Bạn,
Theo báo quốc nội, vào mỗi mùa hè, các hoạt động giải trí của học sinh như đi đá bóng tròn, múa, hát, cắm trại, xem phim... tất cả đều là những khái niệm xa vời đối với trẻ em nông thôn ở Việt Nam. Đã bao nhiêu năm nay, "điệp khúc mùa hè" của các trẻ em này vẫn là bắt ốc, mò cua, chăn bò, giúp gia đình việc đồng áng và kiếm sống như ghi nhận của phóng viên báo Bình Định qua đoạn ký sự như sau.
Gió Tây nam ngày hè mang theo hơi nóng rang rang người, dọc theo các thôn ở xã Phước Sơn, huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định, phóng viên đã bắt gặp những học sinh tiểu học, trung học cơ sở da đen nhẻm, tóc tai cháy úa đang mải miết bắt cá bên những con mương. Trần Văn Vương, học sinh lớp 8A9, ở xóm 12, thôn Lộc Thượng và một nhóm bạn đã bắt được lưng đáy vợt những chú cá rô, cá giếc lẫn lộn với vài con ốc vặn..., đang nhanh chân quay quả về nhà khi trời đã "quá ngọ". Những bước chân trẻ con lam lũ nghe nặng trịch giữa trưa hè. Vương cho biết: "Cá nhỏ như vầy người ta không mua đâu. Đem về cho má nấu canh thôi.”
Phóng viên đã gặp em Huỳnh Ngọc Thức, học sinh lớp 9A9, đi thả rập bắt rạm. Rập là 2 thanh tre cột chéo nhau, dưới những mấu tre là một miếng lưới thưa thụng đáy. Mỗi đứa trẻ đã tự làm cho mình khoảng 10 - 12 cái rập như vậy. Chúng bỏ vào rập một con cá nhỏ và thả rập ngập dưới đáy mương. Cứ vài phút sau, chúng kéo rập lên để thu hoạch "chiến lợi phẩm" là những chú cua, rạm mon men vào rập để "chén" chú cá ranh. Nhóm bạn gồm 3 đứa, đứa kéo rập, đứa giữ mồi, đứa thu hoạch rạm. Thức cho biết: "Từ hôm nghỉ hè, chiều nào con cũng đi thả rập, từ 13 đến 16 giờ chiều. Mỗi kg rạm bán được 4 ngàn đồng. Hôm nào "trúng" kiếm được 2 - 3 kg, hôm nào ít cũng được 1 kg...".
Tại thôn Lộc Trung, ngay cả những em học đang tham gia đội tuyển học sinh giỏi như Đoàn Đình Dũng, lớp 9A2 và Trần Đình Sinh, lớp 5D ở xóm 14, cũng có việc để làm. Đang chận bò trên bờ ruộng, Dũng cho biết: "Nghỉ hè, hàng tuần, buổi sáng, em đi học bồi dưỡng học sinh giỏi ở trường, buổi chiều thì đi chận bò". Còn Trung thì cũng một buổi đi học hè (thứ 3- 5- 7- chủ nhật), một buổi ở nhà chận bò. Nhà Dũng có 5 con bò còn nhà Trung có 2 con. Phóng viên hỏi Sinh: "Mùa hè của em chỉ có thế thôi sao! Em không đá bóng, sinh hoạt hè, học chơi trò chơi mới à"". Sinh đã ngớ người ra: "Em không biết! Ở đây làm gì có chuyện sinh hoạt hè.”
Bạn,
Cũng theo báo Bình Định, chuyện bỏ học, đối với những đứa trẻ ở xã nói trên nghe cứ nhẹ nhàng "như cơm bữa." Còn người lớn, khi nhắc đến chuyện trẻ con bỏ học cũng không còn cảm thấy bất ngờ, than van. Chuyện con cái bỏ học ở đây đã lặn vào nỗi đau, làm thành một vết chai trong lòng nhiều bậc phụ huynh. Sinh con ra, ai cũng có mong muốn con được ăn học nên người. Vậy mà, những khó khăn về kinh tế chồng chất đã làm khá nhiều trẻ em "đứt gánh nửa đường", nhiều phụ huynh đành gác lại hoài bão của con.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình