Bạn,
Theo báo Kinh Tế Sài Gòn, những cái lạ thu hút sự chú ý của du khách phương Tây và Nhật trong thời gian họ thăm VN lại chính là những cái rất bình thường đối với người Việt. Đó có thể là hình ảnh người bán hàng rong trên đường phố, ly cà phê phin VN, chiếc nón lá, khu vườn đầy trái cây ở miền Tây, chiếc lồng đèn ở phố Hội An... Báo quốc nội nhắc lại câu chuyện khoảng 7, 8 năm trước, khi một vài doanh nghiệp VN dự hội chợ ở Nam Hàn mang theo một mớ nón lá để gọi là giới thiệu món thủ công truyền thống thì bất ngờ bán chạy như tôm tươi. Lúc ấy, nhiều người đã xem đó như là một sự kiện ghê gớm. Giờ thì mọi người đã quá quen với hình ảnh du khách Tây, Nhật đội nón lá và mang bị cói đi ngoài phố, với vẻ thích chí. Chuyện cái nón lá đơn sơ đã trở thành kinh nghiệm sáng giá về “phát hiện lại” các giá trị trong du lịch. Báo KTSG đã ghi lại những cái lạ thu hút du khách như sau.
Giáo sư Trần Văn Khê, người từng chu du hơn mấy chục nước, kể chuyện rằng kể chuyện du khách nước ngoài rất khoái xem cách gọt dừa xiêm của những người bán rong trên đường phố Sài Gòn. Cầm trái dừa trên tay với con dao nhỏ rất bén, anh bán dừa vừa nhấn nhát dao vừa xoay tròn trái dừa, trong vài phút là có ngay trái dừa đã gọt cạnh tròn, trắng lốp. Gọn gàng, điệu nghệ, đó cũng là một thứ kỹ xảo ngon mắt trong ẩm thực.
Lại nhớ chuyện các hãng du lịch Nhật quảng cáo với du khách món cà phê phin ở VN: Sao không thử ra điếm (quán) nhâm nhi một ly cà phê phin. Trời đất, cái món được xem là sự lạ ấy với người Nhật chẳng qua là món cơm bữa của hàng triệu người Việt Nam. Có gì đáng nói" Mà có đấy. Cái phin cà phê du nhập vào VN cùng với cây cà phê từ thời Pháp thuộc, và rồi nó tiếp tục ở lại VN dài dài cho đến nay, trở thành một vết tích của lịch sử, trong khi rất nhiều người Pháp hiện nay, và kể cả dân ghiền cà phê ở nhiều nước khác, không còn cái công cụ thô sơ ấy. Người ta dùng máy pha cà phê từ khuya rồi (pha chế kiểu này có ngon hay không lại là chuyện khác). Cho nên nó thành sự lạ, thú vị với du khách.
Nghĩ lại càng thấy tiếc cái đầu máy xe lửa chạy bằng hơi nước cổ lổ sĩ từ hồi Tây mới cai trị. Nó nằm ụ cả mấy chục năm trời ở một nhà ga Đà Lạt, chẳng ai ngó tới. Đùng một cái, có người từ châu Âu cắc cớ sang hỏi mua. Bèn thở phào bán đi như bán sắt phế liệu. Ai dè họ về sửa sang lại, cho chạy xình xịch trong khu vui chơi, tạo thêm sản phẩm du lịch độc đáo, hấp dẫn, lại rất hợp mốt chơi đồ cổ. Cái mà người bản xứ cho là tầm thường, quá quen đến nhẵn mặt, chẳng mấy khi gợi nên cảm xúc nào lại là cái lạ lẫm thu hút sự chú ý và thích thú của khách phương xa. Hẳn nhiên, nó phải nói lên một điều gì đó: một nét phong tục, một vết tích lịch sử, một đặc điểm phong thổ, một sắc thái văn hóa. Nói chung là đáng cho người ta xem. Du lịch, từ gốc gác của nó đã mang ý nghĩa đi tìm cái mới lạ, thưởng thức chất hương xa.
Bạn,
Cũng theo báo KTSG, giờ thì các hãng du lịch VN đã thấy được nhiều điều. Cho nên không có gì ngạc nhiên khi du lịch vườn đang phát triển mạnh ở miền Tây, một số làng nghề đang thu hút du khách, hoặc nhiều hộ gia đình ở Hội An không chỉ bán đèn lồng mà còn làm đèn lồng tại nhà cho du khách vào xem. Có hãng còn tổ chức cho du khách Tây xuống ruộng tham gia trồng lúa, cấy, gặt…
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình