Hôm nay,  

Chuyện Cô Gái Thái

06/08/200200:00:00(Xem: 6994)
Bạn,
Trong tháng 7 vừa qua, Hãng xe Toyota tại VN đã tài trợ cho chương trình du khảo văn hóa mang tên “Qua miền Tây Bắc”, với sự tham dự của nhiều nhà nghiên cứu văn hóa, nghệ sĩ trong nước. Có mặt trong chuyến dđi, một phóng viên báo SGGP ghi nhận rằng “dấu ấn” chuyến đi chính là phong tục của người Thái và sự cuốn hút của các cô gái Thái, vừa kín đáo lại vừa e ấp bốc lửa. Phóng viên này đã ghi lại những điều trông thấy và cảm nhận được qua đoạn ký sự như sau.
Qua các bản người Thái đặc trưng: Bản Tông, bản Chiêng Ngùa, bản Bó (tỉnh Sơn La), người ta dễ nhận thấy chất nhân văn, sự chân thật, hiếu khách ... thấm đẫm từng ngọn cỏ, bông lúa, trong từng con cá bơi dưới suối trước cửa nhà. Mỗi người Thái, theo lời của một người Thái chính gốc, tiến sĩ Hoàng Lương, sinh ra đã là một nghệ sĩ cả trong lời ăn, tiếng nói, cách ăn mặc, ứng xử. Điều này quá chính xác.
Trong đời thường bộn bề, người Kinh ít có khi nào nói được những lời vừa bay bổng vừa bùi ngùi quyến luyến như người Thái: Khách đến, các chị đã hát biểu đạt tình cảm “Anh đến với chúng em qua đường sông, đường nước hay đường ruộng, anh còn nhớ những bông lúa đã níu chân anh trên cánh đồng không"”; rồi khi chia tay lại bịn rịn: “Anh đừng quên bản làng em. Đừng quên em dù sông Mã cạn bằng lòng đĩa, sông Đà cạn bằng đầu đũa!”. Tình người không quên dù chỉ đến với nhau một buổi sáng, dù chỉ vít cong đầu rượu cần nhấm nháp vị ngọt nồng của xứ hoa ban...

Có lẽ không ai quên được hình bóng cô Lò Thị Thúy Hà, người bản Bó xã Chiềng An. Thật hiếm có người đẹp huyền bí đến vậy: vừa quí phái vừa chân chất thôn quê, vừa kín đáo lại vừa e ấp bốc lửa. Vẫn vẻ bí ẩn, nồng hương núi rừng, em thẹn thùng: “Nào anh ơi! mình hãy nắm tay nhau xòe lòng...” Quả là người ta nói không ngoa cứ 100 chàng trai người Kinh lên miền ngược thì 99 người “xin chết” với cô em Thái. Họ ngỡ ngàng vì sắc đẹp, vì sự dịu hiền, nhưng phần nào cũng bởi bộ nữ phục truyền thống vừa giản dị về kiểu dáng, sắc màu, vừa thể hiện được khiếu thẩm mỹ sắc tộc. Bộ trang phục đó, giống áo dài miền xuôi, kín mà lại hở, xa mà lại gần, mãnh liệt nhưng vẫn dịu dàng nữ tính, nói như TS Hoàng Lương “trong bộ váy áo, người phụ nữ Thái hiện lên như một tác phẩm nghệ thuật đã hoàn thiện. Theo tôi, không cần thêm bớt bất cứ một chi tiết nào nó vẫn rất đẹp, rất độc đáo, không lẫn vào bất cứ bộ trang phục nào khác”.
Quả thật, không có gì gợi cảm bằng bộ nữ phục Thái, từ phần “sà tích” làm bằng bạc trắng vắt qua vòng eo tạo thành hình vành khuyên có dáng trăng non lấp lánh mỗi khi thân hình chuyển động, đến hàng cúc bướm trang trí tạo cảm giác phập phồng khiến chúng ta thêm rộn ràng, thêm yêu cuộc sống. Song sức hút lớn nhất lại là phần ít ai chú ý nhất: gấu váy. Với một dải vải đỏ cẩn bên trong, cô gái bước đi thì gót chân cũng lóe sáng mở ra sức tưởng tượng, cuốn hút. Thế nhưng, cùng nhiều giá trị văn hóa khác, nét quyến rũ của trang phục truyền thống Thái đang mai một dần.
Bạn,
Phóng viên viết tiếp: Phụ nữ Thái giờ không còn cầu kỳ cắt may bằng thứ vải bông tự dệt nhuộm chàm đến màu sắc lý tưởng là màu đen ngả màu tím than mà đua nhau mua “hàng chợ” như các loại vải láng, vải nhung đen. Với màu sắc “thị trường” này, cùng cách thêm các họa tiết cách tân, rõ ràng, sự gợi cảm, nét tinh tế đang bị đẩy vào quên lãng, nhạt nhòa.

Núi Cấm vẫn không ngưng các huyền thoại: từ nơi tu hành của các bậc kỳ nhân, cho tới nơi ẩn tích của các đaị võ sư danh trấn giang hồ, tới chuyện cọp ra nằm nghe tụng kinh.... và bây giờ là chuyện đại gia lên núi Cấm mua đất 'long mạch' để con cháu đời đời giàu sang phú quý.
Chuyện vừa mới xảy ra tại VN, làm biết bao nhiêu Phật Tử nản lòng: một nhà sư lên sân khấu hôn môi với ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng. Chưa hết, đây là buổi văn nghệ gây quỹ, nghĩa là sư đã phạm giới vui chơi văn nghệ. Chưa hết, sư lại lấy tiền ra mua một chai rượu -- Nghĩa là xài tiền chúng sinh cúng dường, và mua một món bị giới luật cấm.
Với lòng tin, chúng ta có thể nhìn ra đủ thứ hình Phật, Chúa, Tiên, Thánh... trên các chòm mây. Tất nhiên, nói thế chỉ đơn giản có ý rằng chính nhân loaị đã nhận ra đủ thứ hiện tượng tùy tâm hóa hiện. Có thể là có thật, cũng có thể là ảo tưởng. Nhưng ít nhất, niềm tin vào cảnh giới siêu hình sẽ gìn giữ chúng ta trong cương vực đaọ đức. Không dám làm ác nữa. Hoặc giả, sẽ giảm bớt làm ác.
Mỗi dân tộc đều có một nền văn hóa riêng biệt, trong đó âm nhạc là một mảng gìn giữ di sản trao truyền nhiều đời. Dĩ nhiên, qua thời gian rồi sẽ có những mảng biến mất, nhưng không vì thế mà chúng ta phải hấp tấp chạy theo nhạc Tây,
Có cầu, tất có cung. Đó là quy luật thị trường. Tự nhiên như thế. Có những chuyện muôn đời đã thấy như thế. Cứ nhìn vào thị trường cũng thấy, các cửa khẩu biên giới đang là nơi tuôn vào gà lậu, gạo lậu, điện thoại lậu, vàng lậu, vân vân... nghĩa là đủ thứ thượng vàng hạ cám.
Người nông dân trước giờ được ca ngợi là chỗ dựa của đảng và nhà nước CSVN, nhưng bây giờ thì hết rồi. Bất kể rằng, nông dân thời nào cũng muốn bình yên, vì muốn lo chuyện cơm no, áo ấm là đủ.
Ngày xưa, đọc truyện Tàu, cứ nghe chuyện dân giang hồ ưa đặt trạm để thu tiền mãi lộ, tớ chẳng hiểu bao nhiêu. Bây giờ ngẫm chuyện nước mình thì mới ngộ ra lắm chuyện.
Một thời chúng ta nghe chuyện rằng xã hội chủ nghĩa là nơi ai cũng có cơ hội bình đẳng, nơi ai cũng “làm theo lao động, hưởng theo nhu cầu,” nhưng rồi những hình ảnh mơ tưởng này đã tan vỡ từ mấy thập niên nay, kể từ khi Miền Bắc khám phá ra một Miền Nam của thịnh vượng, của tự do, của dân chủ, và của tử tế nhiều lần hơn.
Có vẻ như Việt Nam đang lạm phát văn bằng. Kể cả văn bằng Tiến sĩ. Chuyện mới lạ, nước vẫn nghèo, mà văn bằng Tiến sĩ đầy phố, chẳng thấy phát minh gì, chỉ thấy “thật, giả” không còn phân biệt nổi.
Đất nước vẫn còn lúng túng, cứ như dường chưa biết phải đổi mới giáo dục ra sao để có thể chạy kịp với các nước láng giềng.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.