Bạn,
Theo báo Sài Gòn Tiếp Thị, nhiều nhà khoa học quốc tế lấy làm ngạc nhiên về việc thuần dưỡng được cây rừng của Thành phố Sài Gòn. Về tiến trình trồng cây, không có tài liệu nào để lại nói về người đã có ý tưởng đưa cây rừng vào trồng trong phố. Những "di tích" còn lại chỉ chứng tỏ là người Pháp đã trồng thử nghiệm nhiều loại cây để có thể chọn cây thích hợp, như những hàng cây cao su còn sót lại trên đường Tú Xương, những cây nhạc ngựa sống rải rác... Có lẽ, chỉ có sao, dầu là phù hợp, nên họ giữ lại nhiều. Me cũng là loài được trồng nhiều và so với sao, dầu, chúng được đưa vào thơ nhạc nhiều hơn cả. Báo SGTT ghi nhận về hệ thống cây rừng tại Sài Gòn qua đoạn ký sự như sau.
Những cây cổ thụ ở thành phố SG dường như không chỉ là loài vô tri mà đã trở thành những cư dân, những vị "bô lão" hiền minh của thành phố. Mỗi cây đều đã được đánh số, thống kê cẩn thận. Con số từ Công ty Công viên cây xanh cho biết, thành phố hiện còn 3 ngàn 944 cây sao, 1 ngàn 606 cây dầu, 1 ngàn 969 cây me cổ thụ. Tuổi đời của các "cụ" sao, dầu trong thành phố ở vào khoảng 70 - 100 năm. Thế nhưng đối với hai "cụ" cổ thụ nằm ở trên đường Nguyễn Đình Chiểu, gần với ngã tư Phạm Ngọc Thạch, được đánh dấu bởi mã số 148, 150, số tuổi còn cao hơn rất nhiều. Đây là hai trong một bộ ba cây cổ thụ gây tranh cãi về nguồn gốc việc trồng cây rừng trong thành phố, vì có người cho rằng đó là những cây rừng còn sót lại từ thời kỳ Sài Gòn của 300 năm trước, và người Pháp đã làm con đường dựa theo sự thẳng hàng tự nhiên của ba gốc cổ thụ này (một cây nằm trên đường Hai Bà Trưng đã chết).
Sao, dầu là loại cây rừng thường xanh, có khả năng tự rụng cành nên mới có được cái dáng như "người mẫu": thon, thẳng và cao. Chính vì "khả năng" này mà có thời gian chúng đã gây ra một số tai nạn cho người đi đường, đến nỗi người ta phải tranh cãi nhau dữ dội về khả năng chung sống hòa bình với các hàng cổ thụ này. Khoảng năm 2000, liên tiếp các vụ tai nạn xảy ra do cây đổ, cành rụng trên đường Trần Quốc Thảo và thế là liên tiếp các hội thảo khoa học về việc có nên giữ lại các hàng cây hay không. Thậm chí, trước sức ép từ nhiều phía, Công ty Công viên cây xanh SG đã bị buộc phải "trảm" các cây dầu của cả một đoạn trên con đường này, nhưng sau đó phải ngưng lại vì sự phản đối quá mạnh mẽ của người dân thành phố. Ông Võ Văn Êm, phó giám đốc Công ty Công viên cây xanh SG cho biết, các loại sao dầu thường rất vững chắc, nhưng do cấu trúc các công trình xây dựng của con đường thường tạo ra những cơn gió xoáy, có khả năng làm bật gốc cây. Cho đến giờ, những người yêu quý những hàng cây xanh của thành phố đành phải chấp nhận những hàng cây dầu ấy trơ cành vì bị cắt tỉa quá cẩn thận.
Bạn,
Báo SGGP cho biết: trong một lần đi Singapore gần đây, phó giám đốc Công ty Công viên cây xanh TPSG Võ Vân Êm có thấy người Singapore đã bắt đầu trồng những cây sao, cây dầu trong thành phố như ở Sài Gòn. Ông nói: "Người Singapore có dư tiền nhưng không bê tông hoá thành phố như mình làm mà biến thành phố thành ra như thành phố trong rừng"...
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình