Bạn,
Như VB đã loan tin, hạn hán đang xảy ra tại Tây Nguyên đã tạo ra tình trạng giá cả cà phê đang tăng, giảm thất thường, nhiều doanh nghiệp có thể lỗ nặng, sản lượng tụt giảm. Nhiều chuyên viên dự đoán năm con Ngựa là năm hạn của cà phê Việt Nam. Tuần qua, một phóng viên KTSG đã có mặt tại Daklak, một tỉnh có diện tích trồng cà phê dẫn đầu trong cả VN, và ghi nhận thực trạng này như sau.
Như VB đã loan tin, hạn hán đang xảy ra tại Tây Nguyên đã tạo ra tình trạng giá cả cà phê đang tăng, giảm thất thường, nhiều doanh nghiệp có thể lỗ nặng, sản lượng tụt giảm. Nhiều chuyên viên dự đoán năm con Ngựa là năm hạn của cà phê Việt Nam. Tuần qua, một phóng viên KTSG đã có mặt tại Daklak, một tỉnh có diện tích trồng cà phê dẫn đầu trong cả VN, và ghi nhận thực trạng này như sau.
Lâu nay, các doanh nghiệp kinh doanh cà phê thường ứng vốn, vật tư cho nông dân, sau đó đến mùa thu hoạch sẽ nhận lại bằng cà phê. Tuy nhiên năm nay năng suất cà phê đạt thấp nên lượng cà phê nông dân trả không đủ so với số vốn doanh nghiệp ứng trước. Bên cạnh đó, giá thấp buộc người nông dân phải bán ra hầu hết cà phê từ đầu vụ để trang trải các khoản chi tiêu, dẫn đến tình trạng không còn cà phê để trả cho doanh nghiệp. Đến lượt mình, doanh nghiệp lại không giao đủ hàng cho các công ty xuất khẩu cà phê, những doanh nghiệp ứng trước vốn để mua hàng.
Một số doanh nghiệp khác kinh doanh cà phê bằng cách cho dân gửi cà phê vào kho, khi dân cần thì chốt giá bán theo thời điểm để thanh toán. Thường thì doanh nghiệp bán ngay số hàng gửi kho này để quay vòng kinh doanh. Những năm gần đây, giá liên tục hạ, do vậy doanh nghiệp thường thu lợi do vào thời điểm dân chốt giá thì giá thường ở mức thấp hơn. Nhưng năm nay tình hình đã đổi khác. Đầu vụ dân gửi vào, doanh nghiệp bán ra thì giá cà phê ở mức thấp kỷ lục, trên dưới 4,000 đồng/kg. Nay giá trên thị trường thế giới tăng lên, người dân mới đến chốt giá bán. Số tiền bán ra đầu vụ không đủ để trả theo giá mới. Do vậy, doanh nghiệp trở thành con nợ với nông dân. Trong khi đó, các công ty xuất cảng đến thời kỳ giao hàng lại đòi cà phê. Do vậy, các doanh nghiệp tư nhân càng thiếu hụt cà phê. Điều này đã dẫn đền đợt sốt giá vào trung tuần tháng 3, với giá nội trong nước cao hơn giá thị trường thế giới 70-80 đô/tấn.
Tại Dak Mil, một huyện cách Buôn Mê Thuột 60 km về hướng Tây Nam, liên tục ba năm liền giá cà phê xuống dưới mức giá thành đã làm cho người trồng cà phê ở đây kiệt sức. Thu nhập giảm, họ không thể chăm sóc đúng mức cho vườn cà phê của mình. Tưới nước ít hơn, bón phân cầm chừng và tất nhiên sản lượng cũng xuống giảm hơn trước. Nếu như một hecta năm 1999 cho 4 tấn cà phê nhân, thì năm rồi chỉ còn chưa đầy ba tấn. Trong lúc đó, nhiều gia đình đã hoàn toàn chuyển sang trồng cây khác. Có những vườn cà phê đã được chặt hết cành, chỉ còn thân cây trơ trọi. Hoặc có vườn đã được dọn sạch cả gốc, người dân đang làm gốc để chuẩn bị cho loại cây mới.
Bạn,
Cũng theo Kinh Tế Sài Gòn, một số chuyên gia trong ngành cà phê nhận định rằng nguyên nhân chính dẫn đến sản lượng cà phê Việt Nam xuống dốc là nông dân đang quay lưng lại với cây cà phê. Sau đợt khảo sát mới nhất, Tổng công ty cà phê VN đã đưa ra sản lượng cà phê cả Việt Nam ước tính toàn niên vụ 2001-2002 chỉ còn 600,000 tấn, so với dự tính trước đây là 750,000 tấn. Các chuyên gia đưa ra dự báo niên vụ bắt đầu thu hoạch vào tháng 10 tới đây sẽ tiếp tục giảm ít nhất 30% so với niên vụ vừa qua. Từ thực trạng nêu trên, nhiều doanh nghiệp và nông dân trồng cà phê đã phan than rằng năm nay ngành cà phê đã gặp đại nạn vì hạn hán.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình