. Các cụ già áo the khăn đóng trong trọng lo phần lễ, các tay thợ săn xếp hàng dài để chờ phần hội. Những con chó săn chạy lăng xăng. Người xem quây quần chật sân, chật đường, chật cả bờ ao.
Hội săn chuột bắt đầu. Mỗi tay thợ săn dắt theo 1-2 con chó thiện nghệ lan tỏa ra khắp cánh đồng trong tiếng cồng chiêng, tiếng reo hò cổ vũ. Tiếng chó sủa ầm ĩ, tiếng thuổng đào thậm thịch. Những người thợ săn dùng rơm rạ đốt lên, quạt khói vào cửa hang rồi đặt một chiếc đó ở hang ngách mà chuột sẽ chui ra để bắt. Mỗi lần có con chuột nào đó liều lĩnh thoát ra bằng cửa hang đang đun khói, lũ chó săn tranh nhau lao đến tóm cho bằng được.
Thợ săn bắt được chuột bỏ vào chiếc lồng. Tan hội họ mang về sân đình nộp để làng phân giải ai là người bắt được nhiều chuột và có nhiều chuột to. Các cụ già kể rằng hội săn chuột đã có từ lâu lắm rồi. Vậy nên mãi đến bây giờ người làng Canh Nậu có tài chọn và huấn luyện chó săn giỏi nhất. Ngày trước, sau mùa hội lễ, trai làng Canh dẫn theo chó đi săn chuột khắp nơi. Hồi ấy, chuột đồng là một món ăn khoái khẩu nên làng có một cái chợ họp ngay đường trục chính bày bán những sàng chuột đã được cạo lông, thui qua lửa làm con chuột căng tròn béo ngậy. Những năm gần đây, không còn ai ăn thịt chuột nhưng cái thú săn chuột vẫn còn giữ nguyên. Vì vậy mà nhà nào cũng có những cái đó đan bằng cật tre hoặc mây già un khói, nhà nào cũng nuôi chó săn, có nhà nuôi đến hai, ba con chó thiện nghệ. Những lúc rảnh rỗi họ lại đi săn chuột như một thú chơi và cũng để bảo vệ mùa màng.
Trong phần lễ ở sân đình, các cụ già chủ lễ nói lời cầu nguyện cho mùa màng tươi tốt, không bị các “ông thử, bà thử” phá hoại. Sau lễ, phần hội có người thắng kẻ thua nhưng ai cũng vui. Trong năm vẫn có nhiều người làm nghề săn chuột, họ săn bắt chuột sống nhốt vào lồng rồi bán cho các cơ sở nuôi rắn, kỳ đà, vốn là những cơ sở đang làm ăn phát đạt. Vì thế, dù không còn ăn thịt chuột nhưng lễ hội độc đáo này vẫn còn tồn tại đến bây giờ.
Bạn,
Cũng theo báo quốc nội, lễ hội săn chuột vậy là đã vượt lên ý nghĩa một thú chơi, khi mà các nhà trong làng đều luyện nuôi những chú chó săn thiện nghệ, đó là lễ hội này đã để trở thành một biện pháp ngăn ngừa mối hiểm họa không nhỏ từ chuột. Và chuột đã không đất sống sau ngày lễ hội độc đáo này.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình