Bạn,
Theo báo SGGP, tại tỉnh Cà Mau có 1 xã được cư dân địa phương gọi là "xã 5 không": không điện, không đường, không trường, không trạm y tế và không chợ. Đó là xã Tân Hải, thuộc huyện Phú Tân. Xã này chỉ cách trung tâm huyện vài cây số nhưng giống như một ốc đảo, muốn vào xã, không thể đi bằng đường bộ, phải thuê đò máy chạy vào. Ngoài "5 không" kể trên, xã này còn không ít cái thiếu khác bởi vì người dân nơi đây còn chịu nhiều thiệt thòi, thiếu thốn, khó khăn. Báo SGGP ghi nhận thực trạng tại xã này như sau.
Tại xã Tân Hải, tuyến đường chính nối liền với các địa phương cỏ dại mọc um tùm, chưa có đường mòn, đứt đoạn. Nay là mùa khô, người dân đạp cỏ dại mà đi. Mùa mưa lầy lội, quần vắt vai lội bộ. Đi lại khó khăn, tốn kém cộng với đời sống nghèo khổ làm cản bước các em học sinh đến trường đúng độ tuổi. Túp lều của vợ chồng anh Lê Văn Hải ở ấp Thanh Đạm xã Tân Hải dựng sát mé sông, núp dưới mấy cây dừa tóp ngọn vì nước mặn. Trông túp lều bé xíu, buồn hiu, giống như nhà của dân từ nơi khác di cư đến. Nhưng không, anh Hải là người địa phương. Cha mẹ anh cũng có đất nhưng vì bệnh tật, nghèo đói, phải sang bán thành trắng tay. Anh Hải buồn rầu nhìn lên bàn thờ lạnh tanh, không nhang đèn: "Nghèo khổ lắm mấy anh ơi. Mẹ tôi mới mất hôm 28 Tết rồi, phải xin đất của bà con để chôn cất. Vợ chồng tôi làm ngày nào ăn ngày nấy. Kiếm cơm ăn không đủ nên tụi nhỏ học hành trễ.
Ngày trước, đất đai ở Tân Hải là vườn dừa, ruộng lúa... Từ năm 2001 đến nay, Tân Hải chuyển dịch sang nuôi tôm, màu xanh biến mất, đất đai nhiễm mặn. Một cư dân tên là Trần Văn Nhiều cho biết, gia đình ông vay 12 triệu đồng để đào vuông, mua giống tôm thả nuôi. Tôm chết hoài, không đủ mua gạo ăn, làm sao trả nợ. Ông lại được vay thêm nợ mới để trả nợ cũ. Nợ chồng nợ lên đến 39 triệu đồng. Ông Nhiều bảo, từ năm ngoái đến nay, thu hoạch tôm mỗi đêm chỉ vài ngàn đồng. Đất đai thiếu, các con của ông phải đi đào đất mướn hoặc xuống biển đi bạn. Con cháu ông thì nhiều nhưng không người nào học hết bậc tiểu học trường làng. Trời chạng vạng tối, trong nhà ông đèn dầu leo lét. Ông ra ngồi bên hiên, tiện thể trông lũ cháu nội, ngoại. Giọng ông rầu rầu: "Tôi là người cố cựu ở đây. Ngày trước, vợ chồng có 12 sào đất. Đất đai vẫn vậy, không nở ra. Còn vợ chồng tôi có 8 người con đã có vợ chồng, sinh đẻ mấy chục đứa cháu nội ngoại. Từng ấy con người chia nhau 12 công đất để ở, để ăn thì làm sao đủ""
Bạn,
Cũng theo báo SGGP, xã Tân Hải có 946 gia đình mắc nợ ngân hàng 22.3 tỷ đồng, đã nhiều lần đáo hạn bằng cách vay mới trả nợ cũ. Loanh quanh với xã Tân Hải một ngày, phóng viên cảm thấy khó nói hết "những gì người dân phải đối mặt trong năm dài tháng rộng. Nhưng những mái nhà lá rách, cây cối xác xơ, kinh rạch cạn kiệt, vuông tôm phơi đáy khiến những ai có dịp đến với Tân Hải không khỏi nao lòng."
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình