Hôm nay,  

Chuyện Cô Gái Thái

06/08/200200:00:00(Xem: 6983)
Bạn,
Trong tháng 7 vừa qua, Hãng xe Toyota tại VN đã tài trợ cho chương trình du khảo văn hóa mang tên “Qua miền Tây Bắc”, với sự tham dự của nhiều nhà nghiên cứu văn hóa, nghệ sĩ trong nước. Có mặt trong chuyến dđi, một phóng viên báo SGGP ghi nhận rằng “dấu ấn” chuyến đi chính là phong tục của người Thái và sự cuốn hút của các cô gái Thái, vừa kín đáo lại vừa e ấp bốc lửa. Phóng viên này đã ghi lại những điều trông thấy và cảm nhận được qua đoạn ký sự như sau.
Qua các bản người Thái đặc trưng: Bản Tông, bản Chiêng Ngùa, bản Bó (tỉnh Sơn La), người ta dễ nhận thấy chất nhân văn, sự chân thật, hiếu khách ... thấm đẫm từng ngọn cỏ, bông lúa, trong từng con cá bơi dưới suối trước cửa nhà. Mỗi người Thái, theo lời của một người Thái chính gốc, tiến sĩ Hoàng Lương, sinh ra đã là một nghệ sĩ cả trong lời ăn, tiếng nói, cách ăn mặc, ứng xử. Điều này quá chính xác.
Trong đời thường bộn bề, người Kinh ít có khi nào nói được những lời vừa bay bổng vừa bùi ngùi quyến luyến như người Thái: Khách đến, các chị đã hát biểu đạt tình cảm “Anh đến với chúng em qua đường sông, đường nước hay đường ruộng, anh còn nhớ những bông lúa đã níu chân anh trên cánh đồng không"”; rồi khi chia tay lại bịn rịn: “Anh đừng quên bản làng em. Đừng quên em dù sông Mã cạn bằng lòng đĩa, sông Đà cạn bằng đầu đũa!”. Tình người không quên dù chỉ đến với nhau một buổi sáng, dù chỉ vít cong đầu rượu cần nhấm nháp vị ngọt nồng của xứ hoa ban...

Có lẽ không ai quên được hình bóng cô Lò Thị Thúy Hà, người bản Bó xã Chiềng An. Thật hiếm có người đẹp huyền bí đến vậy: vừa quí phái vừa chân chất thôn quê, vừa kín đáo lại vừa e ấp bốc lửa. Vẫn vẻ bí ẩn, nồng hương núi rừng, em thẹn thùng: “Nào anh ơi! mình hãy nắm tay nhau xòe lòng...” Quả là người ta nói không ngoa cứ 100 chàng trai người Kinh lên miền ngược thì 99 người “xin chết” với cô em Thái. Họ ngỡ ngàng vì sắc đẹp, vì sự dịu hiền, nhưng phần nào cũng bởi bộ nữ phục truyền thống vừa giản dị về kiểu dáng, sắc màu, vừa thể hiện được khiếu thẩm mỹ sắc tộc. Bộ trang phục đó, giống áo dài miền xuôi, kín mà lại hở, xa mà lại gần, mãnh liệt nhưng vẫn dịu dàng nữ tính, nói như TS Hoàng Lương “trong bộ váy áo, người phụ nữ Thái hiện lên như một tác phẩm nghệ thuật đã hoàn thiện. Theo tôi, không cần thêm bớt bất cứ một chi tiết nào nó vẫn rất đẹp, rất độc đáo, không lẫn vào bất cứ bộ trang phục nào khác”.
Quả thật, không có gì gợi cảm bằng bộ nữ phục Thái, từ phần “sà tích” làm bằng bạc trắng vắt qua vòng eo tạo thành hình vành khuyên có dáng trăng non lấp lánh mỗi khi thân hình chuyển động, đến hàng cúc bướm trang trí tạo cảm giác phập phồng khiến chúng ta thêm rộn ràng, thêm yêu cuộc sống. Song sức hút lớn nhất lại là phần ít ai chú ý nhất: gấu váy. Với một dải vải đỏ cẩn bên trong, cô gái bước đi thì gót chân cũng lóe sáng mở ra sức tưởng tượng, cuốn hút. Thế nhưng, cùng nhiều giá trị văn hóa khác, nét quyến rũ của trang phục truyền thống Thái đang mai một dần.
Bạn,
Phóng viên viết tiếp: Phụ nữ Thái giờ không còn cầu kỳ cắt may bằng thứ vải bông tự dệt nhuộm chàm đến màu sắc lý tưởng là màu đen ngả màu tím than mà đua nhau mua “hàng chợ” như các loại vải láng, vải nhung đen. Với màu sắc “thị trường” này, cùng cách thêm các họa tiết cách tân, rõ ràng, sự gợi cảm, nét tinh tế đang bị đẩy vào quên lãng, nhạt nhòa.

Có những di sản văn hóa mang theo những mảng hồn dân tộc, mà chúng ta khi nhớ tới vẫn luôn luôn cảm động, vì đó là một phần lịch sử mở nước, dựng nước của ông bà mình.
Trong thời toàn cầu hóa, không chỉ kinh tế bị tác động lớn, cả lợi và hại, mà văn hóa cũng thế. Do vậy, bản sắc dân tộc cũng sẽ chuyển biến qua từng thế hệ, có nơi nhạt hơn một chút, và có nơi đậm hơn một chút -- và đôi khi, như ở các thành phố lớn, như tại Sài Gòn, văn hóa trở thành một tổng hợp chuyển biến, tác động lẫn nhau.
Gốm Việt Nam trước giờ nổi tiếng nhất là gốm Bát Tràng. Có lẽ một yếu tố làm cho gốm Bát Tràng được biết nhiều là nhờ vị trí điạ lý thuận lợi, nằm ngay ở Gia Lâm, Hà Nội – nghĩa là bên bờ thủ đô, và do vậy được các phóng viên báo chí viết nhiều. Nhưng như thế không có nghĩa là gốm Việt Nam mình chỉ duy có gốm Bát Tràng.
Làm thế nào có thể giữ gìn những điệu hát dân ca của Việt Nam? Có lẽ, đó làmột trong những khó khăn nhất đối với những người yêu mến nghệ thuật dân tộc.
Câu chuyện bằng giả là bình thường, vì chỉ cần một máy in đặt bên cạnh máy điện toán, nối dây xong, dùng Photoshop phù phép là xong.
Tình yêu đôi khi cần lời khuyên, bất kể rằng trái tim vẫn có những lý lẽ riêng của nó.
Đó là một chữ mới thấy trong hơn một thập niên nay, có thể là gần 2 thập niên: chém gió. Chữ này không rõ dịch chính xác ra ngôn ngữ bạn đang sử dụng thế nào... thôi thì mượn những chữ khá xưa mà bạn đã biết để đối chiếu: “chém gió” có nghĩa là “nổ,” là “xạo,” là “bẹt cà na”...
Nên “có tiếng“ hơn là nên “có miếng”? Những lựa chọn như thế có thể ảnh hưởng nhiều tới, không riêng cho bản thân người lựa chọn, nhưng sẽ tác động ra cả xã hội, nếu đây là một chính sách.
Chúng ta có bao giờ hài lòng với công việc của mình? Hoặc là chỉ hài lòng vào những ngaỳ cuối tuần khi được nghỉ ngơi, và bất mãn vào những ngày lao động nặng nhọc trong tuần?
Thế lào nà lói ngọng? Trời ạ, lại nói ngọng rồi. Không phải giỡn, nhưng nói ngọng là điều không nên, tuy là lỗi rất bình thường.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.