Bạn,
Theo báo quốc nội, hiện nay thư pháp tiếng Việt xuất hiện mọi nơi, trên các tấm ảnh, những tờ lịch và cả trong các cuộc triển lãm. Thế nhưng kiểu viết này có đáng được gọi là thư pháp" Nêu ra câu hỏi này, báo Tia Sáng đã phân tích và ghi nhận nguyên văn như sau.
Thư pháp là thuật ngữ chỉ cho những nước dùng hệ chữ tượng hình. Nước ta trước khi có Alexandre de Rhodes nghiên cứu và hoài thai ra chữ quốc ngữ đã sử dụng hai loại chữ, chữ Hán và chữ Nôm. Trên thực tế cả chữ Hán và chữ Nôm đều thuộc hệ chữ tượng hình. Thư pháp trên thực tế cũng chỉ sử dụng cho hệ chữ tượng hình mà thôi.
Cái tên chữ tượng hình đã thể hiện phần nào bản chất của nó. Chữ Hán khi viết chữ Tâm ta thấy hình vẽ mô phỏng người chèo đò đi giữa dòng sông. Chữ Mã là hình một con ngựa đang tung bờm. Vậy một bức thư pháp sẽ không chỉ dừng ở việc con chữ mà nó còn mang tầm như một bức tranh. Cũng chính bởi vậy mà những nhà thư pháp phải khổ luyện rất khủng khiếp để có được những bức "tiên hoa" mang đậm dấu ấn cá nhân và tải được cái thần của con chữ.
Hơn nữa chữ tượng hình thường mang rất nhiều lớp nghĩa. Chữ An chẳng hạn. Nó bao gồm bộ miên (mái nhà) và chữ nữ (người con gái) hàm ý nếu dưới mái nhà mà có bàn tay của người con gái thì mái nhà đó sẽ an bình. Mỗi bức thư pháp với những con chữ tượng hình mang trong mình nó cả một bài học triết lý. Đó là điều mà hệ chữ la-tinh không có.
Nhìn lại thì chữ hệ la-tinh như chữ Quốc ngữ của ta đi theo một dòng khác hẳn. Chính vì vậy việc có tham vọng đưa "kỹ thuật viết đẹp chữ Việt" thành "thư pháp tiếng Việt" có thể là một việc làm mơ hồ. Chữ viết theo hệ la-tinh mang trong mình nhiều ưu điểm như nó ghi lại âm khiến cho người học dễ học hơn, dễ viết hơn. Cấu tạo chữ Việt ta rất gọn gàng khiến cho việc bóp méo, hay thêm bớt, phóng bút tạo những nét bứt phá là điều không thể. Hơn nữa chữ quốc ngữ chỉ mang trong mình vài nghĩa nhất định chứ không dày lớp nghĩa như chữ Hán thành ra nó làm cụt cái thú ngắm chữ và suy ngẫm.
Mà đó lại chính là những yếu tố cơ bản để tạo thành những bức thư pháp. Ví như chữ Thọ có tới gần 200 cách viết khác nhau. Những chữ Hán tượng hình khác cũng đều có thể thể hiện ở nhiều dạng khác nhau ở các thể cơ bản: Chân, Triện, Lệ, Thảo. Ngoài ra, người viết không quá bị gò bó, có thể bớt nét hay thêm nét mà người đọc vẫn nhận ra đó là chữ gì, cốt sao thể hiện được cái hồn cho con chữ. Đó là điều mà hệ chữ la-tinh không chấp nhận.
Bạn,
Báo Tia Sáng viết tiếp: nhiều người bảo thế thì những chữ viết mà người ta vẫn coi là "Thư pháp tiếng Việt" như những chữ viết của Trịnh Công Sơn gọi là gì" Đó mới chỉ là những kiểu viết lạ, mang nhiều tính chất của dấu ấn cá nhân chứ không phải là "thư pháp" theo đúng nghĩa của nó. Vậy nên chăng chỉ coi đó là "kỹ thuật viết chữ đẹp" chứ không phải là "thư pháp tiếng Việt".
Theo báo quốc nội, hiện nay thư pháp tiếng Việt xuất hiện mọi nơi, trên các tấm ảnh, những tờ lịch và cả trong các cuộc triển lãm. Thế nhưng kiểu viết này có đáng được gọi là thư pháp" Nêu ra câu hỏi này, báo Tia Sáng đã phân tích và ghi nhận nguyên văn như sau.
Thư pháp là thuật ngữ chỉ cho những nước dùng hệ chữ tượng hình. Nước ta trước khi có Alexandre de Rhodes nghiên cứu và hoài thai ra chữ quốc ngữ đã sử dụng hai loại chữ, chữ Hán và chữ Nôm. Trên thực tế cả chữ Hán và chữ Nôm đều thuộc hệ chữ tượng hình. Thư pháp trên thực tế cũng chỉ sử dụng cho hệ chữ tượng hình mà thôi.
Cái tên chữ tượng hình đã thể hiện phần nào bản chất của nó. Chữ Hán khi viết chữ Tâm ta thấy hình vẽ mô phỏng người chèo đò đi giữa dòng sông. Chữ Mã là hình một con ngựa đang tung bờm. Vậy một bức thư pháp sẽ không chỉ dừng ở việc con chữ mà nó còn mang tầm như một bức tranh. Cũng chính bởi vậy mà những nhà thư pháp phải khổ luyện rất khủng khiếp để có được những bức "tiên hoa" mang đậm dấu ấn cá nhân và tải được cái thần của con chữ.
Hơn nữa chữ tượng hình thường mang rất nhiều lớp nghĩa. Chữ An chẳng hạn. Nó bao gồm bộ miên (mái nhà) và chữ nữ (người con gái) hàm ý nếu dưới mái nhà mà có bàn tay của người con gái thì mái nhà đó sẽ an bình. Mỗi bức thư pháp với những con chữ tượng hình mang trong mình nó cả một bài học triết lý. Đó là điều mà hệ chữ la-tinh không có.
Nhìn lại thì chữ hệ la-tinh như chữ Quốc ngữ của ta đi theo một dòng khác hẳn. Chính vì vậy việc có tham vọng đưa "kỹ thuật viết đẹp chữ Việt" thành "thư pháp tiếng Việt" có thể là một việc làm mơ hồ. Chữ viết theo hệ la-tinh mang trong mình nhiều ưu điểm như nó ghi lại âm khiến cho người học dễ học hơn, dễ viết hơn. Cấu tạo chữ Việt ta rất gọn gàng khiến cho việc bóp méo, hay thêm bớt, phóng bút tạo những nét bứt phá là điều không thể. Hơn nữa chữ quốc ngữ chỉ mang trong mình vài nghĩa nhất định chứ không dày lớp nghĩa như chữ Hán thành ra nó làm cụt cái thú ngắm chữ và suy ngẫm.
Mà đó lại chính là những yếu tố cơ bản để tạo thành những bức thư pháp. Ví như chữ Thọ có tới gần 200 cách viết khác nhau. Những chữ Hán tượng hình khác cũng đều có thể thể hiện ở nhiều dạng khác nhau ở các thể cơ bản: Chân, Triện, Lệ, Thảo. Ngoài ra, người viết không quá bị gò bó, có thể bớt nét hay thêm nét mà người đọc vẫn nhận ra đó là chữ gì, cốt sao thể hiện được cái hồn cho con chữ. Đó là điều mà hệ chữ la-tinh không chấp nhận.
Bạn,
Báo Tia Sáng viết tiếp: nhiều người bảo thế thì những chữ viết mà người ta vẫn coi là "Thư pháp tiếng Việt" như những chữ viết của Trịnh Công Sơn gọi là gì" Đó mới chỉ là những kiểu viết lạ, mang nhiều tính chất của dấu ấn cá nhân chứ không phải là "thư pháp" theo đúng nghĩa của nó. Vậy nên chăng chỉ coi đó là "kỹ thuật viết chữ đẹp" chứ không phải là "thư pháp tiếng Việt".
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình