Bạn
Theo báo Lao Động, tại tỉnh Sơn La ở miền núi phía Bắc, người sắc tộc Mông đang rộ lên phong trào xem video, VCD tiếng Mông. Có những phim mở đầu rằng: “Nếu người Mông mình để mất văn hoá thì sẽ thành người Mông chín. Người Mông ta dù sống ở quốc gia nào cũng phải là người Mông sống, đừng là người Mông chín...”. Phóng viên ghi như sau.
Bản làng Hợp Tiến thuộc xã Huổi Một ở cách huyện lỵ Sông Mã (Sơn La) không xa lắm nhưng đường rất khó đi. Cả bản người Mông này chỉ có 60 hộ dân mà đã có 7 bộ video và VCD, bình quân 8 hộ có một bộ. Cheo leo sườn núi thế này lấy đâu ra cửa hàng cho thuê băng, đĩa hình" Ông trưởng bản Hồ Giống Của chỉ cho phóng viêni thấy một chồng băng video và đĩa VCD ngay sát bộ đầu máy VCD. Ông nói “của người Mông mình đấy”. Rồi ông lấy một đĩa VCD và bật máy. Đây là một phim truyện, bối cảnh trong phim hoàn toàn là cảnh bản làng người Mông. Nhà, vườn cây trong phim y hệt ở các bản người Mông, còn nhân vật trong phim nói gì thì phóng viên không hiểu vì nói bằng tiếng Mông và ăn mặc như người Mông. Cô gái người Mông đứng bên cạnh giải thích cho tôi bằng tiếng Kinh chưa thạo lắm: “Có một đôi trai gái yêu nhau, cô gái là người đẹp nhất bản. Khi đời thích thì con ma cũng thích... nhiều lắm, không kể hết được”.
Ở xã Chiềng Sơn dưới Mộc Châu, nhiều bản người Mông cũng có băng, đĩa hình như thế này nên từ người già đến trẻ em ai cũng xem. Ngạc nhiên là không chỉ những bản Mông ở gần đường hay gần trung tâm huyện mà ngay cả các bản heo hút ở sát biên giới muốn tới phải đi bộ từ xã lên cũng mất cả ngày leo dốc, ở đó cũng có băng, đĩa hình để xem. Bản nhiều thì năm, bảy bộ, ít thì một, hai bộ video hoặc VCD, còn băng đĩa hình không hiếm. Ông Kiều Liên, chủ tịch xã Chiềng Sơn cho biết thêm, ngay cả những bản không có điện lưới, chưa xem được TV cũng có video để xem. Điện ư" Đã có máy phát điện chạy bằng nước suối, cứ có suối thì có điện, mà suối ở vùng cao không bao giờ cạn.
Chất lượng hình ảnh của đĩa VCD, băng video tiếng Mông khá cao, âm thanh rõ nét. Băng, đĩa hình lưu hành trong các bản người Mông ở biên giới, có nhiều loại từ phim truyện như: Câu chuyện tình giữa chàng Plai và nàng Dợ, vợ chồng Páo Ly, lịch sử người Mông, những phim tâm lý đề cập đến mẹ chồng, nàng dâu; vợ lẽ, vợ cả; số phận con người và phim làm theo những câu chuyện cổ tích của người Mông. Có cả phim ca nhạc, phim dạy cách trồng cây, chăn nuôi. Điều đặc biệt là rất đúng tâm lý, tình cảm của người Mông, chẳng thế mà ông Và A Chông, trưởng bản Cau Cói, đã nói với phóng viên: “Vì nó làm đúng chuyện người Mông ta”.
Bạn,
Trong một buổi chiều phóng viên vào cửa hàng bán và cho thuê băng, đĩa hình ở phố huyện Mộc Châu, như một khách hàng tìm mua băng. Chủ quán là một cô gái còn trẻ, đang bán hàng cho mấy thanh niên. Thấy phóng viên hỏi mua băng phim tiếng Mông, cô trả lời vui vẻ “nhà em vừa hết, một hai hôm nữa mới có”. Cô nói tiếp “hình ảnh của “nó” đẹp hơn của mình và phim của “nó” cũng hay”. Rồi cô kể cho khách nghe một phim mà cô không nhớ tên, đại để là có một đôi trai gái yêu nhau nhưng bố mẹ cô gái không đồng ý nên mỗi lần đến chơi, anh chàng người yêu đều bị đuổi, trong khi đó có những chàng trai khác cũng yêu cô gái này. Kể xong, cô cười và nói: “Em xem nhiều nên đoán thế thôi chứ phim toàn nói tiếng Mông, em cũng không hiểu”.
Theo báo Lao Động, tại tỉnh Sơn La ở miền núi phía Bắc, người sắc tộc Mông đang rộ lên phong trào xem video, VCD tiếng Mông. Có những phim mở đầu rằng: “Nếu người Mông mình để mất văn hoá thì sẽ thành người Mông chín. Người Mông ta dù sống ở quốc gia nào cũng phải là người Mông sống, đừng là người Mông chín...”. Phóng viên ghi như sau.
Bản làng Hợp Tiến thuộc xã Huổi Một ở cách huyện lỵ Sông Mã (Sơn La) không xa lắm nhưng đường rất khó đi. Cả bản người Mông này chỉ có 60 hộ dân mà đã có 7 bộ video và VCD, bình quân 8 hộ có một bộ. Cheo leo sườn núi thế này lấy đâu ra cửa hàng cho thuê băng, đĩa hình" Ông trưởng bản Hồ Giống Của chỉ cho phóng viêni thấy một chồng băng video và đĩa VCD ngay sát bộ đầu máy VCD. Ông nói “của người Mông mình đấy”. Rồi ông lấy một đĩa VCD và bật máy. Đây là một phim truyện, bối cảnh trong phim hoàn toàn là cảnh bản làng người Mông. Nhà, vườn cây trong phim y hệt ở các bản người Mông, còn nhân vật trong phim nói gì thì phóng viên không hiểu vì nói bằng tiếng Mông và ăn mặc như người Mông. Cô gái người Mông đứng bên cạnh giải thích cho tôi bằng tiếng Kinh chưa thạo lắm: “Có một đôi trai gái yêu nhau, cô gái là người đẹp nhất bản. Khi đời thích thì con ma cũng thích... nhiều lắm, không kể hết được”.
Ở xã Chiềng Sơn dưới Mộc Châu, nhiều bản người Mông cũng có băng, đĩa hình như thế này nên từ người già đến trẻ em ai cũng xem. Ngạc nhiên là không chỉ những bản Mông ở gần đường hay gần trung tâm huyện mà ngay cả các bản heo hút ở sát biên giới muốn tới phải đi bộ từ xã lên cũng mất cả ngày leo dốc, ở đó cũng có băng, đĩa hình để xem. Bản nhiều thì năm, bảy bộ, ít thì một, hai bộ video hoặc VCD, còn băng đĩa hình không hiếm. Ông Kiều Liên, chủ tịch xã Chiềng Sơn cho biết thêm, ngay cả những bản không có điện lưới, chưa xem được TV cũng có video để xem. Điện ư" Đã có máy phát điện chạy bằng nước suối, cứ có suối thì có điện, mà suối ở vùng cao không bao giờ cạn.
Chất lượng hình ảnh của đĩa VCD, băng video tiếng Mông khá cao, âm thanh rõ nét. Băng, đĩa hình lưu hành trong các bản người Mông ở biên giới, có nhiều loại từ phim truyện như: Câu chuyện tình giữa chàng Plai và nàng Dợ, vợ chồng Páo Ly, lịch sử người Mông, những phim tâm lý đề cập đến mẹ chồng, nàng dâu; vợ lẽ, vợ cả; số phận con người và phim làm theo những câu chuyện cổ tích của người Mông. Có cả phim ca nhạc, phim dạy cách trồng cây, chăn nuôi. Điều đặc biệt là rất đúng tâm lý, tình cảm của người Mông, chẳng thế mà ông Và A Chông, trưởng bản Cau Cói, đã nói với phóng viên: “Vì nó làm đúng chuyện người Mông ta”.
Bạn,
Trong một buổi chiều phóng viên vào cửa hàng bán và cho thuê băng, đĩa hình ở phố huyện Mộc Châu, như một khách hàng tìm mua băng. Chủ quán là một cô gái còn trẻ, đang bán hàng cho mấy thanh niên. Thấy phóng viên hỏi mua băng phim tiếng Mông, cô trả lời vui vẻ “nhà em vừa hết, một hai hôm nữa mới có”. Cô nói tiếp “hình ảnh của “nó” đẹp hơn của mình và phim của “nó” cũng hay”. Rồi cô kể cho khách nghe một phim mà cô không nhớ tên, đại để là có một đôi trai gái yêu nhau nhưng bố mẹ cô gái không đồng ý nên mỗi lần đến chơi, anh chàng người yêu đều bị đuổi, trong khi đó có những chàng trai khác cũng yêu cô gái này. Kể xong, cô cười và nói: “Em xem nhiều nên đoán thế thôi chứ phim toàn nói tiếng Mông, em cũng không hiểu”.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình