Bạn,
Theo báo Đồng Nai, vào tháng bảy âm lịch, mùa chay lớn nhất trong năm, ở thành phố Biên Hòa bỗng xuất hiện khá nhiều quán ăn chay, đặc biệt là quán hủ tiếu, mì chay. Trước đây, vào ngày rằm, mùng một âm lịch, Biên Hòa có vài quán cơm, hủ tiếu, mì chay tấp nập thực khách đến dùng chay. Năm nay, trong hai ngày 14, 15 âm lịch (lễ Vu lan báo hiếu) vừa rồi, phố hủ tiếu, mì chay ở đầu đường Phan Đình Phùng của thành phố Biên Hòa đã nhộn nhịp khác thường. Báo Đồng Nai ghi nhận toàn cảnh về phố hủ tiếu mì chay này qua đoạn ký sự như sau.
Tại Biên Hòa, nếu những năm trước ở trước cổng Sở Y tế (cũng trên đường Phan Đình Phùng) chỉ có một quán hủ tiếu, mì chay thì năm nay có hai quán cùng tạt sang góc đường mới mở. Quán nào cũng chen kín người ngồi. Còn đoạn trước cổng Sở Lao động - xã hội những năm trước chỉ có vài ba xe, sạp bán hủ tiếu, mì chay với chừng mươi bàn ăn, thì mùa chay này có đến 6 sạp mì chay, có sạp còn bán thêm món bún riêu chay. Các sạp này kê bàn ghế nối sát bên nhau, hình thành một "chợ đồ chay" vỉa hè, nhộn nhịp. Tới rằm tháng bảy vừa rồi, trời Biên Hòa lất phất mấy trận mưa, thế nhưng khu chợ hủ tiếu, mì chay này vẫn... đỏ đèn và tấp nập người đứng, kẻ ngồi chen chúc nhau ăn.
Dân ăn hủ tiếu, mì chay sành điệu ở Biên Hòa cho rằng khi nào vô quán hủ tiếu, mì chay trong hẻm 13 mà không tìm được chỗ ngồi người ta mới phải qua các sạp đồ chay ở phía đối diện trên cùng con đường Phan Đình Phùng này. Vì khởi thủy của... "phố" và rồi là "chợ" hủ tiếu, mì chay trước Sở Lao động - và xã hội bây giờ được bắt đầu từ quán hủ tiếu, mì chay nằm trong hẻm 14 đường Phan Đình Phùng với tấm bảng nhỏ treo bên trụ đèn: "Quán hủ tiếu, mì chay, quẹo vô hẻm". Quán hủ tiếu, mì chay trong hẻm chỉ cách tiệm vịt quay Hạnh Phước nổi tiếng khoảng một chục mét có điều đặc biệt hơn những xe, sạp hủ tiếu, mì chay mùa vụ khác là ngày nào cũng bán. Và vào những ngày rằm, mùng một âm lịch, khó mà tìm được chỗ ngồi và cũng rất khó chen xe vào quán này. Có lẽ vì thấy quán hủ tiếu, mì chay này bán không hết khách nên những cư dân gần đó mới mở thêm các sạp bán hủ tiếu, mì chay ngoài lề đường Phan Đình Phùng để phục vụ khách ăn chay ngày càng đông (nhất là lớp trẻ) có chỗ ngồi thoải mái, rộng rãi. Vậy mà khi rủ nhau đi ăn hủ tiếu hoặc mì chay, người ta vẫn cố chen vào quán mì chay trong con hẻm nhỏ này, vì hủ tiếu, mì ở quán này nấu rất ngon. Cũng là tàu hủ, tàu hủ ky nhưng ăn ngọt béo, còn nước dùng chay thì ngọt và đặc biệt nóng đến cạn tô.
Bạn,
Báo Đồng Nai cho biết: chủ quán hủ tiếu, mì chay trong hẻm là bà Trần Thị Bé, năm nay 50 tuổi, vốn là người ăn chay trường. Trước đây bà chuyên nghề bán tàu hủ ở chợ Biên Hòa. Do ăn chay trường, nên bà Bé mày mò tìm cách chế biến thức ăn chay khác nhau cho khỏi ngán. Thỉnh thoảng bà nấu mì chay, hủ tiếu chay và bún riêu chay rồi rủ mấy bạn hàng cùng ăn. Ai ăn cũng khen ngon và xúi bà nên mở quán. Nghe cũng có lý nên năm 2000 bà mới bắt đầu mở quán. Từ đó, nhiều người biết đến món hủ tiếu chay, mì chay của bà.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình