Bạn,
Theo ghi nhận của các nhà nghiên cứu nhân văn, không ít trò chơi đã hình thành trong thế giới tinh thần của tuổi thơ và đã trở thành những ký ức đẹp đẽ theo mãi con người khi lớn lên. Chính những ký ức nhắc nhở con người luôn nhớ về quê nhà xa cách ngú ngàn kỳ niệm một thời trẻ dại. Qua lá thư này, mời bạn nghe câu chuyện ghi lại một số trò chơi dân gian tại miền quê Việt Nam theo ghi nhận của báo SGGP.
Khi những cơn mưa đầu mùa rơi xuống là lúc loài dế bắt đầu xuất hiện, lũ nhỏ rủ nhau đi bắt dế để chơi trò đá dế. Có rất nhiều cách để bắt dế như dùng nước chế vào các hang có tiếng dế gáy "tét tét" dọc theo bờ ruộng để dế bị ngợp sẽ chui ra ngoài; hoặc dùng cuốc, xẻng để đào các hang dế; nhiều đứa trẻ còn dùng cuốc đào đất tạo ra những cái hang hố giả để bẫy dế - chiều đi đào hang rồi sáng sớm hôm sau đi bắt. Kinh nghiệm đi bắt dế là vào buổi sáng sớm vì khí trời mát mẻ dế gáy nhiều dễ nghe và lần theo dấu vết của chúng.
Dế bắt được bỏ vào lon gô, hũ keo… và ngắt cỏ non thả vào cho ăn. Để hai con dế trống hăng say đá nhau, bọn trẻ lấy sợi tóc của mình buộc vào một chân dế và quay cho dếù bay năm, bảy vòng tròn rồi thả vào một cái thau nhựa, nhôm… và dùng cây chân nhang lừa hai con sáp lại đá nhau, con nào thắng sẽ cất tiếng gáy vang tét tét mà mấy em nhỏ nghe đứa nào cũng thích.
Ngồi dưới những lũy tre làng, ngõ quê, bóng mát cây xanh mà tổ chức chơi ăn quan thì thật là thích. Trò chơi này cũng khá đơn giản mới nhìn qua một vài lần là bất cứ đứa trẻ nào cũng biết cách chơi. Chỉ cần hai người là có thể tổ chức chơi. Bước vào cuộc chơi, mỗi bên chuẩn bị 25 miếng miểng sành nhỏ (quân cờ) và một miếng miểng sành lớn (ông tướng) khác nhau để dễ phân biệt quân cờ của ai. Trò chơi sẽ được tiếp tục đến khi có một trong hai người bị hết quân cờ, hết tướng thì cuộc chơi xem như kết thúc.
Ngoài mấy trò chơi kể trên, trong những ngày hè trẻ em ở vùng quê còn tổ chức nhiều trò chơi khác cũng khá hấp dẫn như: thả diều, nhăm u, chơi ken, chơi cò cò bẹp, tạt lon, trốn tìm, bịt mắt bắt dê, cá sấu lên bờ, cưỡi ngựa ném banh, cờ gánh…
Thời gian gần đây, có một điều hết sức nghịch lý là trong lúc nhiều trẻ em nội thành mong muốn đến hè được về quê tha hồ vui chơi với những trò chơi dân gian ở quê thì một số trẻ em ở vùng quê lại bắt đầu tìm đến các trò chơi điện tử bắn giết, đua xe tốc độ tại các dịch vụ trò chơi điện tử mới mở vài năm trở lại đây.
Bạn,
Cũng theo SGGP, theo đà đô thị hóa hiện nay, các trò chơi dân gian mà trẻ em ở vùng quê thường chơi trong những ngày hè rồi sẽ dần dần bị mai một. Nhưng dù sao người ta vẫn hy vọng các trò chơi dân gian sẽ còn tồn tại mãi mãi để mỗi khi hè về các em nhỏ ở nội thành về quêâ lại tổ chức chơi các trò chơi một cách vô tư, hồn nhiên.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình